खालीलपैकी कोणती विधाने सत्य आहेत ?
अ. नजिकच्या काळातील संशोधन असे दर्शविते कि भारतीय व आशियाई तबकांच्या अभिसरणामुळे भूखंड कवचाचे हिमालयीन प्रदेशामध्ये 500 किमी ने संक्षेपण झालेले आहे.
ब. हिंद महासागराच्या सागर तळाचा महासागरी कटकापासून विस्तार झालेलाही दिसतो.
खालीलपैकी कोणती विधाने सत्य आहेत ?
अ. नजिकच्या काळातील संशोधन असे दर्शविते कि भारतीय व आशियाई तबकांच्या अभिसरणामुळे भूखंड कवचाचे हिमालयीन प्रदेशामध्ये 500 किमी ने संक्षेपण झालेले आहे.
ब. हिंद महासागराच्या सागर तळाचा महासागरी कटकापासून विस्तार झालेलाही दिसतो.
Which of the following statements are true?
a. Recent studies have shown that convergence of the Indian plate and Asian plate has caused a crustal shortening of about 500 km in the Himalayan region.
b. There has also been seafloor spreading along the oceanic ridge in the Indian Ocean.
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (अ आणि ब बरोबर) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विधान अ: भूगर्भशास्त्रीय अभ्यासानुसार भारतीय व युरेशियन तबकांच्या अभिसरणामुळे हिमालयीन प्रदेशात सुमारे ५०० किमीचे भूखंडीय संक्षेपण (crustal shortening) झाले आहे.
• विधान ब: हिंद महासागरातील मध्य-महासागरीय कटकावर (Mid-Indian Ridge) सागरतळ विस्तार (seafloor spreading) सातत्याने सुरू आहे, ज्यामुळे भारतीय प्लेट उत्तरेकडे सरकत आहे.
• भूवैज्ञानिक विश्लेषण**: दक्षिण भागातील सागरतळ विस्तारामुळे उत्तरेकडील भूखंडावर दाब येऊन हिमालयाची निर्मिती झाली आहे.
The correct answer is Option A (a and b are correct).
Key Points:
• Statement a: Geological studies confirm that the collision of the Indian Plate with the Eurasian Plate has led to intense folding, crustal shortening (approx. 500 km), and elevation of the Himalayan mountain range.
• Statement b: Seafloor spreading is actively occurring along the Mid-Indian Ridge and Central Indian Ridge in the Indian Ocean, driving the northward movement of the Indian continent.
• Tectonic Synthesis: Plate tectonics shows that as ocean ridges spread in the south, convergence and crustal deformation occur at the northern continental boundary.
• Result: Both statements a and b are scientifically correct.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारताची प्राकृतिक रचना व जलप्रणाली' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
भारताची प्राकृतिक रचना व भूरूपे: हिमालय, उत्तरेकडील मैदाने, द्वीपकल्पीय पठार व बेटे: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
भारताची प्राकृतिक रचना: हिमालय पर्वत (हिमाद्री, हिमाचल, शिवालिक), उत्तर भारतीय मैदाने (भाबर, तराई, भांगर, खादर), द्वीपकल...
भारताची जलप्रणाली: सिंधू, गंगा, ब्रह्मपुत्रा, द्वीपकल्पीय नद्या व प्रमुख धरण प्रकल्प: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
भारताची जलप्रणाली: सिंधू (पंचनद, जल करार), गंगा (पंचप्रयाग, उपनद्या), ब्रह्मपुत्रा (माजुली बेट), गोदावरी, कृष्णा, कावेरी...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
पुढीलपैकी विजोड व्यक्ती ओळखा. अ. चाणक्य ब. विष्णुगुप्त क. रा...
भारतातील जल सिंचनासंदर्भात खालीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधान...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2016 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 महाराष्ट्राचा व भारताचा भूगोल (Geography) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :