📅MPSC Rajyaseva Mains P4 2020 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर आहे ?
(a) शासकीय खर्चातील वाढीमुळे भाववाढ निर्माण होते.
(b) खाजगी खर्चात वाढ झाल्यामुळे भाववाढ निर्माण होते.
पर्यायी उत्तरे :

Which of the following sentence is correct?
(a) Inflation is created due to increase in government expenditure.
(b) Inflation is created due to increase in private expenditure.
Answer Options:

पर्याय (Options):
a
(a) बरोबर आहे.
(a) is correct
b
(b) बरोबर आहे.
(b) is correct
c
(a) आणि (b) दोन्ही बरोबर आहेत.
Both (a) and (b) are correct
✓ योग्य उत्तर
d
वरीलपैकी कोणतेही बरोबर नाही.
None of above are not correct
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((a) आणि (b) दोन्ही बरोबर आहेत.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• अर्थव्यवस्थेत जेव्हा समग्र मागणी ही समग्र पुरवठ्यापेक्षा जास्त वाढते, तेव्हा मागणी-प्रणित भाववाढ (Demand-Pull Inflation) निर्माण होते.
• समग्र मागणीची रचना: समग्र मागणी AD = C + I + G + (X - M) अशी असते.
• शासकीय खर्च (G): सरकारने कल्याणकारी योजना, पायाभूत सुविधा किंवा तुटीच्या अर्थभरण्याद्वारे खर्चात वाढ केल्यास चलनाचा पुरवठा थेट वाढतो, ज्यामुळे मागणी वाढून वस्तूंचे भाव वाढतात [विधान (a) बरोबर आहे].
• खाजगी खर्च (C + I): जनतेचा उपभोग खर्च (C) किंवा खाजगी उद्योजकांचा गुंतवणूक खर्च (I) वाढल्यास बाजारातील वस्तू व सेवांची खरेदी वाढते, ज्यामुळे किमतींवर ताण पडून भाववाढ होते [विधान (b) बरोबर आहे].
• त्यामुळे सरकारी खर्च आणि खाजगी खर्च या दोन्हीतील वाढ भाववाढीस कारणीभूत ठरते.
• महत्त्वाची टीप: शासकीय खर्च आणि खाजगी उपभोग/गुंतवणूक खर्च या दोन्हींतील वाढीमुळे समग्र मागणी वाढून भाववाढ निर्माण होते.

The correct answer is Option C (Both (a) and (b) are correct).

Key Points:
• Inflation—broadly Demand-Pull Inflation—manifests when total aggregate demand in an economy persistently outpaces aggregate supply (AD > AS).
• Components of Aggregate Demand: Macroeconomic spending is formulated as AD = C + I + G + (X - M).
• Government Expenditure (G): When the state surges outlays on infrastructure, welfare transfers, or administrative machinery (especially via deficit financing), it directly pumps liquidity into circulation, stimulating excess demand and driving price levels up [Statement (a) is true].
• Private Expenditure (C + I): An uptick in private household consumption spending or corporate capital investment increases overall disposable income and velocity of circulation, exerting upward pressure on consumer price indices [Statement (b) is true].
• Consequently, increases in either government expenditure or private expenditure generate demand-pull inflationary pressures.
• Key Takeaway: Increases in both government spending and private expenditure expand aggregate demand, triggering demand-pull inflation.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'बँकिंग प्रणाली, मौद्रिक धोरण व वित्तीय बाजार (Banking, Monetary Policy & Markets)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI): स्थापना, इतिहास (हिल्टन यंग आयोग), राष्ट्रीयीकरण, संघटनात्मक रचना व सर्व वैधानिक कार्ये

भारतीय रिझर्व्ह बँक (Reserve Bank of India - RBI) ही भारताची सर्वोच्च मध्यवर्ती बँक (Central Bank) असून देशातील संपूर्ण...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मौद्रिक धोरण समिती (MPC), संख्यात्मक व गुणात्मक साधने, महागाई लक्ष्य चौकट आणि चलनवाढ मोजमाप (CPI वि. WPI)

मौद्रिक धोरण (Monetary Policy) म्हणजे अर्थव्यवस्थेत किंमत स्थैर्य (Price Stability) राखत आर्थिक विकासाला गती देण्यासाठी...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

बँकिंग राष्ट्रीयीकरण, नरसिंहम समित्या I व II, NPA निवारण (IBC २०१६, SARFAESI), Basel मानके आणि वित्तीय बाजार (नाणे वि. भांडवली बाजार)

भारतातील बँकिंग व्यवस्थेचा इतिहास १९६९ आणि १९८० च्या दोन मोठ्या राष्ट्रीयीकरणाच्या लाटांनी आणि १९९१ च्या LPG सुधारणांनंत...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2020 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔