📅MPSC Rajyaseva Mains P4 2014 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालीलपैकी राज्यांचा करेतर महसूल कोणता ?

Which of the following is a part of state's non-tax revenue ?
पर्याय (Options):
a
केंद्रसरकारच्या करउत्पन्नातील राज्याचा वाटा.
State's share in central taxes
b
जनतेच्या अल्प बचती
Small savings of the public
c
संपत्ती आणि भांडवली व्यवहारांवर राज्यांनी आकारलेले कर.
States taxes on capital and property transactions
d
केंद्र सरकारचा मदत निधी
Grants from the central government
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (केंद्र सरकारचा मदत निधी) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• राज्य शासनाच्या महसूल प्राप्तीचे वर्गीकरण:
• राज्य सरकारच्या महसुली जमेचे मुख्यत्वे कर महसूल आणि करेतर महसूल या दोन प्रकारांत वर्गीकरण केले जाते:
• पर्यायांचे वर्गीकरण:
• कर महसूल: राज्याचे स्वतःचे कर (मुद्रांक शुल्क, संपत्ती व भांडवली व्यवहारांवरील कर - पर्याय 3) आणि केंद्रीय करांमधील राज्याचा वाटा (कलम २८० अंतर्गत - पर्याय 1) यांचा यात समावेश होतो.
• भांडवली प्राप्ती: जनतेच्या अल्प बचती (पर्याय 2) हा कर्जरूपी भांडवली जमा प्रकार आहे.
• करेतर महसूल (Non-tax Revenue): राज्याची व्याज प्राप्ती, विविध शुल्के/लाभांश आणि केंद्र सरकारकडून मिळणारा मदत निधी / अनुदाने (Grants-in-aid) यांचा समावेश करेतर महसुलामध्ये होतो.
• अंतिम निष्कर्ष:
• केंद्र सरकारचा मदत निधी (अनुदान) हा राज्यांच्या करेतर महसुलाचा भाग असल्याने पर्याय (4) हे योग्य उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: केंद्राकडून मिळणारा मदत निधी (अनुदाने) हा राज्यांच्या महसुली खात्यावरील 'करेतर महसूल' मानला जातो.

The correct answer is Option D (Grants from the central government).

Key Points:
• State Government Revenue Classification:
• Revenue receipts of state governments in India are bifurcated into Tax Revenue and Non-Tax Revenue.
• Breakdown of Components:
• Tax Revenue: Consists of Own Tax Revenue (state VAT, state excise, stamp duty, motor vehicle tax, property transactions - Option 3) and the State's Divisible Share in Central Taxes devolved by Finance Commissions under Article 280 (Option 1).
• Capital Receipts: Small savings loans from NSSF (Option 2) are debt-creating capital receipts, not revenue receipts.
• Non-Tax Revenue: Consists of Own Non-Tax Revenue (interest receipts, general/social/economic service user fees, forestry dividends) and Grants-in-Aid from the Central Government (Article 275 statutory grants, centrally sponsored scheme transfers).
• Final Answer Key Match:
• Grants from the Central Government constitute a major statutory component of a state's non-tax revenue, confirming Option 4.
• Key Takeaway: Grants-in-aid from the Centre to the States are accounted under the State's non-tax revenue receipts.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'बँकिंग प्रणाली, मौद्रिक धोरण व वित्तीय बाजार (Banking, Monetary Policy & Markets)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI): स्थापना, इतिहास (हिल्टन यंग आयोग), राष्ट्रीयीकरण, संघटनात्मक रचना व सर्व वैधानिक कार्ये

भारतीय रिझर्व्ह बँक (Reserve Bank of India - RBI) ही भारताची सर्वोच्च मध्यवर्ती बँक (Central Bank) असून देशातील संपूर्ण...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मौद्रिक धोरण समिती (MPC), संख्यात्मक व गुणात्मक साधने, महागाई लक्ष्य चौकट आणि चलनवाढ मोजमाप (CPI वि. WPI)

मौद्रिक धोरण (Monetary Policy) म्हणजे अर्थव्यवस्थेत किंमत स्थैर्य (Price Stability) राखत आर्थिक विकासाला गती देण्यासाठी...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

बँकिंग राष्ट्रीयीकरण, नरसिंहम समित्या I व II, NPA निवारण (IBC २०१६, SARFAESI), Basel मानके आणि वित्तीय बाजार (नाणे वि. भांडवली बाजार)

भारतातील बँकिंग व्यवस्थेचा इतिहास १९६९ आणि १९८० च्या दोन मोठ्या राष्ट्रीयीकरणाच्या लाटांनी आणि १९९१ च्या LPG सुधारणांनंत...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2014 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔