#4📅 MPSC Rajyaseva Prelims 2014 - GS Paper 1(2014) +1 गुण

मराठा साम्राज्यात मुळतः काही उणीवा होत्या ज्यामुळे त्यांचा अधःपात झाला. पुढीलपैकी कोणती त्यातील एक नव्हती ?

The Maratha power suffered from certain basic weaknesses which led to its downfall. Which of the following was not one among them ?

पर्याय (Options):

मराठ्यांच्या राजकीय पद्धतीमुळे बऱ्याच लोकांची सहानुभूती त्यांनी घालवली व ते लोक मराठ्यांपासून दूर गेले.

The nature of their political system the Marathas alienated the sympathies of other people.

इतर राज्यांवर मराठयांनी टाकलेल्या धाडींमुळे नवीन शत्रू निर्माण झाले.

Their raids into the territories of other rulers made new enemies.

त्यांनी लावलेल्या करांमुळे सर्वसाधारण माणसांचा जाच वाढला विशेषतः शेतकऱ्यांचा व व्यापाऱ्यांचा

The levies charged by them added to the oppression of the common people, particularly peasants and traders.

वरीलपैकी एकही नाही.

None of the above

✓ योग्य उत्तर

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरीलपैकी एकही नाही.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• राजकीय दुरावा: मराठ्यांच्या राजकीय धोरणांमुळे राजपूत, शीख आणि जाट राजे दुरावले गेले.
• इतर राज्यांवर धाडी: बंगाल, राजस्थान इत्यादी भागांवर टाकलेल्या धाडींमुळे अनेक नवीन राजकीय शत्रू निर्माण झाले.
• चौथाई व सरदेशमुखी कर**: बाहेरील प्रदेशांतून करवसुली करताना सामान्य जनता, शेतकरी आणि व्यापाऱ्यांवर आर्थिक ताण आला.
• त्यामुळे (1), (2) आणि (3) ही तिन्ही विधाने मराठा सत्तेच्या अधःपाताची खरी कारणे दर्शवतात.
• यांपैकी एकही चुकीची उणीव नाही, म्हणून पर्याय (4) 'वरीलपैकी एकही नाही' हे योग्य उत्तर आहे.

The correct answer is Option D (None of the above).

Key Points:
• Alienation of Allies: Political structure and confederacy nature alienated Rajputs, Sikhs, and Jats.
• Military Raids: Frequent military raids into Bengal, Rajasthan, and Central India created hostile political enemies.
• Revenue Levies (Chauth & Sardeshmukhi)**: Forceful collection of heavy levies alienated local populations, merchants, and peasants in conquered regions.
• Statements (1), (2), and (3) are all well-established historically acknowledged causes for the decline of Maratha hegemony.
• Since all statements are valid reasons/weaknesses, option (4) 'None of the above' is the correct choice.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स मराठा साम्राज्य: छत्रपती शिवाजी महाराज, स्वातंत्र्ययुद्ध व पेशवे काळ

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'मराठा साम्राज्य: छत्रपती शिवाजी महाराज, स्वातंत्र्ययुद्ध व पेशवे काळ' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

छत्रपती शिवाजी महाराज व मराठा स्वराज्य: पराक्रम, प्रशासन व अष्टप्रधान मंडळ: संपूर्ण नोट्स

शिवनेरी जन्म (१९ फेब १६३०), रायरेश्वर प्रतिज्ञा, अफजलखान वध, पन्हाळगड बाजीप्रभू, शाहिस्तेखान, सुरत स्वारी, पुरंदर तह १६६...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

छत्रपती संभाजी महाराज, २७ वर्षांचे मराठा स्वातंत्र्ययुद्ध व पेशवे काळ: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

संभाजी महाराज (१२८ लढाया, बुधभूषणम्, तुळापूर बलिदान), २७ वर्षांचा लढा (राजाराम महाराज जिंजी, संताजी-धनाजी, ताराबाई), पेश...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #3

त्याला "निझाम-उल-मुल्क" हा किताब देण्यात आला होता. त्याला दख...

पुढील प्रश्न #5

अजातशत्रू बाबत पुढीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत ? (a) त्याच...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2014 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔