📅MPSC Group B Mains 2016 - Paper 2 (STI)Google वर फॉलो करा

आर्थिक विषमता कमी करण्यासाठी भारत सरकारने खालील उपायांचा वापर केला आहे :
अ. प्रगमनशील (progressive) कर रचना
ब. खाजगी क्षेत्राचा विस्तार
क. सार्वजनिक उपयोगिता सेवांची तरतूद
वरीलपैकी कोणते विधाने बरोबर आहेत ?

The Government of India has taken the following measures to curb the evil of inequalities:
a. Use of progressive tax structure
b. Expansion of private sector
c. Provision of public utility services
Which of the statements given above are correct?

पर्याय (Options):
a
फक्त अ आणि ब
Only a and b
b
फक्त अ आणि क
Only a and c
✓ योग्य उत्तर
c
फक्त ब आणि क
Only b and c
d
अ, ब आणि क
a, b and c
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (फक्त अ आणि क) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• आर्थिक विषमता कमी करण्यासाठी शासनाकडून राबवले जाणारे उपाय:
• प्रगमनशील कर रचना (अ): उत्पन्न वाढेल तसा कराचा दर वाढतो; श्रीमंतांवर अधिक कर लादून गरिबांच्या कल्याणासाठी खर्च केल्याने विषमता कमी होते. हे बरोबर आहे.
• खाजगी क्षेत्राचा विस्तार (ब): खाजगी क्षेत्र हे नफा मिळवण्याच्या उद्देशाने कार्य करते, त्यामुळे संपत्तीचे केंद्रीकरण होण्याची शक्यता असते; तो विषमता कमी करण्याचा शासकीय उपाय नाही.
• सार्वजनिक उपयोगिता सेवांची तरतूद (क): शिक्षण, आरोग्य, रेशन, पाणी यांसारख्या पायाभूत सेवा सर्वांना मोफत अथवा सवलतीच्या दरात पुरवल्याने दुर्बल घटकांचे जीवनमान सुधारते व विषमता कमी होते.
• त्यामुळे 'फक्त अ आणि क' हे विधाने बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: प्रगमनशील कर रचना आणि सार्वजनिक सेवांची तरतूद याद्वारे शासन आर्थिक विषमता कमी करण्याचा प्रयत्न करते.

The correct answer is Option B (Only a and c).

Key Points:
• Fiscal Policy Measures to Mitigate Economic Inequality:
• Progressive Tax Structure (a): Under a progressive tax regime, higher income earners pay a proportionally higher tax rate. The collected revenue is redistributed to underprivileged groups through social welfare, directly reducing income disparity.
• Expansion of Private Sector (b): Private sector operations are profit-driven and often exacerbate income and wealth concentration unless heavily regulated; expansion of the private sector is not an intentional state tool to reduce inequality.
• Provision of Public Utility Services (c): Free or subsidized provisioning of public goods, subsidized healthcare, education, drinking water, and PDS ensures redistribution and social equity for economically vulnerable populations.
• Hence, only statements a and c are affirmative measures used by the government to curb inequalities.
• Key Takeaway: Progressive taxation and subsidized public utility provisions are core fiscal instruments to reduce income inequality.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'बँकिंग प्रणाली, मौद्रिक धोरण व वित्तीय बाजार (Banking, Monetary Policy & Markets)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI): स्थापना, इतिहास (हिल्टन यंग आयोग), राष्ट्रीयीकरण, संघटनात्मक रचना व सर्व वैधानिक कार्ये

भारतीय रिझर्व्ह बँक (Reserve Bank of India - RBI) ही भारताची सर्वोच्च मध्यवर्ती बँक (Central Bank) असून देशातील संपूर्ण...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मौद्रिक धोरण समिती (MPC), संख्यात्मक व गुणात्मक साधने, महागाई लक्ष्य चौकट आणि चलनवाढ मोजमाप (CPI वि. WPI)

मौद्रिक धोरण (Monetary Policy) म्हणजे अर्थव्यवस्थेत किंमत स्थैर्य (Price Stability) राखत आर्थिक विकासाला गती देण्यासाठी...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

बँकिंग राष्ट्रीयीकरण, नरसिंहम समित्या I व II, NPA निवारण (IBC २०१६, SARFAESI), Basel मानके आणि वित्तीय बाजार (नाणे वि. भांडवली बाजार)

भारतातील बँकिंग व्यवस्थेचा इतिहास १९६९ आणि १९८० च्या दोन मोठ्या राष्ट्रीयीकरणाच्या लाटांनी आणि १९९१ च्या LPG सुधारणांनंत...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2016 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔