अर्थव्यवस्थेची परकीय भांडवल सामावून घेण्याची क्षमता शी व्यस्त प्रमाणात संबंधित आहे.
(a) विनिमय दर उर्ध्वमूल्यन
(b) अप्रगत वित्तीय क्षेत्र
(c) अप्रगत श्रम बाजार
(d) चालू खात्यावरील तूट
पर्यायी उत्तरे :
अर्थव्यवस्थेची परकीय भांडवल सामावून घेण्याची क्षमता शी व्यस्त प्रमाणात संबंधित आहे.
(a) विनिमय दर उर्ध्वमूल्यन
(b) अप्रगत वित्तीय क्षेत्र
(c) अप्रगत श्रम बाजार
(d) चालू खात्यावरील तूट
पर्यायी उत्तरे :
The extent of absorption of foreign capital is inversely related to :
(a) Over valuation of exchange rate
(b) Under developed financial sector
(c) Under developed labour market
(d) Current account deficit
Answer Options:
योग्य उत्तर पर्याय २ (B) ((a), (b) आणि (c)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• परकीय भांडवल सामावून घेण्याची क्षमता (Absorptive Capacity):
• देशात येणाऱ्या थेट परकीय गुंतवणुकीचा (FDI) व भांडवलाचा कार्यक्षमपणे वापर करून घेण्याची देशाची क्षमता म्हणजे 'भांडवल सामावून घेण्याची क्षमता' होय.
• क्षमता कमी करणारी (व्यस्त संबंधित) कारणे:
• विनिमय दर उर्ध्वमूल्यन (Overvalued exchange rate - a): चलनाचे अवाजवी मूल्य वाढल्याने निर्यातीची स्पर्धात्मकता घटते व परकीय भांडवलाचे आकर्षण कमी होते.
• अप्रगत वित्तीय क्षेत्र (Underdeveloped financial sector - b): बँका व भांडवली बाजार अविकसित असल्यास आलेले परकीय भांडवल उत्पादक उद्योगांकडे वळवता येत नाही.
• अप्रगत श्रम बाजार (Underdeveloped labour market - c): कुशल कामगारांचा अभाव असल्यास परदेशी कंपन्यांना उत्पादनाचा विस्तार करणे कठीण जाते.
• चालू खात्यावरील तूट (CAD) भरून काढण्यासाठी उलट परकीय भांडवलाची गरज असते, त्यामुळे ती व्यस्त संबंधित नाही. म्हणून (a), (b) आणि (c) (पर्याय २) हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: परकीय भांडवल सामावून घेण्याची क्षमता ही चलनाचे वाढीव मूल्य, अप्रगत वित्तीय क्षेत्र आणि अप्रगत श्रम बाजार यांच्याशी व्यस्त संबंधित असते.
The correct answer is Option B ((a), (b) and (c)).
Key Points:
• Absorptive Capacity for Foreign Capital Inflows:
• Absorptive capacity denotes the ability of an economy to effectively deploy incoming foreign direct investment (FDI) and capital without provoking inflationary overheating or structural bottlenecks.
• Factors Inversely Impairing Capital Absorption:
• Overvalued Exchange Rate (a): Makes domestic export industries uncompetitive and artificially inflates capital costs, hindering absorption.
• Underdeveloped Financial Sector (b): Primitive banking systems and shallow capital markets fail to efficiently intermediate and channel foreign financial inflows into productive investments.
• Underdeveloped Labour Market (c): Inflexible labour laws and shortage of skilled workers obstruct foreign capital from establishing large-scale industrial operations.
• Current Account Deficit (d): In macroeconomic accounting, a CAD actually necessitates and absorbs foreign capital inflows to balance the overall balance of payments (CAD = Net Capital Inflow), rather than bearing an inverse structural relationship.
• Therefore, absorption capacity is inversely related to (a), (b), and (c) (Option 2).
• Key Takeaway: Capital absorption capacity is impeded by currency overvaluation, underdeveloped financial markets, and rigid labour markets.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'सार्वजनिक वित्त, कररचना, अर्थसंकल्प व GST (Public Finance & GST)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सार्वजनिक महसूल, कर रचना (प्रत्यक्ष वि. अप्रत्यक्ष कर), कर सुधारणा समित्या (चेलय्या, केळकर) व वस्तू आणि सेवा कर (GST)
सार्वजनिक वित्त (Public Finance) मध्ये शासनाचे उत्पन्न (महसूल), खर्च, कर्जे आणि वित्तीय प्रशासनाचा अभ्यास केला जातो. शास...
केंद्रीय अर्थसंकल्प (कलम ११२), अर्थसंकल्पाचे प्रकार, वित्तीय तुटींचे सर्व प्रकार (Fiscal, Revenue, Primary Deficit) व FRBM कायदा
भारतीय राज्यघटनेत 'बजेट' (Budget) हा शब्द कुठेही वापरलेला नसून कलम ११२ अंतर्गत त्यास 'वार्षिक वित्तीय विवरणपत्र' (Annual...
वित्त आयोग (कलम २८०): घटनात्मक रचना, कार्ये, १ ला ते १६ वा वित्त आयोग, १५ वा वित्त आयोग (४१% वाटा) व कर वाटप निकष
भारतीय संघराज्यामध्ये केंद्र आणि राज्य सरकारांमध्ये वित्तीय संसाधनांचे न्याय्य आणि समतोल वाटप करण्यासाठी कलम २८० अंतर्गत...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
लिंगसापेक्ष विकास निर्देशांकात (GDI) कोणत्या पैलूंचा विचार क...
शेती व संलग्न क्षेत्रातील कोणत्या अन्न घटकाची 2004-2005 मधील...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2015 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?