आहारातील प्रथिनांची कमतरता कोणत्या आजारास कारणीभूत असते ?

The deficiency of protein in diet is responsible for which disease?
पर्याय (Options):
a
वातरोग
Arthritis
b
मधुमेह
Diabetes
c
क्वाशिओरकोर
Kwashiorkor
✓ योग्य उत्तर
d
पार्किन्सन्स
Parkinson's
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय C (क्वाशिओरकोर / Kwashiorkor) आहे.

सविस्तर स्पष्टीकरण (प्रथिन-उर्जेची कुपोषणजन्य विकृती / PEM):
१. क्वाशिओरकोर (Kwashiorkor): आहारात ऊर्जेचे प्रमाण (कॅलरी) पुरेसे असूनही केवळ 'प्रथिनांची' (Protein) तीव्र कमतरता निर्माण झाल्यास १ ते ५ वर्षे वयोगटातील बालकांमध्ये हा आजार होतो.
- प्रमुख लक्षणे: शरीरावर विशेषतः पाय आणि पोटावर सूज येणे (Edema / 'पॉट बेली'), स्नायूंचा क्षय होणे, केस विरळ व लालसर-तपकिरी होणे, त्वचा कोरडी व खवलेयुक्त होणे आणि यकृतात चरबी साचणे (Fatty liver).
२. दुसरा आजार - मलबद्धता/मरास्मस (Marasmus): प्रथिने आणि एकूण कॅलरी या दोघांच्याही अभावामुळे संपूर्ण शरीर हाडांचा सापळा बनते (यात सूज येत नाही).
३. इतर पर्यायांचे संदर्भ:
- वातरोग (Arthritis): सांध्यांची जळजळ/सूज (युरिक ॲसिड साचल्याने किंवा प्रतिकारशक्तीच्या दोषाने).
- मधुमेह (Diabetes): इन्सुलिनच्या अभावाने रक्तातील शर्करा वाढणे.
- पार्किन्सन्स (Parkinson's): मेंदूतील डोपामाइन तयार करणाऱ्या चेतापेशी नष्ट झाल्याने होणारा कंपवात.

म्हणून प्रथिनांच्या कमतरतेमुळे होणारा आजार 'क्वाशिओरकोर' आहे.

The correct answer is Option C (Kwashiorkor).

Detailed Step-by-Step Nutritional Pathology Analysis:
1. Kwashiorkor is a classical form of severe Protein-Energy Malnutrition (PEM) precipitated by an acute deficit of dietary protein relative to caloric intake, predominantly afflicting young children displaced from breastfeeding.
2. Pathognomonic Clinical Features: Hypoalbuminemia resulting in systemic pitting edema (swollen feet, distended 'pot belly'), hepatomegaly (fatty liver), depigmentation of hair ('flag sign'), and flaky-paint dermatosis.
3. Distinct Conditions:
- Marasmus: Generalized starvation due to concurrent deficiency of both proteins and calories;
- Arthritis: Inflammatory joint disorder;
- Diabetes: Endocrine disorder of impaired insulin action or synthesis;
- Parkinson's disease: Neurodegenerative disorder caused by dopamine depletion in the substantia nigra.

Hence, Option C is correct.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'मानवी शरीरसंस्था: पचनसंस्था, रक्ताभिसरण, श्वसन, उत्सर्जन, मेंदू व ग्रंथी (Human Physiology)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मानवी पचनसंस्था व उत्सर्जनसंस्था: पचनाचे टप्पे, पाचक विकरे, यकृत आणि मूत्रपिंड/नेफ्रॉन रचना (Digestion & Excretion)

मानवी पचनसंस्था व उत्सर्जनसंस्था: पचनाचे टप्पे, पाचक विकरे, यकृत आणि मूत्रपिंड/नेफ्रॉन रचना (Digestion & Excretion) या घ...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मानवी रक्ताभिसरण संस्था: हृदय रचना, रक्ताचे घटक (RBC, WBC, Platelets), रक्तगट (ABO/Rh) व रक्तदाब (Circulatory System)

मानवी रक्ताभिसरण संस्था: हृदय रचना, रक्ताचे घटक (RBC, WBC, Platelets), रक्तगट (ABO/Rh) व रक्तदाब (Circulatory System) या...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मानवी मज्जासंस्था, मेंदूचे भाग (Cerebrum, Cerebellum, Medulla) व अंतःस्रावी ग्रंथी (Endocrine Hormones)

मानवी मज्जासंस्था, मेंदूचे भाग (Cerebrum, Cerebellum, Medulla) व अंतःस्रावी ग्रंथी (Endocrine Hormones) या घटकामध्ये मान...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

मानवी श्वसनसंस्था: श्वसनमार्ग, फुफ्फुसे, अल्व्हीओलाय, वायूंची देवाणघेवाण व श्वसन क्रिया (Human Respiratory System)

मानवी श्वसनसंस्थेची रचना, फुफ्फुसे, अल्व्हीओलाय, श्वासोच्छ्वासाची यंत्रणा, हिमोग्लोबिनद्वारे ऑक्सिजन व CO₂ वहन आणि श्वसन...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Prelims 2024 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔