महासराव
महासराव™

प्रमस्तिष्कमेरू द्रव हा मेंदूच्या पोकळीतील कोरोईड प्लेक्सस् मध्ये तयार झालेला व सबअॅराक्नाईड पोकळीमधून मेंदू व मज्जारज्जू सभोवती फिरणारा द्रव पदार्थ आहे. याबाबत खालील विधाने विचारार्थ घ्या. अ. मेंदूला प्राणवायू (ऑक्सिजन) पुरवण्याचे तो माध्यम आहे. ब. तो टाकाऊ पदार्थ दूर वाहून नेतो. क. तो मेंदूला पोषण पुरवितो. ड. तो, मेंदू व मज्जारज्जू साठी आघातप्रतिबंधक म्हणून काम करतो. वरीलपैकी कोणती/कोणते विधान/विधाने बरोबर आहेत ?

The cerebro-spinal fluid is secretion produced by the choroid plexuses and circulating in sub-arachnoid space around the brain and spinal cord. Consider the following sentences in this regard. A. It is medium by which oxygen is supplied to brain. B. It carries away waste products. C. It supplies nourishment to brain. D. It acts as buffer protecting brain and spinal cord. Which of the sentences given above is/are correct ?
पर्याय (Options):
a
फक्त अ व ब
Only A and B
b
फक्त ड
Only D
c
अ, ब, क आणि ड
A, B, C and D
✓ योग्य उत्तर
d
फक्त ब आणि क
Only B and C
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
योग्य उत्तर पर्याय C (अ, ब, क आणि ड / A, B, C and D) आहे. सविस्तर स्पष्टीकरण: प्रमस्तिष्क-मेरुद्रव (Cerebrospinal Fluid - CSF) हा मेंदूतील व्हेंट्रिकल्समधील 'कोरॉइड प्लेक्सस' (Choroid Plexuses) द्वारे तयार होतो आणि मेंदू व मज्जारज्जूभोवती असलेल्या 'सब-अॅरॅक्नॉइड पोकळीत' (Subarachnoid Space) सतत फिरत राहतो. १. कार्य ड (आघातप्रतिबंधक): हा द्रव मेंदूला तरंगता (Buoyancy) ठेवतो (मेंदूचे वजन १४०० ग्रॅमवरून प्रत्यक्ष ५० ग्रॅम इतके भासते) आणि बाह्य आघातांपासून, धक्क्यांपासून मेंदूचे व मज्जारज्जूचे संरक्षण करणारा हायड्रॉलिक शॉक-अब्सॉर्बर (Shock absorber / Buffer) म्हणून काम करतो. २. कार्य क (पोषण पुरवणे): यात ग्लुकोज, प्रथिने, इलेक्ट्रोलाइट्स असतात, जे चेतापेशींना सतत पोषण पुरवतात. ३. कार्य ब (टाकाऊ पदार्थ वाहून नेणे): मेंदूच्या चयापचय प्रक्रियेतील विषारी आणि टाकाऊ घटक शिरांद्वारे रक्तात वाहून नेण्याचे काम करतो. ४. कार्य अ (वाहतुकीचे माध्यम): रक्ताभिसरण आणि चेतापेशी यांच्यात ऑक्सिजन, हार्मोन्स आणि विद्राव्य वायूंची देवाणघेवाण करण्यासाठी आवश्यक आंतरपेशीय द्रव माध्यम म्हणून कार्य करतो. एमपीएससीच्या अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार अ, ब, क आणि ड या सर्व विधानांना बरोबर मानण्यात आले आहे.
The correct answer is Option C (A, B, C and D). Detailed Step-by-Step Analysis: Cerebrospinal fluid (CSF) is an ultrafiltrate of blood plasma secreted by ependymal cells of the choroid plexuses inside the brain ventricles, circulating throughout the subarachnoid space and central canal. 1. Statement D (Mechanical Protection/Buffer): Acts as a physical shock-absorbing cushion and provides neutral buoyancy, reducing the effective submerged weight of the brain from ~1400g to ~50g, preventing basal brainstem compression against the cranium. 2. Statement C (Nutritive supply): Circulates essential metabolites, glucose, amino acids, and micronutrients directly to neural parenchyma. 3. Statement B (Waste removal): Serves as the brain's glymphatic clearing pathway, flushing metabolic byproducts, lactic acid, and protein debris into the venous sinuses. 4. Statement A (Medium for dissolved gas/oxygen transport): Functions as the neurochemical homeostatic exchange medium facilitating fluid and dissolved substance equilibrium. Hence, MPSC's official key considers all four statements (A, B, C, and D) valid.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Prelims 2026 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

खालील माहिती काळजीपूर्वक वाचा आणि प्रश्नाचे उत्तर द्या. I. A, B, C, D, E आणि F या सहा विद्यार्थ्यांनी गणित आणि विज्ञानाच्या स्वयं मूल्यमापन चाचणीत सहभाग घेतला. II. A चे गणितातील एकूण गुण C च्या अगदी वर आहेत आणि विज्ञानातील गुण F च्या अगदी वर आहेत. III. B हा विज्ञानात C च्या अगदी वर आहे परंतु गणितात D पेक्षा कमी गुण मिळाले आहेत. IV. F ने विज्ञानात D व E पेक्षा जास्त गुण मिळविले परंतु D प्रमाणे त्याची गणितात प्रगती नाही. V. गणितात C व D च्या मध्ये कोणीही नाही आणि विज्ञानात C आणि A च्या मध्ये कोणीही नाही. तर विज्ञानात कोणी सर्वात जास्त गुण मिळविले ?

उत्तर पहा ➔
2

रोहन रामूचा मुलगा आहे. रामूच्या बाबांनी रोहनला शाळेतून घेतले आणि ते सचिन काकांच्या घरी गेले. सचिनची पत्नी रोहनच्या आईची बहिण आहे. सचिनच्या पत्नीचे रोहनच्या वडिलांशी नाते काय ?

उत्तर पहा ➔
3

जर एखाद्या सांकेतिक भाषेत, BREAKTHROUGH हे EAOUHRBRGHKT असे लिहितात, तर त्याच सांकेतिक भाषेत DISTRIBUTION हे कसे लिहाल ?

उत्तर पहा ➔
4

जर + म्हणजे -, - म्हणजे x, ÷ म्हणजे + आणि x म्हणजे ÷, तर 15 - 3 + 10 x 5 ÷ 5 = ?

उत्तर पहा ➔
5

शेजारील आकृतीत किती त्रिकोण आहेत ?

उत्तर पहा ➔
6

पुढील विधाने वाचून योग्य निष्कर्ष निवडा. विधान १ : सर्व मोगरा शेवंती आहेत. २ : सर्व शेवंती फुले आहेत. निष्कर्ष अ : सर्व फुले मोगरा आहेत. ब : सर्व फुले शेवंती आहेत.

उत्तर पहा ➔