'दुसऱ्यासाठी प्राणाची आहुती देणे' यासाठी योग्य वाक्प्रचार -
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (जीव कुर्बान करणे) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• संकल्पना: योग्य आशयासाठी अचूक वाक्प्रचार निवडणे.
• योग्य पर्याय विश्लेषण: 'दुसऱ्यासाठी प्राणाची आहुती देणे' किंवा स्वतःच्या जिवाचे बलिदान देणे या अर्थासाठी 'जीव कुर्बान करणे' हा वाक्प्रचार अत्यंत चपखल आहे (पर्याय १). देशासाठी किंवा प्रिय व्यक्तीसाठी बलिदान देण्याच्या संदर्भात हा वाक्प्रचार वापरला जातो.
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• जीव गहाण ठेवणे: एखादे काम करण्यासाठी किंवा वचन पाळण्यासाठी स्वतःला पूर्णपणे वाहून घेणे किंवा सर्वस्व पणाला लावणे.
• जीव टांगणीला लावणे: एखाद्या गोष्टीच्या अनिश्चिततेमुळे अत्यंत चिंतेत किंवा घोर लागलेल्या अवस्थेत असणे.
• जीव तीळतीळ तुटणे: एखाद्याबद्दल खूप दया, सहानुभूती वाटून आतल्या आत अत्यंत दुःख होणे किंवा तडफड होणे.
• परीक्षेच्या दृष्टिकोनातून: 'कुर्बान' हा अरबी/फारसी शब्द असून त्याचा अर्थ बलिदान किंवा आहुती असा होतो. त्यामुळे आशयावरून थेट अर्थाचा बोध होतो.
• महत्त्वाची टीप: लक्षात ठेवा: दुसऱ्यासाठी स्वतःच्या प्राणाची आहुती देणे म्हणजे 'जीव कुर्बान करणे' होय.
The correct answer is Option A (जीव कुर्बान करणे).
Key Points:
• संकल्पना: योग्य आशयासाठी अचूक वाक्प्रचार निवडणे.
• योग्य पर्याय विश्लेषण: 'दुसऱ्यासाठी प्राणाची आहुती देणे' किंवा स्वतःच्या जिवाचे बलिदान देणे या अर्थासाठी 'जीव कुर्बान करणे' हा वाक्प्रचार अत्यंत चपखल आहे (पर्याय १). देशासाठी किंवा प्रिय व्यक्तीसाठी बलिदान देण्याच्या संदर्भात हा वाक्प्रचार वापरला जातो.
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• जीव गहाण ठेवणे: एखादे काम करण्यासाठी किंवा वचन पाळण्यासाठी स्वतःला पूर्णपणे वाहून घेणे किंवा सर्वस्व पणाला लावणे.
• जीव टांगणीला लावणे: एखाद्या गोष्टीच्या अनिश्चिततेमुळे अत्यंत चिंतेत किंवा घोर लागलेल्या अवस्थेत असणे.
• जीव तीळतीळ तुटणे: एखाद्याबद्दल खूप दया, सहानुभूती वाटून आतल्या आत अत्यंत दुःख होणे किंवा तडफड होणे.
• परीक्षेच्या दृष्टिकोनातून: 'कुर्बान' हा अरबी/फारसी शब्द असून त्याचा अर्थ बलिदान किंवा आहुती असा होतो. त्यामुळे आशयावरून थेट अर्थाचा बोध होतो.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सिद्ध शब्द: तत्सम, तद्भव, देशी आणि परभाषीय शब्द (पोर्तुगीज, अरबी, फारसी, कानडी)
भाषेमध्ये शब्द कसा बनतो याला 'शब्दसिद्धी' म्हणतात. मूळच्या शब्दाला 'सिद्ध शब्द' म्हणतात. सिद्ध शब्दांचे ४ मुख्य प्रकार प...
साधित शब्द: उपसर्गघटित, प्रत्ययघटित, सामासिक आणि अभ्यस्त शब्द
मूळ सिद्ध शब्दाला उपसर्ग किंवा प्रत्यय लागून तयार होणाऱ्या शब्दांना 'साधित शब्द' म्हणतात. साधित शब्दांचे प्रकार: १. उपसर...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
उभयान्वयी अव्यये व त्यांची उदाहरणे यांच्या योग्य जोड्या जुळव...
खालीलपैकी कोणत्या नामाचे अनेकवचन होताना मूळ रूपात फरक होत ना...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2025 - Paper 1 (भाषा) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.
महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण
लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.
व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट
शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.
सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.
📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.
महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण
लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.
व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट
शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.
सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.