📅MPSC Group B (STI) Prelims 2015 PaperGoogle वर फॉलो करा

योग्य कथन/कथने ओळखा :
(a) अनुच्छेद 47 प्रमाणे सर्व बालकांना वयाच्या 14 वर्षांपर्यंत मोफत व सक्तीचे शिक्षण असावे.
(b) 86 व्या घटनादुरुस्तीद्वारे 6 ते 14 वर्षांपर्यंतच्या मुलांसाठी शिक्षण हे मूलभूत अधिकारामध्ये समाविष्ट करण्यात आले.

पर्यायी उत्तरे :

Select the correct statement/statements :
(a) Article 47 provides for free and compulsory education for all children upto the age of 14.
(b) Eighty sixth Amendment made education a fundamental right for children of 6 to 14 years.

Answers options :

पर्याय (Options):
a
कथन (a) बरोबर, कथन (b) चुकीचे.
Statement (a) correct, statement (b) incorrect
b
कथन (a) चुकीचे, कथन (b) बरोबर
Statement (a) incorrect, statement (b) correct
✓ योग्य उत्तर
c
दोन्ही कथने (a) आणि (b) बरोबर आहेत.
Both the statements (a) and (b) are correct
d
दोन्ही कथने (a) आणि (b) चुकीची आहेत.
Both the statements (a) and (b) are incorrect
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (कथन (a) चुकीचे, कथन (b) बरोबर) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• कलमांचे विश्लेषण: मूळ राज्यघटनेत १४ वर्षांपर्यंतच्या बालकांसाठी मोफत शिक्षणाची तरतूद कलम ४५ मध्ये होती, कलम ४७ मध्ये नाही (कलम ४७ हे पोषणमान व सार्वजनिक आरोग्याशी संबंधित आहे). त्यामुळे [(विधान a चुकीचे आहे)].
• ८६ वी घटनादुरुस्ती २००२: या घटनादुरुस्तीने कलम २१A अंतर्भूत करून ६ ते १४ वयोगटातील मुलांसाठी शिक्षण हा 'मूलभूत अधिकार' बनवला [(विधान b बरोबर आहे)].
• MPSC ट्रॅप: आयोग सहसा कलम ४५ ऐवजी कलम ४७ असा पर्याय देऊन विद्यार्थ्यांना फसवतो.
• पर्याय: विधान (a) चुकीचे आणि कथन (b) बरोबर असल्याने पर्याय २ अचूक आहे.
• उजळणी टीप:
• ८६ व्या घटनादुरुस्तीने शिक्षण हा कलम २१A नुसार मूलभूत हक्क बनवला; कलम ४५ मध्ये मोफत शिक्षणाची तरतूद होती.

The correct answer is Option B (Statement (a) incorrect, statement (b) correct).

Key Points:
• Article Analysis: Article 45 (not Article 47) originally provided for free and compulsory education for children up to 14 years. Article 47 deals with public health and nutrition [(Statement a is incorrect)].
• 86th Amendment Act 2002: Inserted Article 21A, making free and compulsory education a Fundamental Right for children aged 6 to 14 years [(Statement b is correct)].
• MPSC Examiner Trap: Examiners often swap Article numbers like Article 45 and Article 47 to test precision.
• Conclusion: Statement (a) is incorrect, while statement (b) is correct (Option 2).
• Revision Note:
• 86th Amendment made education a Fundamental Right under Article 21A; Article 45 (not 47) dealt with early education.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आणीबाणी विषयक तरतुदी व महत्त्वपूर्ण घटनादुरुस्त्या (Emergency & Amendments)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

आणीबाणी विषयक तरतुदी (भाग १८, कलम ३५२ ते ३६०): राष्ट्रीय आणीबाणी, राष्ट्रपती राजवट व आर्थिक आणीबाणी

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग १८ (कलम ३५२ ते ३६०) मध्ये आणीबाणीच्या असाधारण तरतुदी करण्यात आल्या आहेत. या तरतुदींचा मूळ उद्दे...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 40 मि. वाचन

महत्त्वपूर्ण व ऐतिहासिक घटनादुरुस्त्या (१ ली ते १०६ वी): कलम ३६८ दुरुस्ती पद्धत, ४२ वी, ४४ वी, ७३ वी, ८६ वी, १०१ वी ते १०६ वी

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग २० (कलम ३६८) मध्ये संविधानात सुधारणा करण्याचा अधिकार आणि त्याची कार्यपद्धती स्पष्ट करण्यात आली...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटना २०२६ चालू घडामोडी: प्रमुख घटनादुरुस्त्या, सर्वोच्च न्यायालय ऐतिहासिक निकाल, नवीन फौजदारी कायदे व पदस्थ

भारतीय राज्यघटना व कायदा चालू घडामोडी २०२६ (सप्टेंबर २०२६ पर्यंत अद्ययावत): अधिकृत घटनात्मक पदस्थ (राष्ट्रपती, CJI, CEC,...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B (STI) Prelims 2015 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔