वनस्पतींच्या शेंगाधारी कुळातील मुळांच्या गाठींमध्ये रंगद्रव्ये असतात, ज्यामुळे नत्राचे स्थिरीकरण होते, त्या रंगद्रव्यास काय म्हणावे ?
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (लेगहिमोग्लोबीन) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• लेगहिमोग्लोबीन (Leghaemoglobin): द्विदल/शेंगाधारी वनस्पतींच्या (Legumes) मुळांवरील गाठींमध्ये आढळणारे गुलाबी-लाल रंगाचे ऑक्सिजन शोषक रंगद्रव्य.
• नत्र स्थिरीकरणातील भूमिका: *Rhizobium* जीवाणूंमधील नायट्रोजनेज (Nitrogenase) विकराला ऑक्सिजनपासून वाचवून विनाऑक्सिजन वातावरण तयार करते, जे नत्र स्थिरीकरणासाठी आवश्यक असते.
• संरचना: हे रंगद्रव्य मानवी हिमोग्लोबीनसारखेच कार्य करते.
• उजळणी टीप:
• शेंगाधारी वनस्पतींच्या मुळांतील गाठींमध्ये नत्र स्थिरीकरणासाठी 'लेगहिमोग्लोबीन' हे रंगद्रव्य असते.
The correct answer is Option C (Leghaemoglobin).
Key Points:
• Leghaemoglobin: A pinkish-red oxygen-scavenging pigment present in the root nodules of leguminous plants.
• Nitrogen Fixation Role: Protects the oxygen-sensitive enzyme Nitrogenase produced by *Rhizobium* bacteria from oxidation, maintaining an anaerobic micro-environment required for N₂ fixation.
• Structure: Similar to human hemoglobin, composed of a globin protein produced by the plant and a heme moiety produced by the symbiotic bacterium.
• Revision Note:
• Leghaemoglobin in legume root nodules scavenges oxygen to protect the nitrogenase enzyme.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'जीवशास्त्र: पंचसृष्टी वर्गीकरण, पेशीशास्त्र व वनस्पतीशास्त्र (Cell Biology & Botany)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सजीवांचे वर्गीकरण व व्हिटाकरची पंचसृष्टी पद्धती (Five Kingdom Classification of Living Organisms)
सजीवांचे वर्गीकरण व व्हिटाकरची पंचसृष्टी पद्धती (Five Kingdom Classification of Living Organisms) या घटकामध्ये वर्गीकरणा...
पेशी रचना, पेशी अंगके व पेशी विभाजन (Cell Structure, Organelles, Mitosis & Meiosis)
पेशी रचना, पेशी अंगके व पेशी विभाजन (Cell Structure, Organelles, Mitosis & Meiosis) या घटकामध्ये पेशी विभाजन (Cell Divis...
वनस्पतीशास्त्र: वनस्पतींचे वर्गीकरण (Cryptogams/Phanerogams), वनस्पती ऊती, प्रकाशसंश्लेषण व संप्रेरके (Botany)
वनस्पतीशास्त्र: वनस्पतींचे वर्गीकरण (Cryptogams/Phanerogams), वनस्पती ऊती, प्रकाशसंश्लेषण व संप्रेरके (Botany) या घटकामध...
सजीवांचे आधुनिक वर्गीकरण, तीन डोमेन पद्धती व उत्क्रांतीवाद (Modern Classification, 3 Domains & Evolution)
लिनियस, व्हिटाकर व कार्ल वोस यांची ३ डोमेन पद्धती (Archaea, Bacteria, Eukarya), डार्विनचा नैसर्गिक निवड सिद्धांत, लॅमार्...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
पालश (पोटॅशियम) हे महत्त्वाचे पोषकद्रव्य वनस्पतींच्या वाढीसा...
खालीलपैकी कोणते मूलद्रव्य व्हिटॅमीन बी-12 या जीवनसत्त्वाचा घ...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B (STI) Prelims 2016 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?