#22📅 MPSC Group B Mains 2025 - Paper 1 (भाषा)(2025) +1 गुण

पुढीलपैकी तत्सम शब्द हा आहे.

पर्याय (Options):

लता

✓ योग्य उत्तर

आरोगण

कैवार

चहाडी

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (लता) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• संकल्पना: जे संस्कृत शब्द मराठी भाषेत जसेच्या तसे, म्हणजेच त्यांच्या रूपात कोणताही बदल न होता वापरले जातात, त्यांना 'तत्सम शब्द' असे म्हणतात.
• योग्य पर्याय विश्लेषण: दिलेल्या पर्यायांपैकी 'लता' हा शब्द मूळ संस्कृत आहे आणि तो मराठीत कोणत्याही बदलाशिवाय जसाच्या तसा वापरला जातो (उदा. वृक्षवल्ली, लता). त्यामुळे 'लता' हा तत्सम शब्द आहे (पर्याय १).
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• आरोगण: हा शब्द बहुधा देशी किंवा तद्भव रूपात वापरला जातो. (जेवण करणे / आरोगण करणे - मूळ संस्कृत रूप वेगळे असू शकते).
• कैवार: हा शब्द देशी आहे (उदा. कैवार घेणे - बाजू घेणे).
• चहाडी: हा शब्दही देशी प्रकृतीचा आहे (उदा. चुगली करणे या अर्थाने). हे शब्द संस्कृत भाषेतून जसेच्या तसे आलेले नाहीत.
• परीक्षेच्या दृष्टिकोनातून: काही महत्त्वाचे तत्सम शब्द: जल, सूर्य, नदी, पिता, पुत्र, वृक्ष, कथा, पूजा, लता, पृथ्वी. हे शब्द पाठ असणे आवश्यक आहे कारण आयोगाच्या परीक्षेत वारंवार विचारले जातात.
• महत्त्वाची टीप: लक्षात ठेवा: संस्कृतमधून जसेच्या तसे मराठीत आलेल्या शब्दांना तत्सम शब्द म्हणतात (उदा. लता, कथा, पूजा).

The correct answer is Option A (लता).

Key Points:
• संकल्पना: जे संस्कृत शब्द मराठी भाषेत जसेच्या तसे, म्हणजेच त्यांच्या रूपात कोणताही बदल न होता वापरले जातात, त्यांना 'तत्सम शब्द' असे म्हणतात.
• योग्य पर्याय विश्लेषण: दिलेल्या पर्यायांपैकी 'लता' हा शब्द मूळ संस्कृत आहे आणि तो मराठीत कोणत्याही बदलाशिवाय जसाच्या तसा वापरला जातो (उदा. वृक्षवल्ली, लता). त्यामुळे 'लता' हा तत्सम शब्द आहे (पर्याय १).
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• आरोगण: हा शब्द बहुधा देशी किंवा तद्भव रूपात वापरला जातो. (जेवण करणे / आरोगण करणे - मूळ संस्कृत रूप वेगळे असू शकते).
• कैवार: हा शब्द देशी आहे (उदा. कैवार घेणे - बाजू घेणे).
• चहाडी: हा शब्दही देशी प्रकृतीचा आहे (उदा. चुगली करणे या अर्थाने). हे शब्द संस्कृत भाषेतून जसेच्या तसे आलेले नाहीत.
• परीक्षेच्या दृष्टिकोनातून: काही महत्त्वाचे तत्सम शब्द: जल, सूर्य, नदी, पिता, पुत्र, वृक्ष, कथा, पूजा, लता, पृथ्वी. हे शब्द पाठ असणे आवश्यक आहे कारण आयोगाच्या परीक्षेत वारंवार विचारले जातात.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

सिद्ध शब्द: तत्सम, तद्भव, देशी आणि परभाषीय शब्द (पोर्तुगीज, अरबी, फारसी, कानडी)

भाषेमध्ये शब्द कसा बनतो याला 'शब्दसिद्धी' म्हणतात. मूळच्या शब्दाला 'सिद्ध शब्द' म्हणतात. सिद्ध शब्दांचे ४ मुख्य प्रकार प...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

साधित शब्द: उपसर्गघटित, प्रत्ययघटित, सामासिक आणि अभ्यस्त शब्द

मूळ सिद्ध शब्दाला उपसर्ग किंवा प्रत्यय लागून तयार होणाऱ्या शब्दांना 'साधित शब्द' म्हणतात. साधित शब्दांचे प्रकार: १. उपसर...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #21

'लंकेची पार्वती' या वाक्प्रचाराचा खालीलपैकी कोणता अर्थ आहे ?

पुढील प्रश्न #23

विशेषणांना प्रत्यय लागून होणाऱ्या भाववाचक नामे व त्यांचे लिं...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2025 - Paper 1 (भाषा) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔ 2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔ 3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔ 4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔ 5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔ 6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔