कोणत्या घटनादुरुस्तीद्वारे राष्ट्रीय अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमाती आयोगाचे दोन आयोगामध्ये विभाजन केले गेले?
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (89 वी घटनादुरुस्ती, 2003) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• ८९ वी घटनादुरुस्ती कायदा, २००३:
• ८९ व्या घटनादुरुस्ती कायदा, २००३ द्वारे पूर्वीच्या संयुक्त राष्ट्रीय अनुसूचित जाती व अनुसूचित जमाती आयोगाचे विभाजन करून दोन स्वतंत्र आयोग निर्माण करण्यात आले:
• १. राष्ट्रीय अनुसूचित जाती आयोग (NCSC): कलम 338 अन्वये.
• २. राष्ट्रीय अनुसूचित जमाती आयोग (NCST): नव्याने समाविष्ट कलम 338A अन्वये.
• हे दोन्ही स्वतंत्र आयोग २००४ पासून अस्तित्वात आले.
• इतर दुरुस्त्यांचे संदर्भ:
• ८४ वी घटनादुरुस्ती, २००२: लोकसभा व विधानसभा मतदारसंघांची फेररचना २०२६ पर्यंत स्थगित केली.
• ८५ वी घटनादुरुस्ती, २००२: पदोन्नतीमध्ये अनुसूचित जाती/जमातींना परिणामी ज्येष्ठता (consequential seniority) दिली.
• ८८ वी घटनादुरुस्ती, २००३: सेवा कर संबंधित कलम २६८A समाविष्ट केले होते.
• महत्त्वाची टीप: ८९ व्या घटनादुरुस्तीद्वारे (२००३) अनुसूचित जाती आयोग (कलम ३३८) व अनुसूचित जमाती आयोग (कलम ३३८A) वेगळे झाले.
The correct answer is Option D (89th Amendment, 2003).
Key Points:
• 89th Constitutional Amendment Act, 2003:
• The 89th Constitutional Amendment Act, 2003 bifurcated the combined National Commission for Scheduled Castes and Scheduled Tribes into two independent constitutional bodies:
• 1. National Commission for Scheduled Castes (NCSC) under Article 338.
• 2. National Commission for Scheduled Tribes (NCST) under newly inserted Article 338A.
• Both commissions came into formal effect in 2004.
• Evaluation of Other Options:
• 84th Amendment, 2002: Froze the readjustment of Lok Sabha/Assembly seats up to 2026 based on the 1991 census.
• 85th Amendment, 2002: Provided consequential seniority to SC/ST government servants in promotions with retrospective effect.
• 88th Amendment, 2003: Introduced Article 268A regarding taxes on services.
• Key Takeaway: 89th Amendment (2003) bifurcated the joint commission into NCSC (Art 338) and NCST (Art 338A).
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'घटनात्मक संस्था व आयोग (Constitutional Bodies: ECI, UPSC, MPSC, Finance Commission & CAG)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
केंद्रीय निवडणूक आयोग (कलम ३२४), UPSC व MPSC (कलम ३१५ ते ३२३) आणि केंद्रीय वित्त आयोग (कलम २८०): रचना व कार्ये
ज्या संस्थांची व आयोगांची तरतूद भारतीय राज्यघटनेच्या मूळ कलमांमध्ये स्पष्टपणे नमूद केलेली असते, त्यांना 'घटनात्मक संस्था...
भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG - कलम १४८), महान्यायवादी (कलम ७६), महाधिवक्ता (कलम १६५) व राष्ट्रीय आयोग (NCSC - कलम ३३८, NCST - कलम ३३८A, NCBC - कलम ३३८B)
भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG) हे देशाच्या संपूर्ण वित्तीय व्यवस्थेचे (केंद्र व राज्य पातळीवर) सर्वोच्च नियंत्र...
निवडणूक कायदे व मतदारसंघ परिसीमन: RPA १९५० व १९५१ कायदे, परिसीमन आयोग, NOTA व निवडणूक सुधारणा
भारतातील निवडणूक कायद्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकप्रतिनिधित्व कायदा १९५० (RPA 1950), लोकप्रतिनिधित्व कायदा १९५१ (RPA 195...
केंद्र-राज्य वित्तीय संबंध व निधी: वित्त आयोग (कलम २८०), GST परिषद (कलम २७९A), संचित, सार्वजनिक व आकस्मिकता निधी
केंद्र-राज्य वित्तीय संघराज्य रचनेचे सखोल विश्लेषण: कलम २८० केंद्रीय वित्त आयोग (१५ वा व १६ वा वित्त आयोग), कलम २७९A GST...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
राष्ट्रीय महिला आयोगाची स्थापना _______ साली करण्यात आली.
खालीलपैकी कोणते विधान चुकीचे आहे ?
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2016 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?