#56📅 MPSC Rajyaseva Prelims 2013 - GS Paper 1(2013) +1 गुण

पाण्याच्या थेंबाविषयी पुढे सर्वसाधारण विधाने आहेत :
(a) पाण्याच्या थेंबाचा आकार गोलाकार असण्यास पृष्ठताण कारणीभूत आहे.
(b) गुरुत्वाकर्षण नसतानाही पाण्याच्या थेंबाचा आकार गोल असतो.
(c) जर पाण्याचे वस्तुमान ताणले गेले तर थेंब तयार होतात.
वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने बरोबर आहे/आहेत ?

Following are general statements about water drops.
(a) Surface tension is responsible for the spherical shape of the water drops.
(b) Even in the absence of gravitation, water drops have spherical shape.
(c) Formation of water drops occurs, if mass of the water is stretched.
Which of the above statement/statements is/are correct ?

पर्याय (Options):
a
(a) फक्त
(a) only
b
(a) आणि (b) फक्त
(a) and (b) only
c
(c) फक्त
(c) only
d
(a), (b) आणि (c)
(a), (b) and (c)
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) ((a), (b) आणि (c)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• पृष्ठताण (Surface Tension): द्रव पदार्थ आपले पृष्ठफळ कमीत कमी ठेवण्याचा प्रयत्न करतो; दिलेल्या आकारमानासाठी गोलाचे पृष्ठफळ सर्वात कमी असते.
•
(a) बरोबर: पृष्ठताणामुळे पाण्याचे थेंब गोल होतात.
•
(b) बरोबर: गुरुत्वाकर्षण नसतानाही पृष्ठताणाच्या बलामुळे पाण्याचे थेंब गोलाकारच राहतात.
•
(c) बरोबर**: पाण्याचा प्रवाह ताणला किंवा विस्कळीत झाला की पृष्ठताणामुळे त्याचे थेंब तयार होतात (Rayleigh-Plateau Instability).

The correct answer is Option D ((a), (b) and (c)).

Key Points:
• Surface tension forces liquids to minimize surface area for a given volume; a sphere has the minimum surface area to volume ratio.
•
Statement (a) is TRUE: Surface tension makes water drops spherical.
•
Statement (b) is TRUE: In zero gravity, surface tension dominates completely, pulling water into perfect spheres.
•
Statement (c) is TRUE**: Stretching liquid streams causes Rayleigh-Plateau instability, breaking the stretched mass into spherical droplets.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भौतिकशास्त्र: मूलभूत राशी, गतीचे नियम, कार्य, ऊर्जा, शक्ती व गुरुत्वाकर्षण (Mechanics & Gravitation)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

मापन पद्धती, मूलभूत व साधित राशी आणि SI एकके (Units & Measurements in Physics)

मापन पद्धती, मूलभूत व साधित राशी आणि SI एकके (Units & Measurements in Physics) या घटकामध्ये मापनाच्या पद्धती (Systems of...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

गती, प्रवेग व न्यूटनचे गतीविषयक तीन नियम (Motion, Acceleration & Newton’s Laws of Motion)

गती, प्रवेग व न्यूटनचे गतीविषयक तीन नियम (Motion, Acceleration & Newton’s Laws of Motion) या घटकामध्ये गतीची मूलभूत संकल...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

कार्य, ऊर्जा, शक्ती व ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम (Work, Energy, Power & Conservation of Energy)

कार्य, ऊर्जा, शक्ती व ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम (Work, Energy, Power & Conservation of Energy) या घटकामध्ये कार्य (Work), क...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

गुरुत्वाकर्षण, गुरुत्वीय प्रवेग (g), मुक्ती वेग व उपग्रह गती (Gravitation, Escape Velocity & Satellites)

गुरुत्वाकर्षण, गुरुत्वीय प्रवेग (g), मुक्ती वेग व उपग्रह गती (Gravitation, Escape Velocity & Satellites) या घटकामध्ये नि...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

प्रमुख वैज्ञानिक उपकरणे, शोधक व त्यांचे मापन उपयोग (Scientific Instruments & Measurements)

स्पर्धा परीक्षेसाठी सर्वाधिक विचारली जाणारी वैज्ञानिक उपकरणे: बॅरोमीटर, हायग्रोमीटर, लॅक्टोमीटर, सिस्मोग्राफ, ECG, EEG,...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2013 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔