सार्वजनिक क्षेत्रातील उद्योगांच्या बाबतीत निर्गुवणूकीकरण हे खाजगीकरणाचे एक प्रमुख तत्त्व आहे. खालीलपैकी कोणती उद्दिष्ट्ये साध्य करण्याच्या दृष्टीने निर्गुतवणूकीकरण कार्यक्रम हाती घेण्यात आला ?
अ. ग्राहकांना उत्तम सेवा प्रदान करणे.
ब. सार्वजनिक उद्योगांमधील व्यवस्थापनाच्या बाबतीत होणारा राजकीय हस्तक्षेप काढून घेणे.
क. सार्वजनिक क्षेत्रातील उद्योगांमधील भ्रष्टाचाराला आळा घालणे.
ड. निर्गुतवणूकीकरणामधून उत्पन्न म्हणून मिळालेल्या पैशाचा परिणामकारक वापर करणे.
पर्यायी उत्तरे :
सार्वजनिक क्षेत्रातील उद्योगांच्या बाबतीत निर्गुवणूकीकरण हे खाजगीकरणाचे एक प्रमुख तत्त्व आहे. खालीलपैकी कोणती उद्दिष्ट्ये साध्य करण्याच्या दृष्टीने निर्गुतवणूकीकरण कार्यक्रम हाती घेण्यात आला ?
अ. ग्राहकांना उत्तम सेवा प्रदान करणे.
ब. सार्वजनिक उद्योगांमधील व्यवस्थापनाच्या बाबतीत होणारा राजकीय हस्तक्षेप काढून घेणे.
क. सार्वजनिक क्षेत्रातील उद्योगांमधील भ्रष्टाचाराला आळा घालणे.
ड. निर्गुतवणूकीकरणामधून उत्पन्न म्हणून मिळालेल्या पैशाचा परिणामकारक वापर करणे.
पर्यायी उत्तरे :
Disinvestment of Public Sector is one of the main elements of Privatisation. The disinvestment is undertaken to achieve which of the following objectives ?
a. To provide good customer service.
b. To overcome political interference in managing the public sector industries.
c. To overcome corruption in PSUs.
d. To make effective use of proceeds from disinvestment.
Answer options:
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरील सर्व) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• निर्गुंतवणुकीची प्रमुख उद्दिष्टे:
• निर्गुंतवणूक (Disinvestment) म्हणजे सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांमधील सरकारी मालकीचा हिस्सा किंवा भागभांडवल खाजगी क्षेत्र किंवा जनतेला विकणे.
• निर्गुंतवणूक कार्यक्रम हाती घेण्यामागे खालील उद्दिष्टे होती:
• अ. स्पर्धा निर्माण करून ग्राहकांना दर्जेदार व तत्पर सेवा पुरवणे.
• ब. सार्वजनिक उद्योगांच्या व्यावसायिक व्यवस्थापनातील राजकीय व नोकरशाही हस्तक्षेप संपवणे.
• क. व्यावसायिक शिस्त व पारदर्शकता आणून सार्वजनिक क्षेत्रातील भ्रष्टाचाराला आळा घालणे.
• ड. निर्गुंतवणुकीतून मिळणारा निधी राष्ट्रीय गुंतवणूक निधी (NIF) सारख्या माध्यमांतून सामाजिक पायाभूत सुविधा व विकासासाठी प्रभावीपणे वापरणे.
• म्हणून वरील सर्व पर्याय बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: ग्राहकांना उत्तम सेवा, राजकीय हस्तक्षेप व भ्रष्टाचाराचे निर्मूलन, आणि निधीचा योग्य वापर ही निर्गुंतवणुकीची मुख्य उद्दिष्टे आहेत.
The correct answer is Option D (All of the above).
Key Points:
• The correct option is (4).
• Objectives of Disinvestment:
• Disinvestment refers to the dilution or sale of government equity in Public Sector Undertakings (PSUs) to private entities or the public.
• The strategic objectives of disinvestment include:
• Fostering corporate competition and market discipline to enhance customer service (a).
• Eliminating bureaucratic inertia and excessive political interference in operational enterprise decision-making (b).
• Introducing corporate governance, transparent auditing, and reducing rent-seeking corruption in PSU operations (c).
• Utilizing the divestment proceeds effectively for social sector infrastructure, public health, education, and restructuring viable PSUs via mechanisms like the National Investment Fund (d).
• Key Takeaway: Disinvestment aims to improve customer service, remove political interference, curb corruption, and utilize capital proceeds effectively.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'सार्वजनिक वित्त, कररचना, अर्थसंकल्प व GST (Public Finance & GST)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सार्वजनिक महसूल, कर रचना (प्रत्यक्ष वि. अप्रत्यक्ष कर), कर सुधारणा समित्या (चेलय्या, केळकर) व वस्तू आणि सेवा कर (GST)
सार्वजनिक वित्त (Public Finance) मध्ये शासनाचे उत्पन्न (महसूल), खर्च, कर्जे आणि वित्तीय प्रशासनाचा अभ्यास केला जातो. शास...
केंद्रीय अर्थसंकल्प (कलम ११२), अर्थसंकल्पाचे प्रकार, वित्तीय तुटींचे सर्व प्रकार (Fiscal, Revenue, Primary Deficit) व FRBM कायदा
भारतीय राज्यघटनेत 'बजेट' (Budget) हा शब्द कुठेही वापरलेला नसून कलम ११२ अंतर्गत त्यास 'वार्षिक वित्तीय विवरणपत्र' (Annual...
वित्त आयोग (कलम २८०): घटनात्मक रचना, कार्ये, १ ला ते १६ वा वित्त आयोग, १५ वा वित्त आयोग (४१% वाटा) व कर वाटप निकष
भारतीय संघराज्यामध्ये केंद्र आणि राज्य सरकारांमध्ये वित्तीय संसाधनांचे न्याय्य आणि समतोल वाटप करण्यासाठी कलम २८० अंतर्गत...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
खालीलपैकी कोणते 1990 च्या दशकाच्या सुरुवातीच्या आर्थिक आरिष्...
एल.पी.जी. प्रतिमानाने आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी आणि जागतिक बँके...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2017 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :