📅MPSC Group B Mains 2019 - Paper 2 (PSI)Google वर फॉलो करा

खालील विधाने विचारात घ्या :
(a) अध्यक्षीय पद्धतीमध्ये अध्यक्ष हा विधिमंडळास जबाबदार असतो.
(b) संसदीय पद्धतीत राज्याचा प्रमुख हा राजा देखील असू शकतो.
(c) अध्यक्षीय पद्धतीत अध्यक्ष हा शासन प्रमुख आहे.
(d) भारतातील संसदीय पद्धतीत राष्ट्रपती हा वास्तविक शासन प्रमुख आहे.
वरीलपैकी कोणती विधाने योग्य आहेत ?

Consider the following statements:
(a) In Presidential system, the President is accountable to the legislature.
(b) In Parliamentary system, the head of the state may be monarch.
(c) In Presidential system, the President is the head of the government.
(d) In Parliamentary system in India, the President is the real head of the government.
Which of the statements given above are correct?

पर्याय (Options):
a
(a), (b)
(a), (b)
b
(b), (c), (d)
(b), (c), (d)
c
(a), (d)
(a), (d)
d
(b), (c)
(b), (c)
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) ((b), (c)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• शासन प्रणालींचे तुलनात्मक विश्लेषण:
• विधान (a) चुकीचे आहे: अध्यक्षीय पद्धतीत (उदा. अमेरिका) सत्ताविभाजनाचे तत्त्व असते; अध्यक्ष हा कायदेमंडळास जबाबदार नसतो.
• विधान (b) बरोबर आहे: संसदीय पद्धतीमध्ये राज्याचा प्रमुख हा नाममात्र स्वरूपाचा असून तो वंशपरंपरागत राजा (उदा. ब्रिटन) किंवा निवडून आलेला राष्ट्रपती (उदा. भारत) असू शकतो.
• विधान (c) बरोबर आहे: अध्यक्षीय पद्धतीमध्ये अध्यक्ष हा राष्ट्रप्रमुख आणि शासनप्रमुख (Head of Government) या दोन्ही भूमिका निभावतो.
• विधान (d) चुकीचे आहे: भारतातील संसदीय व्यवस्थेत राष्ट्रपती हे नाममात्र प्रमुख (De-jure) असतात, तर वास्तविक शासन प्रमुख (De-facto) हे पंतप्रधान असतात.
• म्हणून विधाने (b) आणि (c) योग्य आहेत (पर्याय ४).
• महत्त्वाची टीप: संसदीय पद्धतीत राजा राष्ट्रप्रमुख असू शकतो आणि अध्यक्षीय पद्धतीत राष्ट्राध्यक्ष हाच शासन प्रमुख असतो.

The correct answer is Option D ((b), (c)).

Key Points:
• Comparison between Systems of Governance:
• Statement (a) is incorrect: In a Presidential system (e.g., USA), there is separation of powers; the President is not responsible or accountable to the legislature for tenure or executive actions.
• Statement (b) is correct: In a parliamentary system, the Head of State may be a hereditary monarch (e.g., Britain, Japan) or an elected President (e.g., India).
• Statement (c) is correct: In a Presidential system, the President is both the Head of State and Head of Government (Chief Executive).
• Statement (d) is incorrect: In India's parliamentary system, the President is the nominal/titular head (de jure), while the Prime Minister is the real head of government (de facto).
• Statements (b) and (c) are correct (Option 4).
• Key Takeaway: In a Parliamentary system the monarch can be head of state; in a Presidential system the President is the head of government.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राज्य शासन: राज्यपाल, मुख्यमंत्री, राज्य मंत्रिमंडळ व विधिमंडळ (State Executive & Legislature)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

राज्यपाल (कलम १५३ ते १६१): नेमणूक, मर्जीचे तत्त्व, स्वेच्छाधीन अधिकार, वटहुकूम (कलम २१३) व दयेचा अधिकार

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ६ (प्रकरण २: कलम १५३ ते १६७) मध्ये घटकराज्यांच्या कार्यकारी मंडळाची तरतूद आहे. राज्य कार्यकारी...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

मुख्यमंत्री, राज्य मंत्रिमंडळ व राज्य विधिमंडळ (विधानसभा व विधानपरिषद): रचना, अधिकार व कलम ३७१(२) विशेष तरतुदी

भारतीय संविधानाच्या भाग ६ (कलम १६३ ते २१२) मध्ये घटकराज्यांची शासनप्रणाली विहित करण्यात आली आहे. केंद्राप्रमाणेच राज्यां...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 22 मि. वाचन

महाराष्ट्र राज्य शासन व प्रशासन: विधानसभा (२८८), विधानपरिषद (७८), कलम ३७१(२), MPSC व स्थानिक स्वराज्य संस्था

महाराष्ट्र राज्य शासन व प्रशासनाचे सर्वसमावेशक विश्लेषण: विधानसभा (२८८ जागा, SC २९, ST २५), विधानपरिषद (७८ जागांची रचना...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2019 - Paper 2 (PSI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔