📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2013 PaperGoogle वर फॉलो करा

विधान (A): विकसित होणाऱ्या समाजामध्ये दबावगट हे प्राथमिक अवस्थेत आणि कमकुवतरित्या संघटीत असतात.
कारण (R) : विकसित होणाऱ्या समाजामध्ये सुदृढ पक्षपद्धती हितसंबंधांच्या जोपासनेचे काम करते.
सांकेतिक पर्याय :

Assertion (A): In developing societies, pressure groups exist in a rudimentary and poorly organized form.
Reason (R): In developing societies, well-developed party system takes the function of interest articulation.
Codes:

पर्याय (Options):
a
(A) आणि (R) दोन्ही बरोबर आहेत आणि (R) हे (A) चे योग्य स्पष्टीकरण आहे.
Both (A) and (R) are true and (R) is the correct explanation of (A)
b
(A) आणि (R) दोन्ही बरोबर आहेत परंतु (R) हे (A) चे योग्य स्पष्टीकरण नाही.
Both (A) and (R) are true but (R) is not a correct explanation to (A)
c
(A) बरोबर आहे पण (R) चुकीचे आहे.
(A) is true but (R) is false
✓ योग्य उत्तर
d
(A) चुकीचे आहे पण (R) चुकीचे आहे.
(A) is false but (R) is true
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((A) बरोबर आहे पण (R) चुकीचे आहे.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विकसित होणाऱ्या समाजातील दबावगट (विधान A): विकसनशील किंवा संक्रमणकालीन समाजामध्ये सामाजिक व आर्थिक दबावगट हे अनेकदा प्राथमिक अवस्थेत, विखुरलेल्या व कमकुवत स्वरूपात संघटित असतात. विधान (A) सत्य आहे.
• पक्षपद्धतीचे कार्य (कारण R): विकसनशील समाजात सुदृढ पक्षपद्धती हितसंबंधांच्या जोपासनेचे (interest articulation) कार्य प्रभावीपणे करते असे म्हणणे चुकीचे आहे, कारण बहुतांश विकसनशील देशांत राजकीय पक्ष हे व्यक्तीकेंद्रित किंवा जातीय-प्रादेशिक गटबाजीत अडकलेले असतात.
• निष्कर्ष: विधान (A) सत्य आहे परंतु कारण (R) खोटे आहे, त्यामुळे पर्याय (3) योग्य आहे.
• महत्त्वाची टीप: विकसनशील समाजातील दबावगट प्राथमिक व कमकुवत असतात (A सत्य), परंतु पक्षपद्धती हितसंबंध जोपासते हे कारण चुकीचे आहे (R असत्य).

The correct answer is Option C ((A) is true but (R) is false).

Key Points:
• Pressure Groups in Developing Societies (Assertion A): In many developing or transitional societies, interest and pressure groups indeed tend to exist in a rudimentary, fragmented, and poorly organized form compared to advanced industrial democracies. Assertion (A) is true.
• Party System Function (Reason R): Claiming that a *well-developed party system* takes over interest articulation in developing societies is generally inaccurate; developing party systems are often factionalized, clientelistic, or institutionalized around personalities, failing to systematically absorb interest articulation. Reason (R) is false.
• Conclusion: (A) is true, but (R) is false.
• Key Takeaway: Pressure groups in developing societies are often rudimentary (Assertion A is true), but the claim that well-developed party systems handle interest articulation there is false.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'घटनात्मक संस्था व आयोग (Constitutional Bodies: ECI, UPSC, MPSC, Finance Commission & CAG)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

केंद्रीय निवडणूक आयोग (कलम ३२४), UPSC व MPSC (कलम ३१५ ते ३२३) आणि केंद्रीय वित्त आयोग (कलम २८०): रचना व कार्ये

ज्या संस्थांची व आयोगांची तरतूद भारतीय राज्यघटनेच्या मूळ कलमांमध्ये स्पष्टपणे नमूद केलेली असते, त्यांना 'घटनात्मक संस्था...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG - कलम १४८), महान्यायवादी (कलम ७६), महाधिवक्ता (कलम १६५) व राष्ट्रीय आयोग (NCSC - कलम ३३८, NCST - कलम ३३८A, NCBC - कलम ३३८B)

भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG) हे देशाच्या संपूर्ण वित्तीय व्यवस्थेचे (केंद्र व राज्य पातळीवर) सर्वोच्च नियंत्र...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

निवडणूक कायदे व मतदारसंघ परिसीमन: RPA १९५० व १९५१ कायदे, परिसीमन आयोग, NOTA व निवडणूक सुधारणा

भारतातील निवडणूक कायद्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकप्रतिनिधित्व कायदा १९५० (RPA 1950), लोकप्रतिनिधित्व कायदा १९५१ (RPA 195...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

केंद्र-राज्य वित्तीय संबंध व निधी: वित्त आयोग (कलम २८०), GST परिषद (कलम २७९A), संचित, सार्वजनिक व आकस्मिकता निधी

केंद्र-राज्य वित्तीय संघराज्य रचनेचे सखोल विश्लेषण: कलम २८० केंद्रीय वित्त आयोग (१५ वा व १६ वा वित्त आयोग), कलम २७९A GST...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2013 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔