खालील प्रमुख हरितगृह वायूंचा त्यांच्या जागतिक तापमान वाढीस कारणीभूत असणाऱ्या टक्केवारीनुसार उतरता क्रम लावा.
(1) कार्बन डायॉक्साईड, मिथेन, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू
(2) कार्बन डायॉक्साईड, मिथेन, फ्लोरिनेटेड वायू, नायट्रस ऑक्साईड
(3) मिथेन, कार्बन डायॉक्साईड, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू
(4) मिथेन, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू, कार्बन डायॉक्साईड
खालील प्रमुख हरितगृह वायूंचा त्यांच्या जागतिक तापमान वाढीस कारणीभूत असणाऱ्या टक्केवारीनुसार उतरता क्रम लावा.
(1) कार्बन डायॉक्साईड, मिथेन, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू
(2) कार्बन डायॉक्साईड, मिथेन, फ्लोरिनेटेड वायू, नायट्रस ऑक्साईड
(3) मिथेन, कार्बन डायॉक्साईड, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू
(4) मिथेन, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू, कार्बन डायॉक्साईड
Arrange the following major greenhouse gases in descending order according to the percentage of their contribution to global warming.
(1) Carbon dioxide, Methane, Nitrous oxide, Fluorinated Gases
(2) Carbon dioxide, Methane, Fluorinated Gases, Nitrous oxide
(3) Methane, Carbon dioxide, Nitrous oxide, Fluorinated Gases
(4) Methane, Nitrous oxide, Fluorinated Gases, Carbon dioxide
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (कार्बन डायॉक्साईड, मिथेन, नायट्रस ऑक्साईड, फ्लोरिनेटेड वायू) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• १. कार्बन डायॉक्साईड (CO2) -> सुमारे ७६%: जीवाश्म इंधन ज्वलन, औद्योगिकीकरण, जंगलतोड यांमुळे उत्सर्जित होणारा CO2 हा जागतिक तापमान वाढीस सर्वाधिक कारणीभूत वायू आहे (सुमारे ७६% वाटा).
• २. मिथेन (CH4) -> सुमारे १६%: भातशेती, पाळीव प्राण्यांचे पचन, कचरा डेपो आणि नैसर्गिक वायू गळतीमुळे बाहेर पडणारा मिथेन दुसऱ्या क्रमांकावर आहे (१६% वाटा; परंतु याची उष्णता शोषण क्षमता CO2 पेक्षा २८-३० पटीने जास्त असते).
• ३. नायट्रस ऑक्साईड (N2O) -> सुमारे ६%: रासायनिक खतांचा अतिवापर आणि शेतीमधील नायट्रोजन विघटनामुळे उत्सर्जित होणारा N2O तिसऱ्या स्थानी आहे (६% वाटा).
• ४. फ्लोरिनेटेड वायू (F-gases) -> सुमारे २%: एसी, रेफ्रिजरेशन आणि उद्योगांमधील HFCs, PFCs, SF6 हे वायू प्रमाणात कमी (२%) असले तरी हजारो पटीने घातक आहेत.
• अचूक उतरता क्रम**: कार्बन डायॉक्साईड > मिथेन > नायट्रस ऑक्साईड > फ्लोरिनेटेड वायू.
The correct answer is Option A (Carbon dioxide, Methane, Nitrous oxide, Fluorinated Gases).
Key Points:
• 1. Carbon Dioxide (CO2) ~76%: Fossil fuel combustion, industrial processes, and deforestation make CO2 the single largest anthropogenic contributor (~76%).
• 2. Methane (CH4) ~16%: Agricultural livestock enteric fermentation, paddy fields, landfills, and fossil fuel extraction account for ~16% (GWP is 28x greater than CO2 over 100 years).
• 3. Nitrous Oxide (N2O) ~6%: Synthetic nitrogenous fertilizer application in agriculture and biomass burning contribute ~6% (GWP ~273x greater than CO2).
• 4. Fluorinated Gases ~2%: Industrial refrigerants (HFCs, PFCs, SF6, NF3) contribute ~2% but possess astronomical global warming potentials.
• Correct Descending Order**: Carbon Dioxide > Methane > Nitrous Oxide > Fluorinated Gases.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'पर्यावरण प्रदूषण, जागतिक तापमानवाढ, हवामान बदल व आंतरराष्ट्रीय करार (Pollution & Climate Protocols)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
पर्यावरण प्रदूषण: हवा प्रदूषण (आम्ल पाऊस/MIC), जल प्रदूषण (BOD, युट्रोफिकेशन, मिनामाता), मृदा व ई-कचरा (Pollution)
पर्यावरण प्रदूषण: हवा प्रदूषण (आम्ल पाऊस/MIC), जल प्रदूषण (BOD, युट्रोफिकेशन, मिनामाता), मृदा व ई-कचरा (Pollution) या घट...
जागतिक तापमानवाढ, ओझोन क्षय, मॉन्ट्रियल/क्योटो प्रोटोकॉल, रामसर पाणथळ स्थळे व वन्यजीव प्रकल्प (Climate Agreements)
जागतिक तापमानवाढ, ओझोन क्षय, मॉन्ट्रियल/क्योटो प्रोटोकॉल, रामसर पाणथळ स्थळे व वन्यजीव प्रकल्प (Climate Agreements) या घट...
हवामान बदल विज्ञान व भारतातील प्रमुख पर्यावरण कायदे (२०२६ अद्ययावत): वन्यजीव, वन व जैवविविधता कायदे (Climate Science & Environmental Laws 2026)
हरितगृह परिणाम, 100-Year GWP, ओझोन 220 DU, मॉन्ट्रियल व किगाली दुरुस्ती, वन्यजीव कायदा ४ अनुसूची, वन (संरक्षण व संवर्धन)...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
खालीलपैकी कोणते विधान/ने बरोबर नाही/त ? (a) 1992 मध्ये माँट्...
जीवसंहती (Biome) ही संकल्पना कोणी मांडली ?
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2026 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी
एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.
महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.
खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी
अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?
📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी
एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.
महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.
खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी
अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?