महासराव
महासराव
🎯 सर्व परीक्षा (All Exams) 📚 बुद्धिमत्ता चाचणी व तार्किक विश्लेषण (Reasoning & Mental Ability)📅 वर्ष: 2017 ✕ सर्व फिल्टर्स रिसेट करा

बुद्धिमत्ता चाचणी व तार्किक विश्लेषण (Reasoning & Mental Ability) प्रश्नसंच: मागील वर्षांचे सर्व PYQs व उत्तरे

बुद्धिमत्ता चाचणी व तार्किक विश्लेषण (Reasoning & Mental Ability) विषयातील सर्व घटकवार मागील वर्षांचे प्रश्न (PYQs), अचूक उत्तरे आणि सविस्तर स्पष्टीकरणासह सराव करा.

📊 उपलब्ध प्रश्न: 215🌐 भाषा: मराठी / इंग्रजी✓ अधिकृत उत्तरतालिका व सविस्तर स्पष्टीकरण
📚 प्रश्न यादी|पान 12 / 152017 चे प्रश्न
एकूण 215 पैकी 15 प्रश्न
प्रश्न #1662023वेन आकृत्या व तर्क-अनुमान (Venn Diagrams & Syllogism)
स्वतंत्र पहा ➔
गटाशी जुळणारे पद निवडा: सावतामाळी, गोरा कुंभार, कबीर, …..
a
मीराबाई
✓ उत्तर
b
बिरबल
c
चंद्रगुप्त
d
लीलावती
✓ अचूक उत्तर: पर्याय A|सविस्तर स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर पर्याय (A) 'मीराबाई' आहे. • सावता माळी, गोरा कुंभार, संत कबीर हे सर्व मध्ययुगीन भारतातील थोर भक्ती संप्रदायातील संत आहेत. • दिलेल्या पर्यायांपैकी 'संत मीराबाई' याच भक्ती संप्रदायातील थोर कृष्णभक्त संत कवयित्री आहेत.
प्रश्न #1672023वर्गीकरण, सहसंबंध व तार्किक विचार (Analogy & Critical Reasoning)
स्वतंत्र पहा ➔
गणेश चतुर्थी : भाद्रपद :: होळी : ?
a
फाल्गुन
✓ उत्तर
b
माघ
c
वैशाख
d
कार्तिक
✓ अचूक उत्तर: पर्याय A|सविस्तर स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर पर्याय (A) 'फाल्गुन' आहे. • सण आणि हिंदू पंचांगातील महिन्यांचा संबंध: - गणेश चतुर्थी हा सण भाद्रपद महिन्यात (भाद्रपद शुद्ध चतुर्थी) साजरा केला जातो. - त्याचप्रमाणे होळी हा सण फाल्गुन महिन्यात (फाल्गुन पौर्णिमा) साजरा केला जातो.
प्रश्न #168पोलीस भरती2024संख्या व अक्षर मालिका आणि लयबद्ध मालिका (Number & Alphabet Series)
स्वतंत्र पहा ➔
जर A= -, B= +, C= X, D= / तर 32 D 4 B 7 C 2 A 6 = ?
If A= -, B= +, C= X, D= /, then 32 D 4 B 7 C 2 A 6 = ?
a
16
16
✓ उत्तर
b
24
24
c
36
36
d
18
18
✓ अचूक उत्तर: पर्याय A|सविस्तर स्पष्टीकरण:
$32 \div 4 + 7 \times 2 - 6 = 8 + 14 - 6 = 16$.
$32 \div 4 + 7 \times 2 - 6 = 8 + 14 - 6 = 16$.
प्रश्न #169पोलीस भरती2024बैठक व्यवस्था व रांगेतील क्रमवारी (Seating Arrangement & Ranking)
स्वतंत्र पहा ➔
भारतात सर्वात मोठा दिवस कोणता असतो?
Which is the longest day in India?
a
31 डिसेंबर
December 31st
b
21 डिसेंबर
December 21
c
22 मार्च
March 22
d
21 जून
June 21
✓ उत्तर
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:
उत्तर गोलार्धात 21 जून हा वर्षातील सर्वात मोठा दिवस असतो.
June 21 is the longest day of the year in the Northern Hemisphere.
प्रश्न #170पोलीस भरती2024सांकेतिक भाषा व लिपी (Coding - Decoding)
स्वतंत्र पहा ➔
जर $R=1$ आणि $r=8$ असेल, तर $R+R \times r-R \div (R \times R)-3=?$ चे मूल्य काय आहे?
If $R=1$ and $r=8$, what is the value of $R+R \times r-R \div (R \times R)-3=?$
a
3
b
4
c
5
✓ उत्तर
d
6
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
दिलेल्या मूल्यांनुसार, $R=1$ आणि $r=8$ वापरून: $R + R \times r - R \div (R \times R) - 3$ $= 1 + 1 \times 8 - 1 \div (1 \times 1) - 3$ $= 1 + 8 - 1 \div 1 - 3$ $= 1 + 8 - 1 - 3$ $= 9 - 1 - 3$ $= 8 - 3$ $= 5
Given values, using $R=1$ and $r=8$: $R + R \times r - R \div (R \times R) - 3$ $= 1 + 1 \times 8 - 1 \div (1 \times 1) - 3$ $= 1 + 8 - 1 \div 1 - 3$ $= 1 + 8 - 1 - 3$ $= 9 - 1 - 3$ $= 8 - 3$ $= 5
प्रश्न #171पोलीस भरती2024सांकेतिक भाषा व लिपी (Coding - Decoding)
स्वतंत्र पहा ➔
एका संख्येतून ८ हा अंक ९ वेळा वजा केल्यास बाकी ७ उरते तर ती संख्या कोणती ?
If the number 8 is subtracted 9 times from a number, the remainder is 7. What is that number?
a
७१
71
b
७९
79
✓ उत्तर
c
८७
87
d
६५
65
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
$x - 72 = 7$. $x = 79$.
$x - 72 = 7$. $x = 79$.
प्रश्न #172पोलीस भरती2024संख्या व अक्षर मालिका आणि लयबद्ध मालिका (Number & Alphabet Series)
स्वतंत्र पहा ➔
GKH, DNL, WQO, TTS, GWH, ?
GKH, DNL, WQO, TTS, GWH, ?
a
KYP
KYP
b
DZL
DZL
✓ उत्तर
c
KZO
KZO
d
FYP
FYP
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
1st letters: G, D, W, T, G → क्रम G, D, W, T पुन्हा सुरू ⇒ D 2nd letters: K, N, Q, T, W → प्रत्येक वेळी +3 ⇒ Z 3rd letters: H, L, O, S, H → +4, +3 असा क्रम ⇒ L 👉 उत्तर: DZL
1st letters: G, D, W, T, G → Sequence G, D, W, T resumes ⇒ D 2nd letters: K, N, Q, T, W → +3 each time ⇒ Z 3rd letters: H, L, O, S, H → +4, +3 sequence ⇒ L 👉 Answer: DZL
प्रश्न #173पोलीस भरती2024संख्या व अक्षर मालिका आणि लयबद्ध मालिका (Number & Alphabet Series)
स्वतंत्र पहा ➔
सजीवांना मोनेरा, प्रोटीस्टा, वनस्पती व प्राणी या चार सृष्टीत विभाजन करणारे शास्त्रज्ञ कोण?
Who is the scientist who classified living organisms into the four kingdoms: Monera, Protista, Plantae, and Animalia?
a
कार्ल लिनिअस
Carl Linnaeus
b
हेकेल
Heckel
c
कोपलँड
Copeland
✓ उत्तर
d
रॉबर्ट व्हिटाकर
Robert Whittaker
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
कोपल्ड (Copeland) यांनी सजीवांना मोनेरा (Monera), प्रोटीस्टा (Protista), वनस्पती (Plantae) आणि प्राणी (Animalia) या चार सृष्टींमध्ये (Kingdoms) विभाजित केले (Four-Kingdom Classification). **रॉबर्ट व्हिटाकर** यांनी पंचसृष्टी (Five-Kingdom Classification) केली होती.
Copeland divided living organisms into four kingdoms (Monera), Protista, Plantae and Animalia (Four-Kingdom Classification). **Robert Whittaker** made the Five-Kingdom Classification.
प्रश्न #174पोलीस भरती2024घड्याळ (Clock) व दिनदर्शिका / कॅलेंडर (Calendar)
स्वतंत्र पहा ➔
एका काटकोन त्रिकोनाचा पाया व उंची अनुक्रमे २० व २१ से.मी. आहे, तर त्याच्या कर्णाची लांबी किती ?
The base and height of a right-angled triangle are 20 cm and 21 cm respectively. What is the length of its hypotenuse?
a
41 से.मी.
41 cm.
b
29 से.मी.
29 cm.
✓ उत्तर
c
31 से.मी.
31 cm.
d
39 से.मी.
39 cm.
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
कर्णाची लांबी 29 से.मी.
Length of hypotenuse is 29 cm.
प्रश्न #175पोलीस भरती2024सांकेतिक भाषा व लिपी (Coding - Decoding)
स्वतंत्र पहा ➔
विशिष्ट सांकेतीक भाषेत "GHOST" हे "ONGCB" असे लिहीले जाते आणि "ABIDE" ला "UTMRQ" असे लिहीले जाते त्या भाषेत "RULES" ला कसे लिहीले जाईल?
In a certain code language, "GHOST" is written as "ONGCB" and "ABIDE" is written as "UTMRQ". How will "RULES" be written in that language?
a
DAKQD
DAKQD
b
DAJQD
DAJQD
✓ उत्तर
c
DAJQC
DAJQC
d
WZQJX
WZQJX
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
प्रथम शब्दाचे **Atbash coding** (A↔Z) केले जाते, त्यानंतर प्रत्येक अक्षर **५ पावले मागे** नेले जाते. म्हणून **RULES → DAJQC**.
The first word is **Atbash coding** (A↔Z), Each letter is then moved **5 steps back**. Hence **RULES → DAJQC**.
प्रश्न #176पोलीस भरती2024बैठक व्यवस्था व रांगेतील क्रमवारी (Seating Arrangement & Ranking)
स्वतंत्र पहा ➔
मीना लीनापेक्षा उंच, टीना मीनापेक्षा उंच, सीता टीनापेक्षा उंच आणि गीता सर्वात बुटकी आहे. मध्यभागी कोण?
Meena > Leena, Tina > Meena, Sita > Tina, Gita is shortest. Who is in the middle?
a
मीना
Meena
✓ उत्तर
b
सीता
Sita
c
टीना
Tina
d
लीना
Lena
✓ अचूक उत्तर: पर्याय A|सविस्तर स्पष्टीकरण:
उंचीचा क्रम: सीता > टीना > मीना > लीना > गीता. मध्यभागी मीना आहे.
Height order: Sita > Tina > Meena > Leena > Geeta. In the middle is Meena.
प्रश्न #177पोलीस भरती2024नातेसंबंध व कौटुंबिक वृक्ष (Blood Relations)
स्वतंत्र पहा ➔
एका स्त्रीने परिचय करून दिला: 'त्याची बायको माझ्या आईची एकुलती एक मुलगी आहे'. स्त्रीचे नाते काय?
A woman said: 'His wife is my mother's only daughter'. What is her relation to him?
a
मेहुणी
sister in law
b
पत्नी
wife
✓ उत्तर
c
मावशी
aunt
d
यापैकी नाही
None of these
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
माझ्या आईची एकुलती एक मुलगी म्हणजे ती स्वतः. म्हणून ती त्या पुरुषाची पत्नी आहे.
My mother's only daughter is herself. So she is the man's wife.
प्रश्न #178पोलीस भरती2024संख्या व अक्षर मालिका आणि लयबद्ध मालिका (Number & Alphabet Series)
स्वतंत्र पहा ➔
खालीलपैकी कोणत्या राज्यात विधानपरिषद आहे?
Which of the following states has a Legislative Council (Vidhan Parishad)?
a
झारखंड
Jharkhand
b
कर्नाटक
Karnataka
✓ उत्तर
c
गुजरात
Gujarat
d
ओडीसा
Odisha
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
सध्या भारतात ६ राज्यांमध्ये विधानपरिषद आहे: आंध्र प्रदेश, तेलंगणा, उत्तर प्रदेश, बिहार, महाराष्ट्र आणि **कर्नाटक**.
At present there are Legislative Councils in 6 states in India: Andhra Pradesh, Telangana, Uttar Pradesh, Bihar, Maharashtra and **Karnataka**.
प्रश्न #179पोलीस भरती2024घड्याळ (Clock) व दिनदर्शिका / कॅलेंडर (Calendar)
स्वतंत्र पहा ➔
घड्याळात 10:30 वाजले आहेत. मिनिट काटा दक्षिण दाखवत असेल तर तास काटा कोणती दिशा दाखवेल?
Clock shows 10:30. Minute hand is South, then where is the hour hand?
a
वायव्य
Northwest
b
नैऋत्य
Southwest
c
आग्नेय
Southeast
✓ उत्तर
d
ईशान्य
Northeast
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
10:30 ला तास काटा 10 आणि 11 च्या मध्ये असतो. जर 6 (खाली) म्हणजे दक्षिण असेल, तर 10:30 च्या सुमारास तास काटा आग्नेय किंवा उत्तर-पश्चिमेकडे असतो (तर्कावर आधारित).
At 10:30 the hour is between 10 and 11. If 6 (below) means south, then around 10:30 the hour hand is south-east or north-west (based on logic).
प्रश्न #180पोलीस भरती2024सांकेतिक भाषा व लिपी (Coding - Decoding)
स्वतंत्र पहा ➔

खालील चार अक्षर समुहापैकी तिन विशिष्ट प्रकारे एकसारखे आहेत आणि एक वेगळे आहे ते कोणते?

Three of the following four letter groups are alike in a certain way and one is different. Which one is different?

a

TQR

TQR

b

NJK

NJK

c

IFG

IFG

d

NKI

NKI

✓ उत्तर
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:

अक्षरांमधील **क्रमांकातील फरक** पाहूया (A=1, B=2, …, Z=26)

**a) TOR** T(20) → O(15) = −5 O(15) → R(18) = +3

**b) NJK** N(14) → J(10) = −4 J(10) → K(11) = +1

**c) IFG** I(9) → F(6) = −3 F(6) → G(7) = +1

**d) NKI** N(14) → K(11) = −3 K(11) → I(9) = −2

### निरीक्षण:

पहिले तीन गट (**TOR, NJK, IFG**) मध्ये ➡️ पहिले अक्षर → दुसरे **मागे जाते (−)** ➡️ दुसरे अक्षर → तिसरे **पुढे जाते (+)**

पण **NKI** मध्ये ➡️ दोन्ही वेळा अक्षरे **मागेच जातात**

### उत्तर:

👉 **d) NKI** (वेगळा अक्षर समूह)

Let's look at the **numerical difference** between letters (A=1, B=2, …, Z=26)

**a) TOR** T(20) → O(15) = −5 O(15) → R(18) = +3

**b) NJK** N(14) → J(10) = −4 J(10) → K(11) = +1

**c) IFG** I(9) → F(6) = −3 F(6) → G(7) = +1

**d) NKI** N(14) → K(11) = −3 K(11) → I(9) = −2

### Observation:

In the first three groups (**TOR, NJK, IFG**). ➡️ first letter → second **goes back (−)** ➡️ 2nd letter → 3rd **goes forward (+)**

But in **NKI** ➡️ Both times letters go backwards**

### Answer:

👉 **d) NKI** (separate letter group)