क्ष-किरण हे मुख्यतः खगोलशास्त्रीय प्रणालींमध्ये कोणत्या वायूद्वारे उत्सर्जित होतात ?
योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (अत्यंत गरम वायूद्वारे) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• खगोलशास्त्रामध्ये क्ष-किरण (X-rays) हे अतिउच्च ऊर्जा असलेले विद्युतचुंबकीय तरंग आहेत, ज्यांची तरंगलांबी अतिशय सूक्ष्म (०.०१ ते १० नॅनोमीटर) असते.
• क्ष-किरणांचे उत्सर्जन होण्यासाठी वायूचे तापमान लाखो ते कोट्यवधी अंश केल्विन (१०⁶ ते १०⁸ K) इतके प्रचंड असणे आवश्यक असते.
• अशा प्रचंड तापमानाला वायूमधील अणूंचे संपूर्ण आयनीकरण होते, आणि अत्यंत गरम वायूतील प्लाझमामधून क्ष-किरणांचे उत्सर्जन घडून येते.
• कृष्णविवरांभोवतीचे डिस्क, न्यूट्रॉन तारे, सुपरनोव्हाचे अवशेष आणि दीर्घिकांच्या समूहातील अतिउष्ण वायू (Very hot gases) क्ष-किरणांचे प्रमुख स्रोत आहेत.
• अतिथंड वायू मुख्यत्वे इन्फ्रारेड किंवा रेडिओ लहरींचे उत्सर्जन करतात.
• महत्त्वाची टीप: खगोलशास्त्रीय प्रणालींमध्ये लाखो अंश तापमानाच्या 'अत्यंत गरम वायूद्वारे' (Very hot gases) क्ष-किरणांचे उत्सर्जन होते.
The correct answer is Option B (very hot gases).
Key Points:
• In astronomy, X-rays are high-energy electromagnetic waves with wavelengths between 0.01 and 10 nanometers.
• Thermal emission of X-rays requires temperatures of millions of degrees Kelvin (typically 10⁶ to 10⁸ K).
• At these extreme temperatures, atoms become fully ionized, and thermal bremsstrahlung (braking radiation) as well as synchrotron radiation in superheated gases generate intense X-ray emissions.
• Astronomical systems like accretion disks around black holes, neutron stars, supernova remnants, and the hot intracluster gas in galaxy clusters emit X-rays via these very hot gases (Option 2).
• Cold gases emit primarily at infrared or radio frequencies.
• Key Takeaway: In space, astronomical X-rays are emitted primarily by very hot gases heated to millions of Kelvin.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'रसायनशास्त्र: अणू रचना, मूलद्रव्यांचे आवर्ती वर्गीकरण व रासायनिक बंध (Atomic Structure & Periodic Table)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
द्रव्याचे स्वरूप, अणूची रचना, मूलभूत कण (e⁻, p⁺, n⁰) व समस्थानिके (Isotopes & Atomic Structure)
द्रव्याचे स्वरूप, अणूची रचना, मूलभूत कण (e⁻, p⁺, n⁰) व समस्थानिके (Isotopes & Atomic Structure) या घटकामध्ये द्रव्याचे व...
मूलद्रव्यांचे आवर्ती वर्गीकरण: डोबेरायनर, न्यूलँड्स, मेंडेलीव्ह व आधुनिक आवर्तसारणी (Modern Periodic Table)
मूलद्रव्यांचे आवर्ती वर्गीकरण: डोबेरायनर, न्यूलँड्स, मेंडेलीव्ह व आधुनिक आवर्तसारणी (Modern Periodic Table) या घटकामध्ये...
रासायनिक बंध (आयनिक, सहसंयुज), रासायनिक अभिक्रियांचे प्रकार व ऑक्सिडीकरण-क्षपण (Redox Reactions)
रासायनिक बंध (आयनिक, सहसंयुज), रासायनिक अभिक्रियांचे प्रकार व ऑक्सिडीकरण-क्षपण (Redox Reactions) या घटकामध्ये सहसंयुज बं...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
विश्वातील बहुतेक पदार्थ कोणत्या स्थितीत अस्तित्वात असतात ?
खालीलपैकी कोणत्या मुलद्रव्यांच्या जोडीत 'डायगोनल रिलेशनशिप'...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Mains 2019 - Paper 2 (लिपिक-टंकलेखक / Clerk) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?