📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2017 PaperGoogle वर फॉलो करा

1993 च्या 'मानवी हक्क संरक्षण' कायद्यामध्ये 2006 सालच्या सुधारणा कायद्याद्वारे झालेल्या दुरुस्त्यांबाबत खालीलपैकी कोणती बरोबर आहे ?

Which one of the following is correct about the amendments carried out in the 'Protection of Human Rights Act, 1993 by the amendment Act of 2006 ?
पर्याय (Options):
a
राज्य मानवी हक्क आयोगातील सदस्य संख्या तीन वरुन पाचपर्यंत वाढविण्यात आली.
Increased the number of members of State Human Rights Commission from three to five.
b
पूर्व सूचना देऊन तुरुगांना भेटी देण्याचा अधिकार राष्ट्रीय मानवी हक्क आयोगाला देण्यात आला.
Empowered the National Human Rights Commission to undertake visits to jails with prior intimation.
c
अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातीच्या राष्ट्रीय आयोगांच्या अध्यक्षांना राष्ट्रीय मानवी हक्क आयोगाचे पदसिद्ध सदस्य करण्याची तरतूद केली गेली.
Provided that the Chairperson of National Commission for ST and SC shall be ex-officio members of NHRC.
✓ योग्य उत्तर
d
चौकशी चालू असतांनासुद्धां नुकसान भरपाईची रक्कम घोषित करण्याचा अधिकार आयोगाला देण्यांत आला.
Empowered the Commission to declare the amount of compensation even during the course of enquiry.
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातीच्या राष्ट्रीय आयोगांच्या अध्यक्षांना राष्ट्रीय मानवी हक्क आयोगाचे पदसिद्ध सदस्य करण्याची तरतूद केली गेली.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• मानवी हक्क संरक्षण (सुधारणा) अधिनियम, २००६:
• २००३ च्या ८९ व्या घटनादुरुस्तीने अनुसूचित जाती (NCSC) व अनुसूचित जमाती (NCST) हे दोन स्वतंत्र आयोग तयार झाले होते. त्यानुसार २००६ च्या सुधारणा कायद्याद्वारे मानवी हक्क कायद्याच्या कलम ३(३) मध्ये सुधारणा करून राष्ट्रीय अनुसूचित जाती आयोग आणि राष्ट्रीय अनुसूचित जमाती आयोग या दोन्ही आयोगांच्या अध्यक्षांना NHRC चे पदसिद्ध सदस्य म्हणून स्पष्ट मान्यता देण्यात आली.
• इतर पर्यायांचे परीक्षण:
• पर्याय (१) चुकीचा आहे: २००६ च्या सुधारणेने राज्य मानवी हक्क आयोगाची (SHRC) सदस्य संख्या ५ वरून ३ पर्यंत कमी केली.
• पर्याय (२) चुकीचा आहे: तुरुंगांना भेटी देण्यापूर्वी राज्य सरकारला 'पूर्वसूचना देण्याची' अट या सुधारणेने रद्द केली होती.
• पर्याय (४) चुकीचा आहे: आयोग चौकशीदरम्यान केवळ अंतरिम नुकसान भरपाईची सरकारला शिफारस करू शकतो.
• महत्त्वाची टीप: २००६ च्या सुधारणेने स्वतंत्र NCSC आणि NCST अध्यक्षांना NHRC चे पदसिद्ध सदस्य बनवले आणि SHRC ची सदस्य संख्या ३ केली.

The correct answer is Option C (Provided that the Chairperson of National Commission for ST and SC shall be ex-officio members of NHRC.).

Key Points:
• Protection of Human Rights (Amendment) Act, 2006:
• Following the 89th Constitutional Amendment (2003) which bifurcated the National Commission for SCs and STs into two separate bodies (NCSC under Art. 338 and NCST under Art. 338A), the 2006 Amendment to PHRA 1993 formally amended Section 3(3) to provide that the Chairpersons of both the National Commission for SCs and the National Commission for STs shall be deemed ex-officio members of the NHRC.
• Analysis of Other Options:
• Option (1) is incorrect: The 2006 Amendment actually reduced the members of the SHRC from five to three.
• Option (2) is incorrect: The amendment removed the condition of giving *prior intimation* to the State Government for visiting jails/prisons.
• Option (4) is incorrect: The commission recommends interim relief to the government; it cannot unilaterally declare and award compensation directly.
• Key Takeaway: 2006 PHRA amendment incorporated separate NCSC and NCST chairpersons as ex-officio members of NHRC.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'मानवी हक्क संरक्षण कायदा १९९३ व ॲट्रॉसिटी कायदा १९८९ (Human Rights & SC/ST Act)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2017 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔