#69📅 MPSC Group B - संयुक्त गट-ब पूर्व परीक्षा 2021 पेपर(2021) +1 गुण

जेव्हा किडनी (मूत्रपिंड) ट्यूब्यूलर पुनर्शोषण अयशस्वी होते, तेव्हा भरपूर लघवी होते. या रोगाला (चयापचय विकाराला) काय म्हणतात ?

When kidney tubular reabsorption fails, copious urination follows. What is this disease (metabolic disorder) called ?
पर्याय (Options):
a
मधुमेह मेलिटस
Diabetes mellitus
b
मधुमेह इन्सिपिडस
Diabetes insipidus
✓ योग्य उत्तर
c
किशोरवयीन मधुमेह
Juvenile onset diabetes
d
नॉन-इन्सुलिन अवलंबित मधुमेह मेलिटस
Non-insulin dependent diabetes mellitus
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर: पर्याय B — मधुमेह इन्सिपिडस सविस्तर स्पष्टीकरण: Diabetes insipidus मध्ये शरीराला पाण्याचे संरक्षण नीट करता येत नाही आणि मोठ्या प्रमाणात पातळ लघवी (polyuria) होते. याचे प्रमुख कारण ADH/vasopressin ची कमतरता (central DI) किंवा मूत्रपिंडांची ADH ला अपुरी प्रतिक्रिया (nephrogenic DI) असू शकते. त्यामुळे नलिकांमध्ये पाण्याचे पुनर्शोषण कमी होते. हा विकार रक्तातील ग्लुकोज व इन्सुलिनशी संबंधित diabetes mellitus पेक्षा वेगळा आहे. म्हणून पर्याय B — मधुमेह इन्सिपिडस. परीक्षेसाठी लक्षात ठेवा: प्रश्नातील मुख्य संकल्पना आणि पर्यायांतील सूक्ष्म फरक समजून घ्या; केवळ उत्तराचे अक्षर पाठ करू नका.

The correct answer is option B — Failure of kidney tubular reabsorption of water produces copious dilute urine in diabetes insipidus—distinct from diabetes mellitus (hyperglycaemia/glucosuria). Juvenile-onset and NIDDM labels belong to insulin/glucose disorders, not ADH–aquaporin reabsorption failure. Distractors A (Diabetes mellitus), C (Juvenile onset diabetes), D (Non-insulin dependent diabetes mellitus) look plausible but do not follow from the facts stated in the question. Store the reasoning behind the answer, not just the letter, because topic packs revisit the same idea in different forms.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'पोषण, जीवनसत्त्वे, मानवी रोग, लसीकरण व आरोग्यशास्त्र (Nutrition, Vitamins & Human Diseases)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

पोषणशास्त्र: कर्बोदके, प्रथिने, मेद, जीवनसत्त्वे (Vitamins A, B, C, D, E, K), खनिजे व अभावजन्य आजार (Nutrition)

पोषणशास्त्र: कर्बोदके, प्रथिने, मेद, जीवनसत्त्वे (Vitamins A, B, C, D, E, K), खनिजे व अभावजन्य आजार (Nutrition) या घटकाम...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

मानवी संसर्गजन्य व असंसर्गजन्य रोग: जीवाणू, विषाणू, आदिजीव, बुरशीजन्य रोग, निदान चाचण्या व लस (Human Diseases)

मानवी संसर्गजन्य व असंसर्गजन्य रोग: जीवाणू, विषाणू, आदिजीव, बुरशीजन्य रोग, निदान चाचण्या व लस (Human Diseases) या घटकामध...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

सूक्ष्मजीवशास्त्र व रोगप्रतिकारशक्ती: जिवाणू, विषाणू, कवक, जन्मजात व उपार्जित प्रतिकारशक्ती, प्रतिपिंडे व अँटीबायोटिक्स (Microbiology & Immunity)

सूक्ष्मजीव वर्गीकरण, विषाणू रचना, जन्मजात व उपार्जित प्रतिकारशक्ती, प्रतिपिंडांचे प्रकार (IgG, IgA, IgM, IgE), सक्रिय-नि...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

राष्ट्रीय लसीकरण वेळापत्रक (UIP २०२६): BCG, OPV, Pentavalent, Rotavirus, MR, Td व विशेष लसी (National Immunization Schedule 2026)

आरोग्य मंत्रालयाचे २०२६ मधील अधिकृत लसीकरण वेळापत्रक, जन्म ते १६ वर्षांपर्यंतच्या लसी, गर्भवती महिलांसाठी Td लस आणि मिशन...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा