क्योटो प्रोटोकॉल अंतर्गत विकसित देशामध्ये खालीलपैकी कोणत्या घटकामध्ये तो कमी करण्यासाठी देशांतर्गत मोठे बदल करण्याची गरज आहे ?

Under the Kyoto Protocol, which of the following factor requires major domestic changes to reduce it in developed countries ?
पर्याय (Options):
a
हरित वायूचे उत्सर्जन
Green house gas emissions
✓ योग्य उत्तर
b
झाडे तोडण्यावर नियंत्रण
Control on tree cutting
c
घरगुती कचरा
Household waste
d
रासायनिक शेती
Chemical farming
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (हरित वायूचे उत्सर्जन) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• क्योटो प्रोटोकॉल हा संयुक्त राष्ट्रांच्या हवामान बदल फ्रेमवर्क परिषदेशी (UNFCCC) संबंधित एक आंतरराष्ट्रीय करार असून तो १९९७ मध्ये जपानमधील क्योटो येथे स्वीकारण्यात आला व २००५ मध्ये लागू झाला.
• या करारानुसार 'समान परंतु भिन्न जबाबदाऱ्या' (CBDR) तत्त्वाच्या आधारे विकसित देशांवर (Annex-I देश) हरितगृह वायूंचे उत्सर्जन (Greenhouse Gas Emissions) कमी करण्याचे कायदेशीर बंधन घालण्यात आले.
• यासाठी विकसित देशांना ऊर्जा आणि औद्योगिक क्षेत्रात देशांतर्गत मोठे बदल करून सहा प्रमुख हरितगृह वायूंचे (उदा. कार्बन डायऑक्साईड, मिथेन, नायट्रस ऑक्साईड इ.) उत्सर्जन कमी करण्याचे उद्दिष्ट देण्यात आले होते.
• त्यामुळे योग्य उत्तर 'हरित वायूचे उत्सर्जन' आहे (पर्याय १).
• महत्त्वाची टीप: क्योटो प्रोटोकॉल अंतर्गत विकसित देशांवर हरितगृह वायूंचे (GHG) उत्सर्जन कमी करण्यासाठी कायदेशीर बंधने घालण्यात आली होती.

The correct answer is Option A (Green house gas emissions).

Key Points:
• The Kyoto Protocol is an international treaty linked to the UNFCCC, adopted in Kyoto, Japan in 1997 and entered into force in 2005.
• It operationalized the principle of 'Common But Differentiated Responsibilities' (CBDR), placing legally binding targets on developed industrialized countries (Annex I parties) to reduce greenhouse gas (GHG) emissions.
• Developed nations were mandated to carry out structural domestic industrial and energy transitions to reduce emissions of six key GHGs: CO₂, CH₄, N₂O, HFCs, PFCs, and SF₆ by an average of 5.2% below 1990 levels during the first commitment period (2008–2012).
• Hence, green house gas emissions is the targeted factor (Option 1).
• Key Takeaway: The Kyoto Protocol placed legally binding targets on developed nations specifically to cut greenhouse gas (GHG) emissions.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'पर्यावरण प्रदूषण, जागतिक तापमानवाढ, हवामान बदल व आंतरराष्ट्रीय करार (Pollution & Climate Protocols)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

पर्यावरण प्रदूषण: हवा प्रदूषण (आम्ल पाऊस/MIC), जल प्रदूषण (BOD, युट्रोफिकेशन, मिनामाता), मृदा व ई-कचरा (Pollution)

पर्यावरण प्रदूषण: हवा प्रदूषण (आम्ल पाऊस/MIC), जल प्रदूषण (BOD, युट्रोफिकेशन, मिनामाता), मृदा व ई-कचरा (Pollution) या घट...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

जागतिक तापमानवाढ, ओझोन क्षय, मॉन्ट्रियल/क्योटो प्रोटोकॉल, रामसर पाणथळ स्थळे व वन्यजीव प्रकल्प (Climate Agreements)

जागतिक तापमानवाढ, ओझोन क्षय, मॉन्ट्रियल/क्योटो प्रोटोकॉल, रामसर पाणथळ स्थळे व वन्यजीव प्रकल्प (Climate Agreements) या घट...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

हवामान बदल विज्ञान व भारतातील प्रमुख पर्यावरण कायदे (२०२६ अद्ययावत): वन्यजीव, वन व जैवविविधता कायदे (Climate Science & Environmental Laws 2026)

हरितगृह परिणाम, 100-Year GWP, ओझोन 220 DU, मॉन्ट्रियल व किगाली दुरुस्ती, वन्यजीव कायदा ४ अनुसूची, वन (संरक्षण व संवर्धन)...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2024 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔
2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔
3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔
4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔
5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔
6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔
2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔
3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔
4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔
5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔
6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔