#10📅 MPSC Rajyaseva Mains P1 2013 Official Question Paper(2013) +1 गुण

डोंगराळ प्रदेशात जमिनीची धूप थांबविण्यासाठी बेंच टेरेसींग सर्वसाधारणपणे या उतारापर्यंत करण्यात येते

To control the soil erosion in hilly area bench terracing is usually practised on slopes ranging from
पर्याय (Options):
a
16 ते 33%
16 to 33%
✓ योग्य उत्तर
b
3 ते 5%
3 to 5%
c
> 10%
> 10%
d
40 ते 45%
40 to 45%
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (16 ते 33%) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• मृदा संधारण: पायऱ्यांची शेती (Bench Terracing):
• बेंच टेरेसिंग (पायऱ्यांची शेती): तीव्र उताराच्या डोंगराळ भागात जमिनीची धूप थांबवण्यासाठी उताराचे रूपांतर पायऱ्यांसारख्या सपाट पट्ट्यांमध्ये केले जाते.
• उताराची मर्यादा: ही पद्धत सर्वसाधारणपणे १६% ते ३३% (सुमारे ९° ते १८°) उतार असलेल्या डोंगराळ प्रदेशांमध्ये अत्यंत प्रभावी ठरते.
• ६% पेक्षा कमी उतारावर समतल बांध (Contour bunding) किंवा ढाळीचे बांध (Graded bunding) वापरले जातात.
• फायदे:
• १. भूपृष्ठावरून वाहणाऱ्या पाण्याचा वेग कमी होतो आणि पाणी जमिनीत मुरण्यास मदत होते.
• २. डोंगरावरील मातीचा सुपीक थर वाहून जाण्यापासून वाचतो.
• ३. फळबागा, चहा, कॉफी व भाजीपाला लागवड करणे सुलभ होते.
• महत्त्वाची टीप: डोंगराळ प्रदेशात धूप नियंत्रणासाठी पायऱ्यांची शेती (बेंच टेरेसिंग) १६ ते ३३% उतारावर केली जाते.

The correct answer is Option A (16 to 33%).

Key Points:
• Soil Conservation: Bench Terracing:
• Bench Terracing: A mechanical soil conservation method that transforms steep hilly slopes into a series of level or nearly level step-like platforms (benches).
• Slope Suitability: Bench terracing is recommended and effectively practiced on steep agricultural slopes ranging from 16% to 33% (roughly 9° to 18°).
• For slopes below 6-8%, contour bunding and graded bunding are typically adopted.
• Benefits:
• 1. Reduces runoff velocity and enhances groundwater infiltration.
• 2. Prevents rill and gully erosion on mountainous terrain.
• 3. Enables sustainable cultivation of crops, tea, coffee, and horticulture on hillsides.
• Key Takeaway: Bench terracing is practiced to control erosion on hilly slopes of 16% to 33%.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील शेती, पिके, फलोत्पादन (GI Tags) व ऊर्जा संसाधने' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2013 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔