भारतातील रेल्वे पद्धती ही आशियामधील दुसऱ्या क्रमांकाची आणि जगातील चौथा क्रमांकाची रेल्वे आहे. असे असले तरी रेल्वेच्या विकासाच्या बाबतीत भारतीय रेल्वे खालीलपैकी कोणत्या समस्यांना तोंड देत आहे ?
अ. आदानांचा वाढता खर्च.
ब. उपनगरे आणि इतर वाहतूकीमधील प्रचंड तोटा अनुभवणे.
क. रस्ते वाहतूकीपासून तीव्र स्पर्धा.
ड. निरनिराळ्या रेल्वेच्या कार्याशी संबंधित बाबींमधील ठोक कार्यक्षमतेचा अभाव आणि अनागोंदी कारभार.
भारतातील रेल्वे पद्धती ही आशियामधील दुसऱ्या क्रमांकाची आणि जगातील चौथा क्रमांकाची रेल्वे आहे. असे असले तरी रेल्वेच्या विकासाच्या बाबतीत भारतीय रेल्वे खालीलपैकी कोणत्या समस्यांना तोंड देत आहे ?
अ. आदानांचा वाढता खर्च.
ब. उपनगरे आणि इतर वाहतूकीमधील प्रचंड तोटा अनुभवणे.
क. रस्ते वाहतूकीपासून तीव्र स्पर्धा.
ड. निरनिराळ्या रेल्वेच्या कार्याशी संबंधित बाबींमधील ठोक कार्यक्षमतेचा अभाव आणि अनागोंदी कारभार.
The Indian Railway System is the second largest in Asia and fourth largest in the world. Which of the following problems or issues in railway development is/are the Indian railways facing?
a. Increasing input cost.
b. Suffer heavy losses on suburban and other traffic.
c. Intense competition from road transport.
d. Gross inefficiency and mismanagement in railway operations.
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरीलपैकी सर्व) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतीय रेल्वेसमोरील प्रमुख समस्या व आव्हाने:
• आदानांचा वाढता खर्च (अ): इंधन, कर्मचारी वेतन व पेन्शन यांवरील वाढता खर्च.
• प्रवासी वाहतुकीतील प्रचंड तोटा (ब): उपनगरीय आणि प्रवासी तिकीट दरांवर दिल्या जाणाऱ्या भरघोस सबसिडीमुळे होणारा तोटा (ज्याची भरपाई मालवाहतुकीतून करावी लागते).
• रस्ते वाहतुकीकडून तीव्र स्पर्धा (क): रस्ते वाहतुकीच्या वेगवान आणि घरोघरी सेवा देण्याच्या क्षमतेमुळे रेल्वेची मालवाहतूक घटली आहे.
• कार्यक्षमतेचा अभाव व प्रशासकीय त्रुटी (ड): उच्च ऑपरेटिंग रेशो, प्रकल्पांना होणारा विलंब आणि काही क्षेत्रांमधील प्रशासकीय अकार्यक्षमता.
• बिबेक देबरॉय समिती व इतर अहवालांनुसार ही सर्व आव्हाने खरी असल्याने 'वरीलपैकी सर्व' हा पर्याय योग्य ठरतो.
• महत्त्वाची टीप: भारतीय रेल्वेला वाढता खर्च, प्रवासी सेवेतील तोटा, रस्ते वाहतुकीची स्पर्धा आणि व्यवस्थापकीय त्रुटी या सर्व समस्या भेडसावत आहेत.
The correct answer is Option D (All of the above).
Key Points:
• Chronic Structural and Operational Issues of Indian Railways:
• Increasing input costs (a): Rising wage bills, pension liabilities, energy/fuel tariffs, and high capital costs.
• Under-recovery of passenger services (b): Suburban and short-distance passenger travel is heavily subsidized, causing substantial recurring operational losses (cross-subsidized by freight).
• Modal competition from road transport (c): The freight share of railways has fallen from ~80% in the 1950s to under 30% due to flexible, door-to-door road logistics.
• Internal operational delays and management hurdles (d): High operating ratios, slow turnaround times, network congestion, and project delivery backlogs.
• Because all four statements reflect structural challenges documented in official railway committees (e.g., Bibek Debroy Committee, Rakesh Mohan Committee), 'All of the above' is correct.
• Key Takeaway: Indian Railways faces multiple challenges: rising input costs, suburban service losses, stiff competition from roads, and operational bottlenecks.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'सार्वजनिक वित्त, कररचना, अर्थसंकल्प व GST (Public Finance & GST)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सार्वजनिक महसूल, कर रचना (प्रत्यक्ष वि. अप्रत्यक्ष कर), कर सुधारणा समित्या (चेलय्या, केळकर) व वस्तू आणि सेवा कर (GST)
सार्वजनिक वित्त (Public Finance) मध्ये शासनाचे उत्पन्न (महसूल), खर्च, कर्जे आणि वित्तीय प्रशासनाचा अभ्यास केला जातो. शास...
केंद्रीय अर्थसंकल्प (कलम ११२), अर्थसंकल्पाचे प्रकार, वित्तीय तुटींचे सर्व प्रकार (Fiscal, Revenue, Primary Deficit) व FRBM कायदा
भारतीय राज्यघटनेत 'बजेट' (Budget) हा शब्द कुठेही वापरलेला नसून कलम ११२ अंतर्गत त्यास 'वार्षिक वित्तीय विवरणपत्र' (Annual...
वित्त आयोग (कलम २८०): घटनात्मक रचना, कार्ये, १ ला ते १६ वा वित्त आयोग, १५ वा वित्त आयोग (४१% वाटा) व कर वाटप निकष
भारतीय संघराज्यामध्ये केंद्र आणि राज्य सरकारांमध्ये वित्तीय संसाधनांचे न्याय्य आणि समतोल वाटप करण्यासाठी कलम २८० अंतर्गत...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
पायाभूत सुविधा पुष्कळदा आर्थिक आणि सामाजिकतेशी संबंधित असतात...
जगातील एक सर्वाधिक मोठे रस्ते वाहतूकीचे जाळे भारतात आहे. यास...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2016 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?
