#11📅 MPSC Group C Mains 2018 - Paper 1 (भाषा)(2018) +1 गुण

पुढीलपैकी कोणत्या गटातील शब्द तद्भव आहेत ?
(अ) शिष्य, दिवस, वेष
(ब) जीभ, शेत, माती
(क) व्यवहार, सुंदर, हर्ष
(ड) औषध, वर्ष, अन
पर्यायी उत्तरे :

पर्याय (Options):

फक्त (अ)

फक्त (ब)

✓ योग्य उत्तर

(अ) आणि (ब)

(क) आणि (ड)

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (फक्त (ब)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• संस्कृतमधून मराठीत येताना ज्या शब्दांच्या मूळ रूपात बदल होतो, त्यांना 'तद्भव शब्द' म्हणतात.
• जिह्वा → जीभ
• क्षेत्र → शेत
• मृत्तिका → माती
• (अ), (क) आणि (ड) या गटांमधील शब्द (उदा. शिष्य, दिवस, व्यवहार, सुंदर, हर्ष, औषध, वर्ष) हे मूळ संस्कृत रूपात आलेले तत्सम शब्द आहेत.
• महत्त्वाची टीप: संस्कृतमधून बदल होऊन मराठीत आलेले शब्द तद्भव होत; जसे: जिह्वा → जीभ, क्षेत्र → शेत, मृत्तिका → माती.

The correct answer is Option B (फक्त (ब)).

Key Points:
• Tadbhav words (तद्भव शब्द) are words borrowed from Sanskrit that underwent phonetic modifications (बदल होऊन आलेले शब्द) in Prakrit/Marathi.
• Tatsam words (तत्सम शब्द) entered Marathi from Sanskrit without change.
• जीभ (derived from Sanskrit जिह्वा)
• शेत (derived from Sanskrit क्षेत्र)
• माती (derived from Sanskrit मृत्तिका)
• All three are classic Tadbhav words.
• Group (अ) contains Tatsam words: शिष्य, दिवस, वेष.
• Group (क) contains Tatsam words: व्यवहार, सुंदर, हर्ष.
• Group (ड) contains predominantly Tatsam words: औषध, वर्ष, अन्न.
• Key Takeaway: Tadbhav words: जिह्वा → जीभ, क्षेत्र → शेत, मृत्तिका → माती. Sanskrit words that modified in Marathi.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

सिद्ध शब्द: तत्सम, तद्भव, देशी आणि परभाषीय शब्द (पोर्तुगीज, अरबी, फारसी, कानडी)

भाषेमध्ये शब्द कसा बनतो याला 'शब्दसिद्धी' म्हणतात. मूळच्या शब्दाला 'सिद्ध शब्द' म्हणतात. सिद्ध शब्दांचे ४ मुख्य प्रकार प...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

साधित शब्द: उपसर्गघटित, प्रत्ययघटित, सामासिक आणि अभ्यस्त शब्द

मूळ सिद्ध शब्दाला उपसर्ग किंवा प्रत्यय लागून तयार होणाऱ्या शब्दांना 'साधित शब्द' म्हणतात. साधित शब्दांचे प्रकार: १. उपसर...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #10

पुढील वाक्यातील शब्दयोगी अव्यय ओळखा 'त्याची आई जाईच्या मांडव...

पुढील प्रश्न #12

'नमुना' या शब्दास अनेकार्थ असलेला योग्य शब्दगट कोणता आहे ? (...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2018 - Paper 1 (भाषा) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔