सार्वजनिक क्षेत्रातील अनेक प्रकल्प सध्या कोणत्या तत्त्वानुसार विकसित केले जात आहेत ?

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (बांधा, वापरा आणि हस्तांतरीत करा तत्त्व) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• पायाभूत सुविधांच्या जलद विकासासाठी आणि सरकारी तिजोरीवरील आर्थिक भार कमी करण्यासाठी सार्वजनिक-खाजगी भागीदारीचा (PPP) मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जातो.
• सध्या सार्वजनिक क्षेत्रातील बहुतांश मोठे पायाभूत प्रकल्प 'बांधा, वापरा आणि हस्तांतरित करा' (Build, Operate and Transfer - BOT) या तत्त्वावर विकसित केले जात आहेत.
• बीओटी (BOT) प्रारूप कसे चालते:
• बांधा (Build): खाजगी कंपनी स्वखर्चाने महामार्ग, पूल किंवा विमानतळासारखा प्रकल्प उभारते.
• वापरा (Operate): ठराविक मुदतीसाठी (कन्सेशन कालावधी) कंपनी प्रकल्पाचे संचालन करते आणि टोल किंवा वापर शुल्काद्वारे आपले भांडवल व नफा वसूल करते.
• हस्तांतरित करा (Transfer): कराराची मुदत संपल्यानंतर तो संपूर्ण प्रकल्प विनामूल्य सरकारकडे हस्तांतरित केला जातो.
• एमपीएससीच्या अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार याचे अचूक उत्तर पर्याय क्रमांक ३ आहे.
• महत्त्वाची टीप: सार्वजनिक क्षेत्रातील बहुतांश पायाभूत प्रकल्प 'बांधा, वापरा आणि हस्तांतरित करा' (BOT) तत्त्वावर राबवले जातात.