दिलेल्या पर्यायापैकी खनिज आम्ल/आम्ले ओळखा :
(a) ऑक्झेंलिक आम्ल
(b) सल्फ्यूरिक आम्ल
(c) नायट्रिक आम्ल
(d) हायड्रोक्लोरिक आम्ल

Identify the mineral acid/acids from following acids:
(a) Oxalic acid
(b) Sulphuric acid
(c) Nitric acid
(d) Hydrochloric acid

पर्याय (Options):
a
फक्त (a)
Only (a)
b
(b), (c) आणि (d)
(b), (c) and (d)
✓ योग्य उत्तर
c
फक्त (d)
Only (d)
d
फक्त (b) आणि (c)
Only (b) and (c)
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) ((b), (c) आणि (d)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• (a) ऑक्झॅलिक आम्ल (Oxalic Acid - C2H2O4): हे टोमॅटो, पालक आणि रताळ्यामध्ये आढळणारे सेंद्रिय आम्ल (Organic acid) आहे. त्यामुळे हे खनिज आम्ल नाही.
• (b) सल्फ्यूरिक आम्ल (Sulphuric Acid - H2SO4)
: गंधक (सल्फर) खनिजापासून संपर्क पद्धतीने (Contact Process) तयार केले जाणारे शक्तिशाली खनिज आम्ल आहे (याला 'रसायनांचा राजा' म्हणतात).
• (c) नायट्रिक आम्ल (Nitric Acid - HNO3): ऑस्टवाल्ड पद्धतीने खनिजांपासून बनवले जाणारे अत्यंत ऑक्सिडीकारक खनिज आम्ल आहे.
• (d) हायड्रोक्लोरिक आम्ल (Hydrochloric Acid - HCl)
: रॉक सॉल्ट (मीठ - NaCl) पासून तयार केले जाणारे तीव्र खनिज आम्ल आहे (मानवी जठरातही अन्न पचनासाठी अल्प प्रमाणात आढळते).
• निष्कर्ष**: (b), (c) आणि (d) ही तिन्ही खनिज आम्ले आहेत (पर्याय २).

The correct answer is Option B ((b), (c) and (d)).

Key Points:
• (a) Oxalic Acid (C2H2O4): Naturally present in spinach, rhubarb, and tomatoes. It is a dicarboxylic organic acid, NOT a mineral acid.
• (b) Sulphuric Acid (H2SO4)
: Industrial acid synthesized from elemental sulfur/pyrite minerals via the Contact Process; premier mineral acid known as the 'King of Chemicals'.
• (c) Nitric Acid (HNO3): Synthesized commercially via the Ostwald Process from ammonia; strong oxidizing mineral acid.
• (d) Hydrochloric Acid (HCl)
: Produced from rock salt (sodium chloride); strong monoprotic mineral acid (also secreted endogenously by gastric parietal cells).
• Conclusion**: (b), (c), and (d) are mineral acids (Option 2).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'मानवी शरीरसंस्था: पचनसंस्था, रक्ताभिसरण, श्वसन, उत्सर्जन, मेंदू व ग्रंथी (Human Physiology)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मानवी पचनसंस्था व उत्सर्जनसंस्था: पचनाचे टप्पे, पाचक विकरे, यकृत आणि मूत्रपिंड/नेफ्रॉन रचना (Digestion & Excretion)

मानवी पचनसंस्था व उत्सर्जनसंस्था: पचनाचे टप्पे, पाचक विकरे, यकृत आणि मूत्रपिंड/नेफ्रॉन रचना (Digestion & Excretion) या घ...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मानवी रक्ताभिसरण संस्था: हृदय रचना, रक्ताचे घटक (RBC, WBC, Platelets), रक्तगट (ABO/Rh) व रक्तदाब (Circulatory System)

मानवी रक्ताभिसरण संस्था: हृदय रचना, रक्ताचे घटक (RBC, WBC, Platelets), रक्तगट (ABO/Rh) व रक्तदाब (Circulatory System) या...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मानवी मज्जासंस्था, मेंदूचे भाग (Cerebrum, Cerebellum, Medulla) व अंतःस्रावी ग्रंथी (Endocrine Hormones)

मानवी मज्जासंस्था, मेंदूचे भाग (Cerebrum, Cerebellum, Medulla) व अंतःस्रावी ग्रंथी (Endocrine Hormones) या घटकामध्ये मान...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

मानवी श्वसनसंस्था: श्वसनमार्ग, फुफ्फुसे, अल्व्हीओलाय, वायूंची देवाणघेवाण व श्वसन क्रिया (Human Respiratory System)

मानवी श्वसनसंस्थेची रचना, फुफ्फुसे, अल्व्हीओलाय, श्वासोच्छ्वासाची यंत्रणा, हिमोग्लोबिनद्वारे ऑक्सिजन व CO₂ वहन आणि श्वसन...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2026 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी

उत्तर पहा ➔
2

एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.

उत्तर पहा ➔
3

महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.

उत्तर पहा ➔
4

मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.

उत्तर पहा ➔
5

खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी

उत्तर पहा ➔
6

अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?

उत्तर पहा ➔

📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी

उत्तर पहा ➔
2

एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.

उत्तर पहा ➔
3

महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.

उत्तर पहा ➔
4

मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.

उत्तर पहा ➔
5

खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी

उत्तर पहा ➔
6

अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?

उत्तर पहा ➔