#76📅 MPSC Group C Mains 2025 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी)(2025) +1 गुण

आधुनिक आवर्त नियमानुसार, मुलद्रव्यांचे भौतिक आणि रासायनिक गुणधर्म ही ______ ची आवर्ती कार्ये आहेत.

According to the modern periodic law, the physical and chemical properties of elements are periodic functions of their

पर्याय (Options):

अणूभार

Atomic weights

न्युट्रॉनची संख्या

Number of neutrons

अणुक्रमांक

Atomic numbers

✓ योग्य उत्तर

अणू वस्तुमान

Nuclear mass

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (अणुक्रमांक) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• आधुनिक आवर्त नियम (Modern Periodic Law) ब्रिटिश शास्त्रज्ञ हेन्री मोस्ले यांनी १९१३ मध्ये मांडला:
• मूलभूत तत्त्व: मोस्ले यांनी क्ष-किरण वर्णपटाच्या (X-ray spectra) प्रयोगांद्वारे सिद्ध केले की, मूलद्रव्याचा अणुवस्तुमानापेक्षा (A) त्याचा 'अणुक्रमांक' (Z - केंद्रकातील प्रोटॉन्सची संख्या) हा अधिक मूलभूत गुणधर्म आहे.
• आधुनिक आवर्त नियमाचे विधान: 'मूलद्रव्यांचे भौतिक आणि रासायनिक गुणधर्म हे त्यांच्या अणुक्रमांकांचे आवर्ती फल असतात.'
• मेंडेलीव्हच्या नियमाशी फरक: मेंडेलीव्हचा आवर्त नियम अणुवस्तुमानावर (Atomic weight) आधारित होता, ज्यामध्ये समस्थानिकांचे स्थान व विसंगत जोड्या यांसारख्या त्रुटी होत्या. अणुक्रमांकावर आधारित मांडणीमुळे या सर्व त्रुटी दूर झाल्या.
• म्हणून, योग्य उत्तर 'अणुक्रमांक' (Atomic numbers) हे आहे.
• महत्त्वाची टीप: आधुनिक आवर्त नियमानुसार मूलद्रव्यांचे भौतिक व रासायनिक गुणधर्म हे त्यांच्या अणुक्रमांकांचे आवर्ती फल असतात (हेन्री मोस्ले, १९१३).

The correct answer is Option C (Atomic numbers).

Key Points:
• The Modern Periodic Law was formulated by English physicist Henry Moseley in 1913:
• Fundamental Principle: Moseley demonstrated through X-ray spectroscopy that atomic number (Z), which represents the number of protons in an atom's nucleus, is a more fundamental property of an element than its atomic mass (A).
• Statement of Modern Periodic Law: 'The physical and chemical properties of elements are periodic functions of their atomic numbers.'
• Distinction from Mendeleev's Periodic Law: Dmitri Mendeleev's earlier periodic law stated that properties of elements are periodic functions of their atomic weights (masses). Arranging elements by atomic number resolved earlier anomalies such as the placement of isotopes and anomalous pairs like Argon-Potassium and Cobalt-Nickel.
• Hence, the correct answer is atomic numbers.
• Key Takeaway: Modern Periodic Law states that properties of elements are periodic functions of their atomic numbers (Henry Moseley, 1913).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स जीवशास्त्र: प्राणी सृष्टीचे वर्गीकरण, असमपृष्ठरज्जू-समपृष्ठरज्जू व जनुकशास्त्र (Zoology & Genetics)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'जीवशास्त्र: प्राणी सृष्टीचे वर्गीकरण, असमपृष्ठरज्जू-समपृष्ठरज्जू व जनुकशास्त्र (Zoology & Genetics)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

प्राणिशास्त्र: असमपृष्ठरज्जू प्राणी संघ (Non-Chordata Phyla - Porifera, Arthropoda, Mollusca etc.)

प्राणिशास्त्र: असमपृष्ठरज्जू प्राणी संघ (Non-Chordata Phyla - Porifera, Arthropoda, Mollusca etc.) या घटकामध्ये असमपृष्ठ...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

प्राणिशास्त्र: समपृष्ठरज्जू प्राणी वर्ग (Chordata - मत्स्य, उभयचर, सरीसृप, पक्षी व सस्तन प्राणी)

प्राणिशास्त्र: समपृष्ठरज्जू प्राणी वर्ग (Chordata - मत्स्य, उभयचर, सरीसृप, पक्षी व सस्तन प्राणी) या घटकामध्ये समपृष्ठरज्...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

जनुकशास्त्र, डीएनए, आरएनए, मेंडेलचे अनुवंशिकता नियम व उत्क्रांती (Genetics, DNA, RNA & Evolution)

जनुकशास्त्र, डीएनए, आरएनए, मेंडेलचे अनुवंशिकता नियम व उत्क्रांती (Genetics, DNA, RNA & Evolution) या घटकामध्ये डीएनए व आ...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

आधुनिक जैवतंत्रज्ञान, जनुक अभियांत्रिकी, रीकॉम्बिनंट डीएनए, क्लोनिंग व स्टेम सेल्स (Biotechnology & Genetics Basics)

रीकॉम्बिनंट डीएनए, PCR, CRISPR-Cas9 तंत्रज्ञान, बीटी कापूस, गोल्डन राइस, डॉली मेंढी क्लोनिंग, स्टेम सेल्स व जनुक थेरपी.

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #75

विद्युत विच्छेदन प्रक्रियेमध्ये कोणते वाक्य बरोबर आहे ? अ. र...

पुढील प्रश्न #77

कोणत्या आंतरदेहगुही प्राण्याला समुद्री फर (सी फर) म्हणून साम...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2025 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔ 2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔ 3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔ 4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔ 5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔ 6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)