एक रेल्वेगाडी 480 कि.मी. अंतर एकसमान वेगाने धावते. रेल्वेगाडीचा वेग 8 कि.मी. ताशी कमी असल्यास तेच अंतर पूर्ण करण्यास तिला 3 तास जास्त वेळ लागतो तर रेल्वेगाडीचा मुळ वेग किती असेल?
योग्य उत्तर पर्याय A (40 कि.मी./तास / 40 km/hr) आहे.
पायरी-पायरीने संपूर्ण सोडवणूक (वेग, अंतर आणि वेळ):
१. समजा रेल्वेगाडीचा मूळ एकसमान वेग 's' कि.मी./तास आहे.
एकूण अंतर = ४८० कि.मी.
मूळ वेळ (T₁) = ४८० / s तास.
२. वेग ८ कि.मी./तास ने कमी केल्यास:
नवीन वेग = (s − ८) कि.मी./तास.
नवीन वेळ (T₂) = ४८० / (s − ८) तास.
३. दिलेल्या अटीनुसार वेळेतील फरक ३ तास आहे:
T₂ − T₁ = ३
[४८० / (s − ८)] − [४८० / s] = ३
दोन्ही बाजूंना ३ ने भागू:
[१६० / (s − ८)] − [१६० / s] = १
१६० × [ (s − (s − ८)) / (s(s − ८)) ] = १
१६० × ८ = s(s − ८)
१२८० = s² − ८s
s² − ८s − १२८० = ०
४. वर्गसमीकरण सोडवू:
(s − ४०)(s + ३२) = ०
s = ४० किंवा s = −३२ (वेग ऋण असू शकत नाही, म्हणून s = ४०).
५. पडताळणी:
- ४० कि.मी./तास वेगाने लागणारा वेळ = ४८० / ४० = १२ तास.
- ३२ कि.मी./तास वेगाने लागणारा वेळ = ४८० / ३२ = १५ तास.
- वेळेतील फरक = १५ − १२ = ३ तास (तंतोतंत जुळते!).
म्हणून रेल्वेगाडीचा मूळ वेग ४० कि.मी./तास आहे.
The correct answer is Option A (40 km/hr).
Step-by-Step Kinematics Solution:
1. Let the original uniform speed = s km/hr.
Total distance = 480 km.
Original time T1 = 480 / s.
2. When speed decreases by 8 km/hr (s - 8):
New time T2 = 480 / (s - 8).
3. Formulate the time-lag equation:
T2 - T1 = 3
480/(s - 8) - 480/s = 3
Divide by 3:
160/(s - 8) - 160/s = 1
160 × [8 / (s(s - 8))] = 1
s² - 8s - 1280 = 0
4. Factorization:
(s - 40)(s + 32) = 0 => s = 40 km/hr (rejecting negative velocity).
5. Verification: 480/40 = 12 hrs; 480/32 = 15 hrs; ΔT = 3 hrs.
Hence, Option A is correct.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'काम-काळ-वेग, नळ व पाण्याची टाकी, आगगाडी व बोट-प्रवाह (Time & Work, Speed, Distance, Trains & Boats)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
काळ, काम आणि मजूर (Time & Work) व नळ आणि पाण्याची टाकी (Pipes & Cisterns) - शॉर्टकट सूत्रे व उदाहरणे
काळ, काम आणि मजूर (Time & Work) व नळ आणि पाण्याची टाकी (Pipes & Cisterns) - शॉर्टकट सूत्रे व उदाहरणे या घटकामध्ये काम, क...
वेग, वेळ व अंतर (Speed, Time & Distance), आगगाडीवरील उदाहरणे (Trains) व बोट-प्रवाह (Boats & Streams)
वेग, वेळ व अंतर (Speed, Time & Distance), आगगाडीवरील उदाहरणे (Trains) व बोट-प्रवाह (Boats & Streams) या घटकामध्ये वेग, व...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
बॉल बिअरिंग्जचा वापर यंत्रामध्ये कोणते घर्षण कमी करण्यासाठी...
कंपनी सरकारने आपल्या सैनिकांसाठी उपलब्ध केलेल्या 'एनफिल्ड रा...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Prelims 2024 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔_______ विधेयकास संसदेच्या प्रत्येक सभागृहाने विशेष बहुमताने संमत करणे बंधनकारक असते.
74 व्या घटनादुरुस्ती संदर्भात खालीलपैकी कोणती विधाने बिनचूक आहेत?
अ. या घटनादुरुस्तीनुसार नगरपालिकांच्या निवडणूकी संबंधीच्या बाबींमध्ये न्यायालयांनी हस्तक्षेप करण्यास कायद्याने बंदी आहे.
ब. पश्चिम बंगालच्या दार्जिलिंग, गोरखा पहाडी परिषदेची कार्ये व अधिकार यांना या कायद्यामुळे बाधा पोहोचणार नाही.
क. मणिपुर पहाडी क्षेत्रातील जिल्हा परिषदांची कार्ये व अधिकार यांना या कायद्यामुळे बाधा पोहोचणार नाही.
'कॅबिनेट' ह्या संज्ञेचा राज्यघटनेच्या कोणत्या कलमामध्ये उल्लेख केलेला आढळतो?
भारतीय राज्यघटनेनुसार, पुढीलपैकी कोणते मूलभूत कर्तव्य नाही?
मूलभूत अधिकारातील खाजगीपणाचा अधिकार कोणत्या कलमामध्ये समाविष्ट करण्यात आला आहे?
आर्थिक न्यायाचे तत्व हे भारतीय राज्यघटनेच्या खालीलपैकी कोणत्या दोन्ही भागात समाविष्ट केलेले आहे?
📚 अंकगणित व संख्यात्मक अभियोग्यता (Quantitative Aptitude & Mathematics) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी
एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.
महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.
खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी
अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?