🎯 सर्व परीक्षा (All Exams) 📚 अंकगणित व संख्यात्मक अभियोग्यता (Quantitative Aptitude & Mathematics)📅 वर्ष: 2017✕ ✕ सर्व फिल्टर्स रिसेट करा
अंकगणित व संख्यात्मक अभियोग्यता (Quantitative Aptitude & Mathematics) प्रश्नसंच: मागील वर्षांचे सर्व PYQs व उत्तरे
अंकगणित व संख्यात्मक अभियोग्यता (Quantitative Aptitude & Mathematics) विषयातील सर्व घटकवार मागील वर्षांचे प्रश्न (PYQs), अचूक उत्तरे आणि सविस्तर स्पष्टीकरणासह सराव करा.
📊 उपलब्ध प्रश्न: 303•🌐 भाषा: मराठी / इंग्रजी•✓ अधिकृत उत्तरतालिका व सविस्तर स्पष्टीकरण
⚙️ फिल्टर्स(303 प्रश्न)
📚 प्रश्न यादी|पान 14 / 212017 चे प्रश्न
एकूण 303 पैकी 15 प्रश्न
प्रश्न #196पोलीस भरती2024सरासरी, गुणोत्तर व प्रमाण आणि भागीदारी (Average, Ratio & Proportion, Partnership)
स्वतंत्र पहा ➔दोन संख्यांची बेराज ९६ व वजाबाकी २४ आहे. तर त्यांचे गुणोत्तर किती ?
The sum of two numbers is 96 and their difference is 24. What is their ratio?
a
४:१
4:1
b
४:३
4:3
c
१:४
1:4
d ✓ उत्तर
५:३
5:3
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:
संख्या: 60 आणि 36. गुणोत्तर: $60:36 = 5:3$.
Numbers: 60 and 36. Ratio: $60:36 = 5:3$.
प्रश्न #197पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔खालीलपैकी योग्य समुहदर्शक शब्द ओळखा.
Identify the correct collective noun.
a
विटांचा गुच्छ
A bunch of bricks
b ✓ उत्तर
वाद्यांचा वृंद
Band of instruments
c
आंब्याच्या झाडांची थप्पी
More mango trees
d
माणसांचा जुडगा
A collection of people
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
वाद्यांच्या संचाला 'वृंद' म्हणतात. विटांची 'थप्पी' असते.
A set of instruments is called 'Vrinda'. There is a 'thappi' of bricks.
प्रश्न #198पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔एका कॅरम स्पर्धेत 64 स्पर्धक होते. हरणारा बाद असा नियम असल्यास पहिल्या 3 फेऱ्यांत किती स्पर्धक बाद होतील?
In a carrom tournament of 64 players, the loser is out. How many players will be eliminated in the first 3 rounds?
a
16
16
b ✓ उत्तर
56
56
c
32
32
d
24
24
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
फेरी 1: 32 बाद. फेरी 2: 16 बाद. फेरी 3: 8 बाद. एकूण = $32+16+8 = 56$ बाद.
Round 1: 32 outs. Round 2: 16 outs. Round 3: 8 outs. Total = $32+16+8 = 56$ off.
प्रश्न #199पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔एक हौद एका नळाने ६ तासात भरतो तर दुसऱ्या नळाने ८ तासात रिकामा होतो. दोन्ही नळ एकदम सुरू केले तर हौद किती वेळात भरेल ?
A tank is filled by one tap in 6 hours and emptied by another tap in 8 hours. If both taps are opened simultaneously, how much time will it take to fill the tank?
a
२८ तास
28 hours
b ✓ उत्तर
२४ तास
24 hours
c
४० तास
40 hours
d
यापैकी नाही
None of these
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
जर एक नळ ६ तासात हौद भरतो आणि दुसरा नळ ८ तासात रिकामा करतो, तर दोन्ही नळ एकत्र सुरू केल्यास हौद भरण्यास २४ तासांचा वेळ लागेल, कारण पहिल्या नळाची एका तासाची कार्यक्षमता (1/6) आणि दुसऱ्या नळाची एका तासाची रिकामा करण्याची क्षमता (1/8) यांची वजाबाकी केल्यास (1/6 - 1/8 = 1/24) येते, म्हणजेच २४ तासात हौद भरेल.
If one tap fills a cistern in 6 hours and another tap empties it in 8 hours, then if both the taps are started together, it will take 24 hours to fill the cistern, because subtracting the first tap's hourly efficiency (1/6) and the second tap's hourly emptying capacity (1/8) gives (1/6 - 1/8 = 1/24), i.e., the cistern will fill in 24 hours.
प्रश्न #200पोलीस भरती2024काम-काळ-वेग, नळ व पाण्याची टाकी, आगगाडी व बोट-प्रवाह (Time & Work, Speed, Distance, Trains & Boats)
स्वतंत्र पहा ➔२० मजूर रोज ६ तास काम करून एक काम १५ दिवसात पूर्ण करतात. तर तेच काम १५ मजूर रोज ८ तास काम करून किती दिवसात पुर्ण करतील ?
20 workers working 6 hours daily complete a task in 15 days. In how many days will 15 workers working 8 hours daily complete the same task?
a
१२ दिवस
12 days
b ✓ उत्तर
१५ दिवस
15 days
c
२० दिवस
20 days
d
१८ दिवस
18 days
✓ अचूक उत्तर: पर्याय B|सविस्तर स्पष्टीकरण:
सूत्र: $20 \times 6 \times 15 = 15 \times 8 \times D_2$. $D_2 = 15$ दिवस.
Formula: $20 \times 6 \times 15 = 15 \times 8 \times D_2$. $D_2 = 15$ days.
प्रश्न #201पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔१,२,६,____,१२०,७२० दिलेल्या श्रेणीतील अनुपस्थीत संख्या निवडा.
1, 2, 6, ____, 120, 720. Choose the missing number in the given series. (Assuming '0000' is the placeholder.)
a ✓ उत्तर
२४
24
b
९
9
c
१२
12
d
१५
15
✓ अचूक उत्तर: पर्याय A|सविस्तर स्पष्टीकरण:
दिलेली श्रेणी आहे:
**1, 2, 6, __, 120, 720**
ही **घातांकी (Factorial) श्रेणी** आहे:
* 1 = 1!
* 2 = 2!
* 6 = 3!
* **24 = 4!**
* 120 = 5!
* 720 = 6!
### ✅ अनुपस्थित संख्या:
**24**
The given category is:
**1, 2, 6, __, 120, 720**
This is the **Factorial Range**:
* 1 = 1!
* 2 = 2!
* 6 = 3!
* **24 = 4!**
* 120 = 5!
* 720 = 6!
### ✅ Absent Number:
**24**
प्रश्न #202पोलीस भरती2024काम-काळ-वेग, नळ व पाण्याची टाकी, आगगाडी व बोट-प्रवाह (Time & Work, Speed, Distance, Trains & Boats)
स्वतंत्र पहा ➔एक धावपटू २०० मी. अंतर २४ सेकंदात पार करतो तर त्याचा वेग किती कि.मी. ?
A runner covers a distance of 200 m in 24 seconds. What is his speed in km/hr?
a
२०
20
b
२४
24
c
२८.५
28.5
d ✓ उत्तर
३०
30
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:
वेगाची गणना (Speed Calculation)$$$$वेग$$ ($$मी/से$$) = \frac{200}{24} = 8.33 $$ मी/से$$$$$$$$वेग$$ ($$किमी/तास$$) = \frac{200}{24} \times \frac{18}{5} = \mathbf{30} $$ किमी/तास$$$$
Speed Calculation$$\text{speed} (\text{m/s}) = \frac{200}{24} = 8.33 \text{m/s}$$$$\text{speed} (\text{km/hour}) = \frac{200}{24} \times \frac{18}{5} = \mathbf{30} \text{km/hour}$$
प्रश्न #203पोलीस भरती2024सरळव्याज व चक्रवाढव्याज (Simple & Compound Interest)
स्वतंत्र पहा ➔आकारमानाच्या दृष्टीने राज्यांचा योग्य उतरता क्रम कोणता?
What is the correct descending order of states in terms of area?
a ✓ उत्तर
राजस्थान, मध्यप्रदेश, महाराष्ट्र
Rajasthan, Madhya Pradesh, Maharashtra
b
मध्यप्रदेश, राजस्थान, महाराष्ट्र
Madhya Pradesh, Rajasthan, Maharashtra
c
महाराष्ट्र, राजस्थान, मध्यप्रदेश
Maharashtra, Rajasthan, Madhya Pradesh
d
वरील पैकी नाही
None of the above
✓ अचूक उत्तर: पर्याय A|सविस्तर स्पष्टीकरण:
क्षेत्रफळानुसार भारतातील सर्वात मोठी राज्ये अनुक्रमे राजस्थान, मध्यप्रदेश आणि महाराष्ट्र आहेत.
The largest states in India by area are Rajasthan, Madhya Pradesh and Maharashtra respectively.
प्रश्न #204पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔११ चा वर्ग व ४ चा घन यांची बेरीज किती होईल ?
What will be the sum of the square of 11 and the cube of 4?
a
१६५
165
b
१७५
175
c ✓ उत्तर
१८५
185
d
१९५
195
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
$11^2 + 4^3 = 121 + 64 = 185$.
$11^2 + 4^3 = 121 + 64 = 185$.
प्रश्न #205पोलीस भरती2024संख्याज्ञान, संख्यांचे प्रकार, विभाज्यतेच्या कसोट्या, लसावि व मसावि (Number System, Divisibility, LCM & HCF)
स्वतंत्र पहा ➔दोन संख्यांचा म.सा.वि व ल.सा.वि अनुक्रमे १५ व ४२० आहे. जर एक संख्या १०५ असल्यास दुसरी संख्या कोणती ?
The HCF and LCM of two numbers are 15 and 420 respectively. If one number is 105, what is the other number?
a
४५
45
b
७५
75
c ✓ उत्तर
६०
60
d
९०
90
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
दुसरी संख्या ६० आहे, कारण दोन संख्यांचा गुणाकार त्यांच्या मसावि (HCF) आणि लसावि (LCM) च्या गुणाकाराएवढा असतो: पहिली संख्या (१०५) गुणिले दुसरी संख्या = मसावि (१५) गुणिले लसावि (४२०), म्हणून दुसरी संख्या = (१५ * ४२०) / १०५ = ६०.
The second number is 60, because the product of two numbers is equal to the product of their HCF and LCM: First number (105) times second number = LCM (15) times LCM (420), so second number = (15 * 420) / 105 = 60.
प्रश्न #206पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔एका वर्गात ३९ मुलांचे सरासरी वय १७ आहे. शिक्षकाचे वय मिळवल्यास सरासरी १८ होते. तर शिक्षकाचे वय किती ?
The average age of 39 students in a class is 17. If the teacher's age is included, the average becomes 18. What is the teacher's age?
a
४१
41
b
५०
50
c ✓ उत्तर
५७
57
d
५२
52
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
$$$$ शिक्षकाचे वय $$ = (40 \times 18) - (39 \times 17) = 720 - 663 = 57 $$ वर्ष $$$$
$$\text{ Teacher's Age } = (40 \times 18) - (39 \times 17) = 720 - 663 = 57 \text{ Years }$$
प्रश्न #207पोलीस भरती2024संख्याज्ञान, संख्यांचे प्रकार, विभाज्यतेच्या कसोट्या, लसावि व मसावि (Number System, Divisibility, LCM & HCF)
स्वतंत्र पहा ➔यापैकी सर्वात लहान अपूर्णांक कोणता? (6/8, 6/10, 6/14, 6/20)
Which is the smallest fraction among 6/8, 6/10, 6/14, 6/20?
a
6/8
6/8
b
6/10
6/10
c
6/14
6/14
d ✓ उत्तर
6/20
6/20
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:
जेव्हा अंशांक (Numerator) समान असतो, तेव्हा ज्या अपूर्णांकाचा छेद (Denominator) सर्वात मोठा असतो, तो अपूर्णांक सर्वात लहान असतो.
When the numerator is the same, the fraction with the largest denominator is the smallest.
प्रश्न #208पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔३६,३४,३०,२८,२४,?
36, 34, 30, 28, 24, ?
a
२२
22
b
२६
26
c ✓ उत्तर
२२
22
d
२३
23
✓ अचूक उत्तर: पर्याय C|सविस्तर स्पष्टीकरण:
या मालिकेत दोन वेगळ्या मालिका आहेत (Alternating Series):
पहिली मालिका: $36 (-6) \rightarrow 30 (-6) \rightarrow 24$.
दुसरी मालिका: $34 (-6) \rightarrow 28 (-6) \rightarrow **२२**$.
पुढील संख्या: **२२**
This series consists of two different series (Alternating Series):
First series: $36 (-6) \rightarrow 30 (-6) \rightarrow 24$.
Second series: $34 (-6) \rightarrow 28 (-6) \rightarrow **22**$.
Next Number: **22**
प्रश्न #209पोलीस भरती2024पदावली, सरलीकरण (VBODMAS), वर्ग-वर्गमूळ, घन-घनमूळ व घातांक (Simplification & Indices)
स्वतंत्र पहा ➔पुणे शहरात जून-ऑगस्ट सरासरी 54 सेमी आणि सप्टें-ऑक्टो सरासरी 45 सेमी पाऊस पडला, तर मासिक सरासरी किती?
In Pune, average rain was 54cm (June-Aug) and 45cm (Sept-Oct). What is the monthly average?
a
52
52
b
51.3
51.3
c
50.7
50.7
d ✓ उत्तर
50.4
50.4
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:
एकूण पाऊस = $(54 \times 3) + (45 \times 2) = 162 + 90 = 252$. सरासरी = $252/5 = 50.4$.
Total rainfall = $(54 \times 3) + (45 \times 2) = 162 + 90 = 252$. Average = $252/5 = 50.4$.
प्रश्न #210पोलीस भरती2024संख्याज्ञान, संख्यांचे प्रकार, विभाज्यतेच्या कसोट्या, लसावि व मसावि (Number System, Divisibility, LCM & HCF)
स्वतंत्र पहा ➔दोन संख्यांचा गुणाकार ३० आहे. त्यांच्या वर्गाची बेरीज ६१ आहे. तर त्या दोन संख्यांची बेरीज किती ?
The product of two numbers is 30. The sum of their squares is 61. What is the sum of those two numbers?
a
१३
13
b
२१
21
c
१७
17
d ✓ उत्तर
११
11
✓ अचूक उत्तर: पर्याय D|सविस्तर स्पष्टीकरण:
बेरीज $= \sqrt{61 + 2(30)} = \sqrt{121} = 11$.
Sum $= \sqrt{61 + 2(30)} = \sqrt{121} = 11$.