'भाजीवाल्याने आज ताजी मेथी दिली.' या वाक्यातील प्रयोग कोणता ?
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (कर्मणी) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• कर्मणी प्रयोगात कर्ता तृतीया विभक्तीत असतो, कर्म प्रथमा विभक्तीत (प्रत्ययरहित) असते आणि क्रियापदाचे रूप कर्माच्या लिंग व वचनानुसार बदलते.
• कर्ता: 'भाजीवाल्याने' (तृतीया विभक्ती).
• कर्म: 'मेथी' (स्त्रीलिंगी, एकवचनी, प्रथमा विभक्ती).
• क्रियापद: 'दिली' (कर्माच्या लिंगानुसार).
• कर्माचे लिंग बदलून पुल्लिंगी 'पालक' किंवा 'कांदा' शब्द ठेवल्यास क्रियापद 'दिला' असे बदलते ('भाजीवाल्याने कांदा दिला').
• क्रियापद कर्माच्या लिंग-वचनानुसार बदलत असल्याने हा 'कर्मणी प्रयोग' आहे (पर्याय १).
• महत्त्वाची टीप: कर्त्याला तृतीयेचा प्रत्यय असून कर्माला प्रत्यय नसतो आणि क्रियापद कर्माप्रमाणे बदलते, तो 'कर्मणी प्रयोग' असतो.
The correct answer is Option A (Karmani).
Key Points:
• In Karmani Prayog (Passive Voice), the subject is in an oblique case (usually instrumental तृतीया or सविकरण चतुर्थी), the object is in the nominative case (uninflected), and the verb changes according to the gender and number of the object.
• Subject: 'भाजीवाल्याने' (Instrumental case / तृतीया विभक्ती).
• Object: 'मेथी' (Feminine singular, nominative case / प्रथमा विभक्ती).
• Verb: 'दिली' (agrees with feminine singular object 'मेथी').
• If we replace the object with masculine singular 'कांदा', the verb becomes 'दिला' ('भाजीवाल्याने कांदा दिला').
• Since the verb follows the object, this is Karmani Prayog (Option 1).
• Key Takeaway: In Karmani Prayog, the subject takes an instrumental suffix and the verb strictly follows the gender/number of the object.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'नामांचे लिंग, वचन, सामान्यरूप व विभक्ती विचार (Gender, Number, Case & Inflection)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
लिंग विचार व वचन विचार: नियम, अपवाद, नित्य नामे व सामासिक शब्दांचे लिंग
मराठीत ३ लिंगे (पुल्लिंग, स्त्रीलिंग, नपुंसकलिंग) आणि २ वचने (एकवचन, अनेकवचन) आहेत. मराठीतील लिंगव्यवस्था ही केवळ काल्पन...
सामान्यरूप (Inflection): विभक्ती प्रत्यय व शब्दयोगी अव्यये जोडताना होणारे बदल
नामाला किंवा सर्वनामाला विभक्तीचा प्रत्यय किंवा शब्दयोगी अव्यय जोडताना त्याच्या मूळ रूपात जो आवश्यक बदल होतो, त्याला 'सा...
विभक्ती विचार: ८ विभक्त्या, प्रत्यय, ६ मुख्य कारकार्थ व उपकारकार्थ
नामांचा किंवा सर्वनामांचा वाक्यातील क्रियापदाशी किंवा इतर शब्दांशी असणारा संबंध ज्या विकारांनी दाखवला जातो, त्या विकारां...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
'अनिता सुंदर गाणी गाते.' या वाक्यातील प्रयोग कोणता ?
'तो बाजारात गेला. तांदूळ घेऊन आला.' वरील वाक्यांचे केवळ वाक्...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Mains 2017 - Paper 2 (लिपिक-टंकलेखक / Clerk) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :