📅MPSC Rajyaseva Mains P4 2024 PaperGoogle वर फॉलो करा

विकासाचे निर्देशांक म्हणून खालीलपैकी कोणते दोन निर्देशांक बरोबर आहेत ?
अ. भांडवल निर्मितीचा दर
ब. राहणीमानाचा दर्जा
क. जातीजातीतील तणाव
ड. दोन राज्यातील पाणी वाटप

Which two of the following indicators are correct as Development Indicators?
A. Rate of capital formation
B. Standard of living
C. Stress within castes
D. Water distribution between two states

पर्याय (Options):
a
अ आणि ब
A and B
✓ योग्य उत्तर
b
ब आणि क
B and C
c
अ आणि ड
A and D
d
अ आणि क
A and C
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (अ आणि ब) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• आर्थिक व सामाजिक विकासाचे निर्देशांक:
• भांडवल निर्मितीचा दर (विधान अ): उत्पादक मालमत्ता, पायाभूत सुविधा आणि यंत्रसामग्रीमधील निव्वळ गुंतवणूक दर्शवणारा हा विकासाचा प्रमुख आर्थिक निर्देशांक आहे.
• राहणीमानाचा दर्जा (विधान ब): शिक्षण, आरोग्य, दरडोई उपभोग खर्च आणि स्वच्छ पाणी-स्वच्छतेच्या उपलब्धतेवर मोजला जाणारा हा कल्याणाचा मुख्य सामाजिक निर्देशांक आहे.
• विधाने क आणि ड: जातींमधील तणाव आणि आंतरराज्यीय पाणी वाटप हे सामाजिक-राजकीय वादविषय असून विकासाचे मोजमाप करणारे निर्देशांक नाहीत.
• योग्य पर्याय: अ आणि ब (पर्याय १).
• महत्त्वाची टीप: भांडवल निर्मितीचा दर आणि राहणीमानाचा दर्जा हे आर्थिक व सामाजिक विकासाचे प्रमुख निर्देशांक आहेत.

The correct answer is Option A (A and B).

Key Points:
• Indicators of Economic Development:
• Rate of Capital Formation (Statement A): Crucial economic determinant representing net investment in capital goods, infrastructure, machinery, and productive capacity.
• Standard of Living (Statement B): Vital socio-economic indicator measured via per capita income, literacy, life expectancy, health outcomes, and access to basic amenities.
• Statements C & D: Caste-based tensions and inter-state water distribution disputes are socio-political conflicts and dispute subjects, not standardized indicators used to quantify development.
• Correct Pair: A and B (Option 1).
• Key Takeaway: Rate of capital formation and standard of living serve as standard economic and social development indicators.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्नाच्या मूलभूत संकल्पना: GDP, GNP, NDP, NNP, Factor Cost वि. Market Price, Green GDP व GDP Deflator

राष्ट्रीय उत्पन्न (National Income) हे कोणत्याही देशाच्या आर्थिक प्रगतीचे आणि नागरिकांच्या जीवनमानाचे मोजमाप करणारे सर्व...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्न मोजमाप पद्धती, भारतीय सांख्यिकी इतिहास (दादाभाई नौरोजी ते महालनोबिस) व NSO रचना

राष्ट्रीय उत्पन्नाचे मोजमाप करण्यासाठी उत्पादनाचा प्रवाह, उत्पन्नाचा प्रवाह आणि खर्चाचा प्रवाह या तीन दृष्टिकोनातून तीन...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

अर्थव्यवस्थेची क्षेत्रे (प्राथमिक, द्वितीयक, तृतीयक, चतुर्थक व पंचमक) आणि आर्थिक वृद्धी वि. आर्थिक विकास

कोणत्याही अर्थव्यवस्थेतील मानवी आर्थिक क्रियांचे स्वरूप आणि उत्पादन प्रक्रिया समजून घेण्यासाठी तिची प्राथमिक, द्वितीयक,...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2024 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔