देशाच्या कोणत्या भागात सिंचनाखालील क्षेत्र कमी आहे ?
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (पूर्व भारत) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतातील प्रादेशिक सिंचन विकास:
• उत्तर भारत: पंजाब, हरियाणा आणि उत्तर प्रदेशमध्ये कालवे व नलकूपांचे दाट जाळे असल्याने सर्वाधिक सिंचन (८०-९०% पेक्षा जास्त) आहे.
• दक्षिण व पश्चिम भारत: विहिरी, तलाव आणि धरणांच्या कालव्यांद्वारे सिंचनाचे मध्यम ते उच्च प्रमाण विकसित झालेले आहे.
• पूर्व भारत: भरपूर पाऊस व नद्यांचे पाणी असूनही आसाम, ओडिशा, झारखंड व पूर्व भागात सिंचन पायाभूत सुविधा, कालवे व उपसा सिंचनाचा विकास देशातील इतर भागांच्या तुलनेत सर्वात कमी झालेला आहे.
• त्यामुळे अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार सिंचनाखालील क्षेत्र सर्वात कमी असलेला भाग पूर्व भारत (Eastern India) हा आहे.
• महत्त्वाची टीप: देशात सिंचन सुविधांचा सर्वात कमी विकास पूर्व भारतात (Eastern India) झालेला आढळतो.
The correct answer is Option C (Eastern India).
Key Points:
• Regional Irrigation Development in India:
• Northern India: Highest net irrigated area (>80–90% in Punjab, Haryana, and Western UP) fed by perennial Himalayan canals and tube wells.
• Southern & Western India: Moderate to high development of tank, canal, and well irrigation (e.g., Tamil Nadu, Andhra Pradesh, Gujarat).
• Eastern India: Despite abundant water resources and heavy rainfall, states like Assam, Odisha, Bihar, and Jharkhand suffer from severe underdevelopment of public canal networks, rural electrification, and irrigation infrastructure, leaving net irrigated cropped area at a significantly lower percentage compared to other agricultural zones.
• Hence, as identified in official geographical surveys, Eastern India records the least proportional irrigated development.
• Key Takeaway: Eastern India lags behind in public irrigation infrastructure development compared to northern and southern states.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्राची जलप्रणाली, नद्या, धरणे व संगम' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
पंडिता रमाबाई यांनी स्त्री मुक्तीकरणात केलेले कार्य उल्लेखनी...
आम्रसरी म्हणजे काय ?
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2013 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 महाराष्ट्राचा व भारताचा भूगोल (Geography) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?