📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2015 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर नाही ?
(a) गुजरातमध्ये जिल्हाधिकाऱ्यास नियमन आणि विकास अशी दोन्ही कामे पहावी लागतात.
(b) महाराष्ट्रासारखेच राजस्थानमधे विकासात्मक कामे जिल्हाधिकाऱ्याव्यतिरिक्त दुसऱ्या अधिकाऱ्याला देण्यात आली आहेत.

पर्यायी उत्तरे :

Which of the following statements is not correct?
(a) In Gujarat the Collector looks after the regulatory and development functions.
(b) In Rajasthan like in Maharashtra the developmental functions have been assigned to a separate officer and not to Collector.

Answer Options:

पर्याय (Options):
a
केवळ (a)
Only (a)
b
केवळ (b)
Only (b)
c
दोन्ही
Both
✓ योग्य उत्तर
d
एकही नाही
Neither
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (दोन्ही) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विविध राज्यांतील जिल्हा प्रशासन तुलना:
• गुजरात व महाराष्ट्र मॉडेल: महाराष्ट्राप्रमाणेच गुजरातमध्येही जिल्हाधिकाऱ्याला विकासाच्या कामातून मुक्त करून जिल्हा विकास अधिकारी (DDO) कडे ही कामे सोपवली आहेत; त्यामुळे विधान (a) चुकीचे आहे.
• राजस्थान मॉडेल: राजस्थानमध्ये विकासात्मक कामे जिल्हा परिषदेच्या स्वतंत्र अधिकाऱ्याकडे नसून ती जिल्हाधिकाऱ्याच्याच नियंत्रणाखाली ठेवली गेली आहेत; त्यामुळे विधान (b) चुकीचे आहे.
• विचारलेल्या प्रश्नानुसार कोणती विधाने बरोबर नाहीत (चुकीची आहेत)? तर दोन्ही (पर्याय क्र. 3) विधाने चुकीची आहेत.
• महत्त्वाची टीप: गुजरातमध्ये विकासाची कामे DDO कडे असतात (कलेक्टरकडे नाही); तर राजस्थानमध्ये विकासाची जबाबदारी कलेक्टरकडेच असते.

The correct answer is Option C (Both).

Key Points:
• Comparative District Administration Models:
• Maharashtra & Gujarat Models: Both states followed the recommendations of the Balwantrai Mehta / Vasantrao Naik committees, separating regulatory duties from development duties. In Gujarat, a dedicated District Development Officer (DDO) manages development, relieving the Collector of development work; statement (a) is incorrect.
• Rajasthan Model: In Rajasthan, the District Collector traditionally heads the District Rural Development Agency (DRDA) and coordinates development directly, unlike the Maharashtra model where an independent IAS CEO heads the Zilla Parishad; statement (b) is incorrect.
• Since both statements (a) and (b) are factually incorrect, Option 3 ("Both") is marked.
• Key Takeaway: Gujarat separates development under a DDO (not Collector); Rajasthan maintains the Collector's development coordination.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'पंचायत राज व स्थानिक स्वराज्य संस्था (Panchayati Raj & Urban Local Government)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

पंचायत राजची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी, विकास समित्या (बलवंतराय, वसंतराव नाईक) व ७३ वी-७४ वी घटनादुरुस्ती

भारतात स्थानिक स्वराज्य संस्थांची मुळे प्राचीन ग्रामव्यवस्थेत आढळतात. आधुनिक काळात १८८२ चा लॉर्ड रिपन यांचा ठराव हा 'स्थ...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

ग्रामीण स्थानिक स्वराज्य संस्था: ग्रामपंचायत (१९५८ कायदा), पंचायत समिती व जिल्हा परिषद (१९६१ कायदा) सखोल रचना

महाराष्ट्रात ग्रामीण स्थानिक स्वराज्य संस्थांची त्रिस्तरीय रचना दोन स्वतंत्र अधिनियमांद्वारे नियंत्रित केली जाते: १) गाव...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 40 मि. वाचन

नागरी स्थानिक स्वराज्य संस्था: महानगरपालिका (महाराष्ट्रातील सर्व २९ मनपा), नगरपालिका, नगरपंचायत व छावणी मंडळे

भारतातील नागरी स्थानिक प्रशासनाची मुहूर्तमेढ १६८८ मध्ये मद्रास महानगरपालिकेच्या (Madras Municipal Corporation) स्थापनेने...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2015 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔