#76📅 MPSC Rajyaseva Mains P1 2023 Official Question Paper(2023) +1 गुण

खालीलपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/त ?
A. पाचगणी येथे सापडणारा जांभा दगड हा बॅसॉल्टच्या रासायनिक विदारणापासून तयार झालेला आहे.
B. महाबळेश्वर येथे जांभा दगड आढळतो कारण तेथे 3000 मि.मि. पेक्षा जास्त पाउस पडतो.
C. कोकण किनार पट्टीच्या प्रदेशात आढळणारा जांभा दगड दुय्यम स्वरूपाचा आहे.

Which of the following statement/s is/are correct?
A. The laterite rock found at Panchgani is formed due to chemical weathering of basalt.
B. Laterite rock is found at Mahabaleshwar because of rainfall of more than 3000 m.m. there.
C. Laterite rock found in Konkan coastal region is of secondary form.

पर्याय (Options):
a
A
A
b
A, C
A, C
c
B, C
B, C
d
A, B, C
A, B, C
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (A, B, C) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• महाराष्ट्रातील जांभा खडक (Laterite Rock) व निर्मिती प्रक्रिया:
• विधान A बरोबर आहे: पाचगणी व महाबळेश्वर पठारावरील जांभा खडक हा दख्खनच्या बेसाल्ट खडकाच्या तीव्र रासायनिक विदारणामुळे (Chemical Weathering) आणि अपक्षालनामुळे (Leaching) तयार झाला आहे.
• विधान B बरोबर आहे: महाबळेश्वर येथे ३००० मिमीपेक्षा जास्त मुसळधार पाऊस पडत असल्याने सिलिकेचे अपक्षालन होऊन लोह व ॲल्युमिनियमयुक्त जांभा खडक निर्माण झाला आहे.
• विधान C बरोबर आहे: सह्याद्रीच्या माथ्यावरील जांभा खडक हा प्राथमिक (मूळ) स्वरूपाचा असून कोकण किनारपट्टीच्या सखल भागात आढळणारा जांभा खडक हा गाळ व विदारित द्रव्यांच्या संचयनाने बनलेला दुय्यम (Secondary/Detrital) स्वरूपाचा आहे.
• अंतिम उत्तरतालिकेनुसार A, B, C (पर्याय ४) हे उत्तर बरोबर आहे.
• महत्त्वाची टीप: पाचगणीतील जांभा बेसाल्टच्या विदारणाने बनला, महाबळेश्वरला ३००० मिमीपेक्षा जास्त पाऊस पडतो आणि कोकणात दुय्यम जांभा आढळतो (A, B, C सर्व बरोबर).

The correct answer is Option D (A, B, C).

Key Points:
• Laterite Rock Formation in Maharashtra:
• Statement A is correct: The high-altitude laterite capping at Panchgani and Mahabaleshwar was formed by intense chemical weathering and leaching of Deccan trap basalt under alternate wet and dry tropical conditions.
• Statement B is correct: High rainfall (exceeding 3000 mm to 6000 mm annually) at Mahabaleshwar causes heavy leaching of silica, leaving behind insoluble oxides of iron and aluminium forming laterite.
• Statement C is correct: High-level laterites on the Western Ghat plateaus are primary (in situ), whereas low-level coastal laterites in Konkan (Ratnagiri and Sindhudurg) are predominantly secondary (detrital/transported) forms.
• In the official MPSC Final Answer Key, Option 4 (A, B, C) was selected.
• Key Takeaway: Laterite formed via basalt leaching; Mahabaleshwar has >3000 mm rain, and coastal Konkan possesses secondary laterite (A, B, C are correct).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्राचे हवामान, पर्जन्यमान व वनांचे प्रकार' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2023 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔