#31📅 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (STI)(2018) +1 गुण

खालीलपैकी कोणते भारताच्या पायाभूत सुविधा विकासाचे वैशिष्ट्य/ये आहे/त ?
अ. सरकारकडून मोठी गुंतवणूक
ब. गरिबांना अनुकूल
क. श्रीमंतांना अनुकूल
पर्यायी उत्तरे :

Which of the following explains the feature/s of infrastructural development of India?
a. Heavy investment by the government
b. Bias in favour of the poor
c. Bias in favour of the rich
Answer Options:

पर्याय (Options):

फक्त क

Only c

फक्त अ

Only a

फक्त अ आणि क

Only a and c

✓ योग्य उत्तर

वरीलपैकी एकही नाही

None of the above

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (फक्त अ आणि क) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतातील पायाभूत सुविधा विकासाची वैशिष्ट्ये व वास्तव:
• विधान 'अ' बरोबर आहे: पायाभूत सुविधांच्या निर्मितीसाठी प्रचंड भांडवलाची आवश्यकता असते व परतावा मिळण्याचा कालावधी मोठा असतो, त्यामुळे सुरुवातीपासून सरकारने यामध्ये मोठी सार्वजनिक गुंतवणूक केली आहे.
• विधान 'क' बरोबर आहे: आर्थिक विश्लेषणांनुसार, भारतातील पायाभूत सुविधांचा विकास प्रामुख्याने शहरी केंद्रे, उद्योग आणि सधन घटकांच्या गरजांना (उदा. विमानतळ, द्रुतगती महामार्ग, प्रगत दूरसंचार) अधिक अनुकूल ठरला आहे, ज्यामुळे तो श्रीमंतांना अनुकूल असल्याचा निष्कर्ष काढला जातो.
• आयोगाच्या अधिकृत अंतिम उत्तरतालिकेनुसार 'पर्याय ३' (फक्त अ आणि क) हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: भारतातील पायाभूत सुविधा विकास हा सरकारी गुंतवणुकीवर मोठा अवलंबून असून तो मुख्यत्वे संपन्न घटकांस पूरक ठरला आहे.

The correct answer is Option C (Only a and c).

Key Points:
• Characteristics and critique of infrastructure development in India:
• Statement a is true: Because infrastructure projects require massive capital, possess long gestation periods, and yield low direct commercial returns, the Government of India has historically undertaken heavy public investments.
• Statement c is true: Critical economic analysis shows that infrastructural development in developing countries like India has largely benefited organized sectors, urban centers, and higher-income strata (e.g., expressways, airports, high-end telecommunications, urban utilities) reflecting a bias in favor of the wealthy rather than rural marginalized poor.
• In MPSC's official answer key, Option 3 ('Only a and c') is declared the correct answer.
• Key Takeaway: Indian infrastructure development is marked by heavy government investment and an urban/rich-centric focus.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्नाच्या मूलभूत संकल्पना: GDP, GNP, NDP, NNP, Factor Cost वि. Market Price, Green GDP व GDP Deflator

राष्ट्रीय उत्पन्न (National Income) हे कोणत्याही देशाच्या आर्थिक प्रगतीचे आणि नागरिकांच्या जीवनमानाचे मोजमाप करणारे सर्व...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्न मोजमाप पद्धती, भारतीय सांख्यिकी इतिहास (दादाभाई नौरोजी ते महालनोबिस) व NSO रचना

राष्ट्रीय उत्पन्नाचे मोजमाप करण्यासाठी उत्पादनाचा प्रवाह, उत्पन्नाचा प्रवाह आणि खर्चाचा प्रवाह या तीन दृष्टिकोनातून तीन...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

अर्थव्यवस्थेची क्षेत्रे (प्राथमिक, द्वितीयक, तृतीयक, चतुर्थक व पंचमक) आणि आर्थिक वृद्धी वि. आर्थिक विकास

कोणत्याही अर्थव्यवस्थेतील मानवी आर्थिक क्रियांचे स्वरूप आणि उत्पादन प्रक्रिया समजून घेण्यासाठी तिची प्राथमिक, द्वितीयक,...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #30

ग्रामीण भागात शहरी सुविधा पुरविणे (PURA) प्रतिमानामध्ये_____...

पुढील प्रश्न #32

भारतीय वाहतुक क्षेत्रासंबंधी खालील विधाने विचारात घ्या : अ....

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड