#20📅 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (ASO)(2018) +1 गुण

74° पूर्व रेखांशावर महाराष्ट्रातील नद्यांचा उत्तरेकडून दक्षिणेकडे क्रम निवडा -
(a) गिरना
(b) नीरा
(c) कुकडी
(d) कोयना

Select the correct order of rivers of Maharashtra from north to south along 74° East longitude.
(a) Girna
(b) Nira
(c) Kukudi
(d) Koyana

पर्याय (Options):
a
(a), (b), (c), (d)
(a), (b), (c), (d)
b
(d), (c), (b), (a)
(d), (c), (b), (a)
c
(a), (c), (b), (d)
(a), (c), (b), (d)
✓ योग्य उत्तर
d
(a), (c), (d), (b)
(a), (c), (d), (b)
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((a), (c), (b), (d)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• ७४° पूर्व रेखांशावर नद्यांचा उत्तरेकडून दक्षिणेकडे क्रम:
• ७४° पूर्व रेखावृत्त महाराष्ट्रातील नाशिक, अहमदनगर, पुणे, सातारा आणि सांगली जिल्ह्यांतून जाते.
• उत्तरेकडून दक्षिणेकडे जाताना या रेखांशावर आढळणाऱ्या नद्या:
• १. गिरणा (a): तापीची उपनदी (नाशिक/जळगाव पट्टा - साधारण २०° उ. अक्षांश).
• २. कुकडी (c): घोड/भीमा नदीची उपनदी (पुणे जिल्हा - जुन्नर परिसर, साधारण १९° उ. अक्षांश).
• ३. नीरा (b): भीमा नदीची उपनदी (पुणे-सातारा सीमा - साधारण १८° उ. अक्षांश).
• ४. कोयना (d): कृष्णा नदीची उपनदी (सातारा जिल्हा - साधारण १७° उ. अक्षांश).
• त्यामुळे उत्तरेकडून दक्षिणेकडे अचूक क्रम: गिरणा -> कुकडी -> नीरा -> कोयना [(a), (c), (b), (d)].
• म्हणून पर्याय क्रमांक (3) हे योग्य उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: ७४° पूर्व रेखांशावर महाराष्ट्रातील नद्यांचा उत्तरेकडून दक्षिणेकडे क्रम: गिरणा -> कुकडी -> नीरा -> कोयना असा आहे.

The correct answer is Option C ((a), (c), (b), (d)).

Key Points:
• Longitudinal Intersect Analysis (along 74° E Longitude):
• The 74° E longitude meridian passes through Nashik, Ahmednagar, Pune, Satara, and Sangli/Kolhapur districts.
• Traversing from North to South along this line:
• 1. Girna River (a): Major tributary of the Tapi, crosses around 20°20' N in Nashik/Jalgaon.
• 2. Kukadi River (c): Tributary of the Ghod/Bhima, crosses around 19°00' N in Junnar/Shirur talukas (Pune district).
• 3. Nira River (b): Major right-bank tributary of the Bhima, forms boundary between Pune and Satara districts around 18°05' N.
• 4. Koyna River (d): Major tributary of Krishna in Satara district around 17°20' N.
• Thus, the correct North to South sequence along 74° E is Girna -> Kukadi -> Nira -> Koyana [(a), (c), (b), (d)].
• Hence, option (3) is the correct answer.
• Key Takeaway: Along 74°E longitude in Maharashtra, rivers cross from north to south in order: Tapi/Girna -> Godavari/Kukadi -> Bhima/Nira -> Krishna/Koyna.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्राची जलप्रणाली, नद्या, धरणे व संगम' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (ASO) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 महाराष्ट्राचा व भारताचा भूगोल (Geography) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔