#39📅 MPSC Group C Mains 2024 - Paper 1 (भाषा)(2024) +1 गुण

पुढील विधाने वाचा.
a. कर्तरी प्रयोगात क्रियापद हे कर्त्यांच्या तंत्राप्रमाणे चालते.
b. कर्मणी प्रयोगात कर्ता हा प्रथमान्त कधीच नसतो.
c. भावे प्रयोगात कर्ता किंवा कर्म हे दोन्ही गौण असतात.

पर्याय (Options):

फक्त a बरोबर

a, b, c बरोबर

✓ योग्य उत्तर

फक्त b चूक a व c बरोबर

a, b, c चूक

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (a, b, c बरोबर) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• मराठी व्याकरणातील कर्तरी, कर्मणी व भावे प्रयोगाचे मूलभूत नियम.
• विधान a: कर्तरी प्रयोगात क्रियापद कर्त्याच्या लिंग, वचन व पुरुषानुसार बदलते, म्हणजेच कर्त्याच्या तंत्राप्रमाणे चालते - बरोबर.
• विधान b: कर्मणी प्रयोगात कर्ता कधीही प्रथमा विभक्तीत नसतो (तो तृतीया, चतुर्थी किंवा सप्रत्ययी असतो) - बरोबर.
• विधान c: भावे प्रयोगात क्रियापदाचे रूप कर्त्याच्या किंवा कर्माच्या तंत्राप्रमाणे चालत नसल्याने कर्ता व कर्म दोन्ही गौण असतात आणि क्रियापद स्वतंत्र असते - बरोबर.
• महत्त्वाची टीप: कर्तरीत क्रियापद कर्त्यानुसार चालते; कर्मणीत कर्ता कधीही प्रथमान्त नसतो; भावेत कर्ता व कर्म दोन्ही गौण असतात.

The correct answer is Option B (a, b, c बरोबर).

Key Points:
• Foundational rules of the three primary voices (प्रयोग) in Marathi grammar: Kartari, Karmani, and Bhave.
• Statement a: In Kartari Prayog (कर्तरी प्रयोग), the verb agrees with the subject (कर्ता) in gender, number, and person (कर्त्याच्या तंत्राप्रमाणे चालते) - Correct.
• Statement b: In Karmani Prayog (कर्मणी प्रयोग), the subject is never in the nominative case (प्रथमान्त कधीच नसतो); it always takes instrumental, dative, or other oblique cases, while the object is in the nominative case - Correct.
• Statement c: In Bhave Prayog (भावे प्रयोग), both the subject and the object are subordinate/secondary (दोन्ही गौण असतात) and the verb remains neutral (तृतीयपुरुषी नपुंसकलिंगी एकवचनी) - Correct.
• All statements a, b, and c are correct (Option 2).
• Key Takeaway: Kartari = verb follows subject; Karmani = subject is never in nominative (प्रथमान्त); Bhave = both subject and object are secondary.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स नामांचे लिंग, वचन, सामान्यरूप व विभक्ती विचार (Gender, Number, Case & Inflection)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'नामांचे लिंग, वचन, सामान्यरूप व विभक्ती विचार (Gender, Number, Case & Inflection)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

लिंग विचार व वचन विचार: नियम, अपवाद, नित्य नामे व सामासिक शब्दांचे लिंग

मराठीत ३ लिंगे (पुल्लिंग, स्त्रीलिंग, नपुंसकलिंग) आणि २ वचने (एकवचन, अनेकवचन) आहेत. मराठीतील लिंगव्यवस्था ही केवळ काल्पन...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

सामान्यरूप (Inflection): विभक्ती प्रत्यय व शब्दयोगी अव्यये जोडताना होणारे बदल

नामाला किंवा सर्वनामाला विभक्तीचा प्रत्यय किंवा शब्दयोगी अव्यय जोडताना त्याच्या मूळ रूपात जो आवश्यक बदल होतो, त्याला 'सा...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

विभक्ती विचार: ८ विभक्त्या, प्रत्यय, ६ मुख्य कारकार्थ व उपकारकार्थ

नामांचा किंवा सर्वनामांचा वाक्यातील क्रियापदाशी किंवा इतर शब्दांशी असणारा संबंध ज्या विकारांनी दाखवला जातो, त्या विकारां...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #38

'श्रीमंत माणसांना गर्व असतो.' या वाक्यातील विशेषणाचे नामात र...

पुढील प्रश्न #40

'षष्ठी व सप्तमी' एकवचनी विभक्तीचे अनुक्रमे प्रत्यय कोणते ?

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2024 - Paper 1 (भाषा) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔ 2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔ 3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔ 4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔ 5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔ 6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)