#46📅 MPSC Rajyaseva Prelims 2008 - GS Paper 1(2008) +1 गुण

तेल आणि पाणी एकत्र होत नाही; कारण

Oil and water do not mix because

पर्याय (Options):

तेलाचे रेणू पाण्याच्या रेणूपेक्षा मोठे असतात

Oil molecules are bigger than that of water

पाण्याचे रेणू ध्रुवीय असतात

Molecules of water are polar

✓ योग्य उत्तर

वरील (1) आणि (2) दोन्ही बरोबर

(1) and (2) above statements are correct

वरील (1) आणि (2) दोन्ही चूक

(1) and (2) above statements are wrong

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (पाण्याचे रेणू ध्रुवीय असतात) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• द्राव्यतेचा नियम ('Like Dissolves Like'): ध्रुवीय विद्रावक हे ध्रुवीय पदार्थांना विरघळवतात आणि अध्रुवीय विद्रावक अध्रुवीय पदार्थांना विरघळवतात.
• पाण्याचे ध्रुवीय स्वरूप: पाण्याचे रेणू (H_2O) हे ध्रुवीय (Polar) असतात, कारण ऑक्सिजन आणि हायड्रोजन यांच्यातील विद्युतऋणतेच्या फरकामुळे त्यांच्यामध्ये हायड्रोजन बंध तयार होतात.
• तेलाचे अध्रुवीय स्वरूप: तेलाचे रेणू हे लांब हायड्रोकार्बन साखळ्यांचे बनलेले अध्रुवीय (Non-polar) असतात. पाण्याचे ध्रुवीय रेणू एकमेकांना तीव्रतेने आकर्षित करतात आणि अध्रुवीय तेलाच्या रेणूंना बाजूला सारतात, ज्यामुळे तेल आणि पाणी एकमेकांत मिसळत नाहीत.
• प्रमुख कारण: या न मिसळण्याचे मूलभूत शास्त्रीय कारण म्हणजे पाण्याचे रेणू ध्रुवीय असणे होय.

The correct answer is Option B (Molecules of water are polar).

Key Points:
• Principle of 'Like Dissolves Like': Polar solvents dissolve polar solutes, while non-polar solvents dissolve non-polar solutes.
• Polarity of Water: Water (H_2O) is a strongly polar molecule due to the high electronegativity difference between oxygen and hydrogen, forming strong intermolecular hydrogen bonds.
• Non-Polar Nature of Oil: Oil molecules (long-chain triglycerides/hydrocarbons) are non-polar and hydrophobic. Water molecules strongly attract each other via hydrogen bonding, excluding the non-polar oil molecules and preventing them from mixing.
• Key Reason: The fundamental physical reason for their immiscibility is the polarity of water molecules (and non-polarity of oil).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स रसायनशास्त्र: आम्ल, आम्लारी, क्षार, pH स्केल, धातू, अधातू, कार्बन व बहुवारिके (Acids, Metals & Carbon)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'रसायनशास्त्र: आम्ल, आम्लारी, क्षार, pH स्केल, धातू, अधातू, कार्बन व बहुवारिके (Acids, Metals & Carbon)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

आम्ल, आम्लारी, क्षार, दर्शक आणि सोरेन्सनची pH स्केल (Acids, Bases, Salts & pH Scale)

आम्ल, आम्लारी, क्षार, दर्शक आणि सोरेन्सनची pH स्केल (Acids, Bases, Salts & pH Scale) या घटकामध्ये आम्ल (Acids), आम्लारी...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

धातू, अधातू, धातुकर्म (Metallurgy), संमिश्रे (Alloys) व गंज प्रतिबंधक पद्धती (Corrosion & Galvanization)

धातू, अधातू, धातुकर्म (Metallurgy), संमिश्रे (Alloys) व गंज प्रतिबंधक पद्धती (Corrosion & Galvanization) या घटकामध्ये धा...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

कार्बन व त्याची संयुगे: अपरूपे (हिरा, ग्रॅफाइट, फुलेरिन), हायड्रोकार्बन्स, बहुवारिके व दैनंदिन रसायनशास्त्र

कार्बन व त्याची संयुगे: अपरूपे (हिरा, ग्रॅफाइट, फुलेरिन), हायड्रोकार्बन्स, बहुवारिके व दैनंदिन रसायनशास्त्र या घटकामध्ये...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #45

खालीलपैकी कोणता पदार्थ चुंबकीय नाही ?

पुढील प्रश्न #47

जैविकशास्त्राच्या कोणत्या शाखेत पेशींचा अभ्यास करतात.

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2008 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड