#74📅 MPSC Rajyaseva Mains P1 2022 Official Question Paper(2022) +1 गुण

खालील विधाने पहा.
(a) माल्थसच्या मते लोकसंख्या व अन्नधान्याचे उत्पादन दोन्ही वाढतात.
(b) माल्थसच्या मते लोकसंख्येची वाढ भौमितिक श्रेणीने व अन्नधान्य उत्पादन गणिती श्रेणीने होते.
(c) माल्थसच्या मते लोकसंख्येची वाढ गणिती श्रेणीने व अन्नधान्य उत्पादन भौमितिक श्रेणीने होते.

Observe the following statements:
(a) According to Malthus population and food production both are increased.
(b) According to Malthus population increases in Geometrical progression & food production increases in mathematical progression.
(c) According to Malthus population increases in mathematical progression and food production increases in Geometrical progression.

पर्याय (Options):
a
फक्त (a) बरोबर आहे.
only statement (a) is correct.
b
फक्त (b) बरोबर आहे.
only statement (b) is correct.
c
विधाने (a) आणि (b) बरोबर आहेत.
statements (a) and (b) are correct.
✓ योग्य उत्तर
d
विधाने (a), (b) आणि (c) बरोबर आहेत.
statements (a), (b) and (c) are correct.
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (विधाने (a) आणि (b) बरोबर आहेत.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• थॉमस रॉबर्ट माल्थस यांचा लोकसंख्या वाढीचा सिद्धांत:
• १७९८ मध्ये थॉमस रॉबर्ट माल्थस यांनी आपल्या ग्रंथात लोकसंख्या वाढ व अन्नपुरवठा यांमधील संबंध स्पष्ट केला:
• (a) विधान बरोबर आहे: काळाच्या ओघात लोकसंख्या आणि अन्नधान्य उत्पादन या दोन्हीमध्ये वाढ घडून येते.
• (b) विधान बरोबर आहे: मानवी लोकसंख्या ही 'भौमितिक श्रेणीने' (Geometrical Progression: १, २, ४, ८, १६, ३२...) दुप्पट वेगाने वाढते, तर अन्नधान्याचे उत्पादन हे केवळ 'गणिती/अंकगणिती श्रेणीने' (Mathematical/Arithmetic: १, २, ३, ४, ५...) संथ गतीने वाढते.
• (c) विधान चुकीचे आहे: कारण यात लोकसंख्या गणिती आणि अन्नधान्य भौमितिक दाखवले आहे, जे सिद्धांताच्या उलट आहे.
• त्यामुळे विधाने (a) आणि (b) दोन्ही बरोबर आहेत (पर्याय ३).
• महत्त्वाची टीप: माल्थसच्या सिद्धांतानुसार लोकसंख्या भौमितिक श्रेणीने आणि अन्नधान्य उत्पादन गणिती श्रेणीने वाढते.

The correct answer is Option C (statements (a) and (b) are correct.).

Key Points:
• Thomas Robert Malthus's Population Theory:
• In his classic treatise 'An Essay on the Principle of Population' (1798), Thomas Robert Malthus put forward a fundamental demographic model:
• 1. Statement (a) is TRUE: Malthus acknowledged that over time, both human population and agricultural food production exhibit growth.
• 2. Statement (b) is TRUE: He stated that unchecked population increases in a Geometric Ratio / Progression (e.g., 1, 2, 4, 8, 16, 32, 64...), doubling roughly every 25 years. In contrast, food supply increases only in an Arithmetic / Mathematical Progression (e.g., 1, 2, 3, 4, 5, 6...) due to the operation of the law of diminishing returns in agriculture.
• 3. Statement (c) is FALSE: It reverses the actual Malthusian relationship.
• Thus, statements (a) and (b) are correct (Option 3).
• Key Takeaway: Malthus established that population grows geometrically while food production grows arithmetically, causing food deficits.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'जनगणना २०११: महाराष्ट्र व भारत तुलनात्मक सांख्यिकी व विश्लेषण' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2022 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔