कडुलिंबामध्ये _________ नावाचे कीटकनाशक असते.
(a) डी.डी.टी. (b) अझाडीऱ्याक्टीन
(c) अल्ड्रीन (d) बी. एच. सी.
वरीलपैकी कोणता पर्याय/पर्याये बरोबर आहे/त?
कडुलिंबामध्ये _________ नावाचे कीटकनाशक असते. (a) डी.डी.टी. (b) अझाडीऱ्याक्टीन (c) अल्ड्रीन (d) बी. एच. सी. वरीलपैकी कोणता पर्याय/पर्याये बरोबर आहे/त?
_______ insecticide is present in neem plant. (a) DDT (b) Azadirachtin (c) Aldrin (d) B.H.C. Which of the option/s given above is/are correct?
(a) and (b) only
(b) only
(c) only
(c) and (d) only
योग्य उत्तर पर्याय B [(b) फक्त / (b) only] आहे.
सविस्तर स्पष्टीकरण (कडुलिंबातील नैसर्गिक जैव-कीटकनाशक):
१. अझाडिराक्टीन (Azadirachtin): कडुलिंबाच्या (Azadirachta indica) बिया, पाने आणि तेलामध्ये आढळणारे हे एक अत्यंत प्रभावी नैसर्गिक रासायनिक संयुग (Limonoid / Tetranortriterpenoid) आहे.
- हे किडींवर 'अन्न-प्रतिबंधक' (Antifeedant), कीटक वाढ नियंत्रक (Insect Growth Regulator) आणि कीटक-प्रतिरोधक म्हणून कार्य करते. हे रासायनिक कीटकनाशकांप्रमाणे पर्यावरणाला किंवा उपयुक्त कीटकांना (उदा. मधमाश्या) इजा न करता पिकांचे रक्षण करते.
२. इतर पर्याय:
- डी.डी.टी. (DDT - Dichloro Diphenyl Trichloroethane): कृत्रिम ऑर्गेनोक्लोरीन कीटकनाशक.
- अल्ड्रीन (Aldrin): कृत्रिम कीटकनाशक.
- बी.एच.सी. (BHC - Benzene Hexachloride / गॅमेक्सिन): कृत्रिम कीटकनाशक.
हे तिन्ही मानवनिर्मित कृत्रिम रासायनिक कीटकनाशके आहेत, ती कडुलिंबात नैसर्गिकरीत्या नसतात.
म्हणून कडुलिंबामध्ये केवळ 'अझाडीऱ्याक्टीन' हे कीटकनाशक असते. पर्याय B अचूक आहे.
The correct answer is Option B ((b) only).
Detailed Step-by-Step Bio-pesticide Chemistry Analysis:
1. Natural Active Constituent: Azadirachtin is a secondary limonoid metabolite concentrated in the seeds and leaves of the neem tree (Azadirachta indica).
2. Mode of Action: Disrupts insect ecdysone titers, functioning as an antifeedant and oviposition deterrent without leaving toxic synthetic persistent residues.
3. Synthetic Alternatives: DDT, Aldrin, and BHC (Lindane) are persistent synthetic organochlorines synthesized in laboratories, not plant-derived natural products.
Hence, (b) only is correct.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'पर्यावरण, परिस्थितीकी व जैवविविधता (Environment, Ecology & Biodiversity)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
परिसंस्था (Ecosystem), अन्नसाखळी (Food Chain), अन्नजाळे व लिंडमनचा १०% ऊर्जेचा नियम (Ecology & Energy Flow)
परिसंस्था (Ecosystem), अन्नसाखळी (Food Chain), अन्नजाळे व लिंडमनचा १०% ऊर्जेचा नियम (Ecology & Energy Flow) या घटकामध्ये...
जैवविविधता (Biodiversity), भारतातील ४ हॉटस्पॉट्स, IUCN रेड डाटा बुक व संवर्धन पद्धती (In-situ & Ex-situ)
जैवविविधता (Biodiversity), भारतातील ४ हॉटस्पॉट्स, IUCN रेड डाटा बुक व संवर्धन पद्धती (In-situ & Ex-situ) या घटकामध्ये जै...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
मे 2022 मध्ये नीती आयोगाच्या उपाध्यक्षपदी खालीलपैकी कोणाची न...
कोणत्याही शासनाच्या सार्वजनिक खर्चाची प्रवृत्ती पुढीलप्रमाणे...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Pre 2022 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔_______ विधेयकास संसदेच्या प्रत्येक सभागृहाने विशेष बहुमताने संमत करणे बंधनकारक असते.
74 व्या घटनादुरुस्ती संदर्भात खालीलपैकी कोणती विधाने बिनचूक आहेत?
अ. या घटनादुरुस्तीनुसार नगरपालिकांच्या निवडणूकी संबंधीच्या बाबींमध्ये न्यायालयांनी हस्तक्षेप करण्यास कायद्याने बंदी आहे.
ब. पश्चिम बंगालच्या दार्जिलिंग, गोरखा पहाडी परिषदेची कार्ये व अधिकार यांना या कायद्यामुळे बाधा पोहोचणार नाही.
क. मणिपुर पहाडी क्षेत्रातील जिल्हा परिषदांची कार्ये व अधिकार यांना या कायद्यामुळे बाधा पोहोचणार नाही.
'कॅबिनेट' ह्या संज्ञेचा राज्यघटनेच्या कोणत्या कलमामध्ये उल्लेख केलेला आढळतो?
भारतीय राज्यघटनेनुसार, पुढीलपैकी कोणते मूलभूत कर्तव्य नाही?
मूलभूत अधिकारातील खाजगीपणाचा अधिकार कोणत्या कलमामध्ये समाविष्ट करण्यात आला आहे?
आर्थिक न्यायाचे तत्व हे भारतीय राज्यघटनेच्या खालीलपैकी कोणत्या दोन्ही भागात समाविष्ट केलेले आहे?
📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी
एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.
महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.
खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी
अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?