'अत्रीच्या आश्रमी । नेले मज वाटे ।
माहेरची वाटे । खरेखुरे' या वाक्यातील अलंकार ओळखा.
'अत्रीच्या आश्रमी । नेले मज वाटे ।
माहेरची वाटे । खरेखुरे' या वाक्यातील अलंकार ओळखा.
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (उत्प्रेक्षा) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• उपमेय हे जणू काही उपमानच आहे अशी कल्पना जिथे केलेली असते, तिथे 'उत्प्रेक्षा' अलंकार होतो.
• उत्प्रेक्षा अलंकार ओळखण्यासाठी जणू, जणू काय, गमे, वाटे, भासे, की यांसारखे साम्यवाचक शब्द येतात.
• प्रस्तुत पंक्तींमध्ये 'नेले मज वाटे' यातील 'वाटे' या शब्दावरून अत्री ऋषींचा आश्रम म्हणजे साक्षात माहेरच असल्याचा भास किंवा कल्पना व्यक्त केली आहे.
• त्यामुळे येथे 'उत्प्रेक्षा अलंकार' होतो (पर्याय ३).
• उपमा अलंकारात 'सम, सारखा, प्रमाणे' शब्द येतात; रूपक अलंकारात उपमेय व उपमानात अभेद असतो; अपन्हुतीत उपमेयाचा निषेध केला जातो.
• महत्त्वाची टीप: 'जणू', 'वाटे', 'भासे', 'गमे' हे साम्यवाचक शब्द कवितेत आल्यास तेथे 'उत्प्रेक्षा अलंकार' होतो.
The correct answer is Option C (Utpreksha).
Key Points:
• Utpreksha Alankar occurs when the Upameya (the object being compared) is imagined or fancied to be the Upamana itself.
• Characteristic clue words for Utpreksha include: जणू, जणू काय, गमे, वाटे, भासे, की.
• In the given verse, the word 'वाटे' ('नेले मज वाटे / माहेरची वाटे') indicates an imaginative supposition that the hermitage of Sage Atri felt truly like a maternal home (माहेर).
• Because of the presence of 'वाटे' showing imaginative comparison, this is Utpreksha Alankar (Option 3).
• Upama uses words like सारखा, सम, गत; Rupak shows complete oneness without clue words; Apanhuti involves denying the Upameya.
• Key Takeaway: The presence of words like 'वाटे', 'भासे', or 'जणू' indicates Utpreksha Alankar (imaginative comparison).
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'अलंकार व अलंकारांचे प्रकार (Figures of Speech: शब्दालंकार व अर्थालंकार)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
शब्दालंकार: अनुप्रास, यमक आणि श्लेष अलंकार (सभंग व अभंग श्लेष)
ज्या गुणांमुळे भाषेचे सौंदर्य वाढून भाषेला शोभा येते, त्या गुणधर्मांना 'अलंकार' म्हणतात. अलंकारांचे २ मुख्य प्रकार आहेत:...
अर्थालंकार: उपमा, उत्प्रेक्षा, रूपक, अपन्हुती, व्यतिरेक, अनन्वय, दृष्टान्त व अतिशयोक्ती
शब्दांच्या अर्थाच्या चमत्कृतीमुळे भाषेला शोभा येणाऱ्या अलंकारांना 'अर्थालंकार' म्हणतात. अर्थालंकार समजून घेण्यासाठी ४ घट...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
उभयान्वयी अव्ययाचे उपप्रकार व त्यांची उदाहरणे यांच्या जोड्या...
'शिक्षक विद्यार्थ्यांना गणित शिकवतात.' या वाक्यातील प्रयोग ब...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Mains 2018 - Paper 2 (सामान्य ज्ञान व बुद्धिमत्ता) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔'Gnutella' हे कोणत्या नेटवर्क स्ट्रॅटेजी मध्ये वापरतात ?
मागीतल्या नसलेल्या आणी मिळालेल्या ई मेल्सला काय म्हणतात ?
माहीती पाठविण्यापूर्वी तिचे तुकड्यात रूपांतर करण्यात येते, अश्या तुकड्यास काय म्हणतात ?
मॅक ओ.एस. एक्स सव्र्व्हर ही ऑपरेटिंग सिस्टीम आहे.
कोणत्या नेटवर्क मध्ये सर्व नोडसला समान अधिकार असतात ?
इंन्टरनेट मध्ये जोडलेल्या संगणकास अॅडरेस असतो, त्यास म्हणतात.
📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔5.032 + 0.8 + 150.03 + 40 = ?
1 ते 30 पर्यंतच्या नैसर्गिक संख्यांची सरासरी किती ?
8 1/3, 3 4/5, 7 1/5 व 9 2/3 या संख्यांची सरासरी काढा ?
दोन लगतच्या झाडांमधील अंतर 2.5 मी. इतके असल्यास 75 मी. लांबीच्या रस्त्यावर एकूण किती झाडे लावावी लागतील ?
आई आणि मुलाचे वयाचे प्रमाण 7:3 आहे. जर त्यांच्या वयांची बेरीज 60 वर्षे असेल तर त्यांच्या वयातील फरक किती आहे ?
जर अ:क = 3:4 आणि ब:क = 8:9 तर अ:ब:क = ?