📅MPSC Group B Mains 2014 - Paper 2 (STI)Google वर फॉलो करा

मानव विकास निर्देशांक हा________ वर आधारित आहे.

Human Development Index (HDI) is based on:
पर्याय (Options):
a
दरडोई उत्पन्न
Per Capita Income
b
दरडोई उत्पन्न, सरासरी आयुमर्यादा आणि प्रौढ साक्षरता
Per Capita Income, Life Expectancy and Adult Literacy.
c
सरासरी आयुमर्यादा, प्रौढ साक्षरता आणि संयुक्त प्रवेशदर
Life Expectancy, Adult Literacy and Combined Enrolment Ratio.
d
सरासरी आयुमर्यादा, प्रौढ साक्षरता, संयुक्त प्रवेशदर, आणि वास्तव स्थूल राष्ट्रीय उत्पादन
Life Expectancy, Adult Literacy, Combined Enrolment ratio, and Per Capita Real GDP.
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (सरासरी आयुमर्यादा, प्रौढ साक्षरता, संयुक्त प्रवेशदर, आणि वास्तव स्थूल राष्ट्रीय उत्पादन) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रमातर्फे (UNDP) प्रसिद्ध केला जाणारा मानव विकास निर्देशांक (HDI) खालील चार मुख्य निर्देशकांवर आधारित आहे:
• १. सरासरी आयुमर्यादा (Life Expectancy)
• २. प्रौढ साक्षरता (Adult Literacy)
• ३. संयुक्त शिक्षण प्रवेशदर (Combined Enrolment Ratio)
• ४. वास्तव दरडोई स्थूल राष्ट्रीय उत्पादन / उत्पन्न (Per Capita Real GDP)
• या सर्व घटकांचा सर्वसमावेशक समावेश पर्याय (४) मध्ये होतो.
• त्यामुळे पर्याय (४) हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: मानव विकास निर्देशांक हा आयुमर्यादा, साक्षरता, शिक्षण प्रवेशदर आणि वास्तव दरडोई उत्पादन यांवर आधारित आहे.

The correct answer is Option D (Life Expectancy, Adult Literacy, Combined Enrolment ratio, and Per Capita Real GDP.).

Key Points:
• The Human Development Index (HDI), developed by UNDP, measures human progress across three core dimensions of human development:
• 1. A long and healthy life (measured by Life Expectancy at birth).
• 2. Education (measured by Adult Literacy and Combined Gross Enrolment Ratio / expected years of schooling).
• 3. A decent standard of living (measured by Per Capita Real GDP / Gross National Income adjusted for purchasing power).
• Option (4) comprehensively includes all these four specific metrics (Life Expectancy, Adult Literacy, Combined Enrolment Ratio, and Per Capita Real GDP) traditionally used in standard UNDP/HDR methodology frameworks evaluated in MPSC.
• Therefore, Option (4) is the correct answer.
• Key Takeaway: HDI is calculated using life expectancy, adult literacy, combined enrolment ratio, and per capita real GDP.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्नाच्या मूलभूत संकल्पना: GDP, GNP, NDP, NNP, Factor Cost वि. Market Price, Green GDP व GDP Deflator

राष्ट्रीय उत्पन्न (National Income) हे कोणत्याही देशाच्या आर्थिक प्रगतीचे आणि नागरिकांच्या जीवनमानाचे मोजमाप करणारे सर्व...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्न मोजमाप पद्धती, भारतीय सांख्यिकी इतिहास (दादाभाई नौरोजी ते महालनोबिस) व NSO रचना

राष्ट्रीय उत्पन्नाचे मोजमाप करण्यासाठी उत्पादनाचा प्रवाह, उत्पन्नाचा प्रवाह आणि खर्चाचा प्रवाह या तीन दृष्टिकोनातून तीन...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

अर्थव्यवस्थेची क्षेत्रे (प्राथमिक, द्वितीयक, तृतीयक, चतुर्थक व पंचमक) आणि आर्थिक वृद्धी वि. आर्थिक विकास

कोणत्याही अर्थव्यवस्थेतील मानवी आर्थिक क्रियांचे स्वरूप आणि उत्पादन प्रक्रिया समजून घेण्यासाठी तिची प्राथमिक, द्वितीयक,...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2014 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔