देशाच्या विकासासाठी डॉ. ए.पी.जे. अब्दुल कलाम यांनी सुचविलेले पीयुआरए (खेड्यात शहरी सुविधा पुरविणे) प्रतिमान हे ______ नियोजनाचा दृष्टिकोन दर्शवितो.
योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (नव-गांधीवादी) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• PURA प्रतिमान: भारताचे 11 वे राष्ट्रपती डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांनी ग्रामीण विकासासाठी 'PURA' (Providing Urban Amenities in Rural Areas - खेड्यात नागरी सुविधा पुरवणे) हे नव-गांधीवादी (Neo-Gandhian) प्रतिमान मांडले.
• गांधीवादी विचारांचे आधुनिक रूप: महात्मा गांधींच्या 'ग्राम स्वराज्य' या मूळ संकल्पनेला आधुनिक तंत्रज्ञान, दळणवळण आणि आर्थिक जोड देणारा हा दृष्टिकोन असल्याने त्यास 'नव-गांधीवादी' म्हटले जाते.
• भौतिक जोडणी (Physical - रस्ते व वाहतूक)
• इलेक्ट्रॉनिक जोडणी (Electronic - दूरसंचार व इंटरनेट)
• ज्ञान जोडणी (Knowledge - उच्च शिक्षण व कौशल्य)
• आर्थिक जोडणी (Economic - बाजारपेठ व उद्योग)
• सध्याचे रूप**: या संकल्पनेतून पुढे 2016 मध्ये 'श्यामाप्रसाद मुखर्जी रूर्बन मिशन' सुरू करण्यात आले.
The correct answer is Option B (Neo-Gandhian).
Key Points:
• PURA Paradigm: PURA (Providing Urban Amenities in Rural Areas)** was conceptualized by President Dr. A. P. J. Abdul Kalam in his book *Target 3 Billion and presented as a Neo-Gandhian (नव-गांधीवादी) developmental planning approach.
• Synthesis of Gandhian & Modern Values: Traditional Gandhian philosophy focused on autonomous, self-sufficient village republics ('Gram Swaraj'). Dr. Kalam's 'Neo-Gandhian' model modernized this by infusing 21st-century technological, knowledge, and economic connectivity while preventing distress rural-to-urban migration.
• Four Connectivities: PURA proposed 4 vital links for rural cluster transformation: Physical Connectivity, Electronic Connectivity, Knowledge Connectivity, and Economic Connectivity.
• Successor: Evolved into the Shyama Prasad Mukherji Rurban Mission (SPMRM) in 2016.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
राष्ट्रीय उत्पन्नाच्या मूलभूत संकल्पना: GDP, GNP, NDP, NNP, Factor Cost वि. Market Price, Green GDP व GDP Deflator
राष्ट्रीय उत्पन्न (National Income) हे कोणत्याही देशाच्या आर्थिक प्रगतीचे आणि नागरिकांच्या जीवनमानाचे मोजमाप करणारे सर्व...
राष्ट्रीय उत्पन्न मोजमाप पद्धती, भारतीय सांख्यिकी इतिहास (दादाभाई नौरोजी ते महालनोबिस) व NSO रचना
राष्ट्रीय उत्पन्नाचे मोजमाप करण्यासाठी उत्पादनाचा प्रवाह, उत्पन्नाचा प्रवाह आणि खर्चाचा प्रवाह या तीन दृष्टिकोनातून तीन...
अर्थव्यवस्थेची क्षेत्रे (प्राथमिक, द्वितीयक, तृतीयक, चतुर्थक व पंचमक) आणि आर्थिक वृद्धी वि. आर्थिक विकास
कोणत्याही अर्थव्यवस्थेतील मानवी आर्थिक क्रियांचे स्वरूप आणि उत्पादन प्रक्रिया समजून घेण्यासाठी तिची प्राथमिक, द्वितीयक,...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
भारतात मागणी वाढविणारा व किंमतवाढीला जबाबदार असणारा घटक कोणत...
भारतीय रुपयाचे पहिल्यांदा अवमूल्यन केव्हा झाले ?
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2008 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?