#23📅 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (STI)(2018) +1 गुण

खालील विधाने विचारात घ्या :
अ. भारतीय नियोजन हे सूचक आर्थिक नियोजन आहे.
ब. भारतीय नियोजन हे भौतिक नियोजन आहे.
क. भारतीय नियोजन हे वित्तीय नियोजन आहे.
वरीलपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/आहेत ?

Consider the following statements:
a. Indian planning is indicative economic planning.
b. Indian planning is physical planning.
c. Indian planning is financial planning.
Which of the statement/s given above is/are correct?

पर्याय (Options):

फक्त अ आणि ब

Only a and b

✓ योग्य उत्तर

फक्त ब आणि क

Only b and c

फक्त अ आणि क

Only a and c

वरील सर्व

All of the above

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (फक्त अ आणि ब) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतीय नियोजनाचे स्वरूप आणि वैशिष्ट्ये:
• विधान 'अ': आठव्या पंचवार्षिक योजनेपासून (१९९२-९७) आर्थिक सुधारणांनंतर भारताने 'सूचक नियोजन' (Indicative Planning) पद्धतीचा औपचारिक स्वीकार केला, ज्यामध्ये सरकार मार्गदर्शकाची भूमिका बजावते.
• विधान 'ब': भारताचे नियोजन हे साधनसामग्रीचे प्रत्यक्ष वाटप आणि उत्पादन उद्दिष्टे ठरवणारे 'भौतिक नियोजन' (Physical Planning) मानले जाते.
• आयोगाच्या अधिकृत अंतिम उत्तरतालिकेनुसार या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'पर्याय १' (फक्त अ आणि ब) निश्चित करण्यात आले आहे.
• महत्त्वाची टीप: भारतात १९९२ पासून सूचक नियोजन लागू झाले असून ते भौतिक साधनसामग्रीचे नियोजनही आहे.

The correct answer is Option A (Only a and b).

Key Points:
• Characteristics of Indian Economic Planning:
• Statement a: Since the 8th Five Year Plan (1992–97), following the economic reforms of 1991, India formally shifted to 'Indicative Planning' where the State plays a facilitating role and guides the market rather than commanding all resources.
• Statement b: Indian planning fundamentally allocates real, tangible physical resources (foodgrains, steel, power, equipment, human labor) to achieve sectoral physical targets.
• In the official final answer key for this examination, MPSC has validated Option 1 ('Only a and b') as the correct answer.
• Key Takeaway: Post-1991 Indian planning is indicative, and historically involves physical resource allocation targets.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राष्ट्रीय उत्पन्न, आर्थिक वृद्धी व विकास (National Income, Economic Growth & Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्नाच्या मूलभूत संकल्पना: GDP, GNP, NDP, NNP, Factor Cost वि. Market Price, Green GDP व GDP Deflator

राष्ट्रीय उत्पन्न (National Income) हे कोणत्याही देशाच्या आर्थिक प्रगतीचे आणि नागरिकांच्या जीवनमानाचे मोजमाप करणारे सर्व...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

राष्ट्रीय उत्पन्न मोजमाप पद्धती, भारतीय सांख्यिकी इतिहास (दादाभाई नौरोजी ते महालनोबिस) व NSO रचना

राष्ट्रीय उत्पन्नाचे मोजमाप करण्यासाठी उत्पादनाचा प्रवाह, उत्पन्नाचा प्रवाह आणि खर्चाचा प्रवाह या तीन दृष्टिकोनातून तीन...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

अर्थव्यवस्थेची क्षेत्रे (प्राथमिक, द्वितीयक, तृतीयक, चतुर्थक व पंचमक) आणि आर्थिक वृद्धी वि. आर्थिक विकास

कोणत्याही अर्थव्यवस्थेतील मानवी आर्थिक क्रियांचे स्वरूप आणि उत्पादन प्रक्रिया समजून घेण्यासाठी तिची प्राथमिक, द्वितीयक,...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #22

रोजगारनिर्मिती हे आर्थिक नियोजनाचे एक उद्दिष्ट असते. त्याला_...

पुढील प्रश्न #24

सन 2009-10 मधील राष्ट्रीय नमुना पाहणी (NSS) च्या 66 व्या फेर...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड