'चला ! आता विडा द्या.' या वाक्यातील शब्दशक्ती ओळखा.
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (व्यंजना) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• या प्रश्नात वाक्यातील शब्दशक्ती ओळखायची आहे. शब्दांच्या अंगी अर्थ व्यक्त करण्याच्या तीन शक्ती असतात: अभिधा, लक्षणा आणि व्यंजना.
• पर्याय ३ 'व्यंजना' योग्य आहे. जेव्हा वाक्याचा शब्दशः अर्थ न घेता, त्यातून सूचित होणारा किंवा संदर्भाने लागणारा वेगळाच अर्थ घेतला जातो, तेव्हा तेथे व्यंजना शक्ती असते. या वाक्यात 'विडा द्या' म्हणजे केवळ पानाचा विडा खायला द्या असा अर्थ नसून, जेवण आटोपले आहे किंवा कार्यक्रम संपला आहे असा सूचित अर्थ आहे. या सूचित अर्थाला 'व्यंग्यार्थ' म्हणतात.
• इतर पर्याय: अभिधा म्हणजे शब्दाचा रूढ/वाच्य अर्थ (उदा. साप म्हणजे प्राणी). लक्षणा म्हणजे मूळ अर्थाला बाध आल्यास त्यावरून घेतलेला दुसरा अर्थ (उदा. ताटावर बसला).
• MPSC परीक्षेत व्यंजना शक्तीची उदाहरणे वारंवार येतात, जेथे बोलणाऱ्याचा हेतू वेगळाच अर्थ सूचित करण्याचा असतो.
• महत्त्वाची टीप: लक्षात ठेवा: जेव्हा शब्दातून मूळ अर्थाव्यतिरिक्त वेगळाच अर्थ सूचित होतो, तेव्हा व्यंजना शब्दशक्ती असते.
The correct answer is Option C (व्यंजना).
Key Points:
• या प्रश्नात वाक्यातील शब्दशक्ती ओळखायची आहे. शब्दांच्या अंगी अर्थ व्यक्त करण्याच्या तीन शक्ती असतात: अभिधा, लक्षणा आणि व्यंजना.
• पर्याय ३ 'व्यंजना' योग्य आहे. जेव्हा वाक्याचा शब्दशः अर्थ न घेता, त्यातून सूचित होणारा किंवा संदर्भाने लागणारा वेगळाच अर्थ घेतला जातो, तेव्हा तेथे व्यंजना शक्ती असते. या वाक्यात 'विडा द्या' म्हणजे केवळ पानाचा विडा खायला द्या असा अर्थ नसून, जेवण आटोपले आहे किंवा कार्यक्रम संपला आहे असा सूचित अर्थ आहे. या सूचित अर्थाला 'व्यंग्यार्थ' म्हणतात.
• इतर पर्याय: अभिधा म्हणजे शब्दाचा रूढ/वाच्य अर्थ (उदा. साप म्हणजे प्राणी). लक्षणा म्हणजे मूळ अर्थाला बाध आल्यास त्यावरून घेतलेला दुसरा अर्थ (उदा. ताटावर बसला).
• MPSC परीक्षेत व्यंजना शक्तीची उदाहरणे वारंवार येतात, जेथे बोलणाऱ्याचा हेतू वेगळाच अर्थ सूचित करण्याचा असतो.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भाषा, लिपी व वर्णविचार (Phonetics & Script)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
मराठी भाषेचा उगम, विकास, देवनागरी लिपी व मोडी लिपी
मराठी भाषेचा उगम आणि विकास हा स्पर्धा परीक्षांच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचा घटक आहे. यात इंडो-आर्यन भाषाकुळ, संस्कृत,...
आधुनिक मराठी वर्णमाला (५२ वर्ण): स्वर, स्वरादी, व्यंजने व विशेष संयुक्त व्यंजने
महाराष्ट्र शासनाच्या ६ नोव्हेंबर २००९ च्या अधिकृत शासन निर्णयानुसार मराठी वर्णमालेत एकूण ५२ वर्ण समाविष्ट करण्यात आले आह...
वर्णांची उच्चारस्थाने, प्रयत्न विचार आणि तालव्य विरुद्ध दंततालव्य भेद
वर्ण उच्चारताना जिभेचा मुखातील विविध अवयवांना (कंठ, टाळू, मूर्धा, दात, ओठ) स्पर्श होतो, त्यावरून वर्णांची उच्चारस्थाने ठ...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
"चोर सोडून संन्याशाला फाशी देऊन चालणार नाही," या विधानाचे प्...
'संत भक्तीने देवाला वश करतात' या वाक्यातील अधोरेखित शब्दातील...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2020 - Paper 1 (भाषा) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :