खालील महाराष्ट्रातील नदी खोऱ्यांना उत्तरेकडून तर दक्षिणेकडे अशा क्रमाने मांडा.
अ. कृष्णा नदी खोरे
ब. भिमा नदी खोरे
क. तापी नदी खोरे
ड. प्रवरा नदी खोरे

Arrange these river basins in Maharashtra from north to south direction.
a. Krishna river basin
b. Bhima river basin
c. Tapti river basin
d. Pravara river basin

पर्याय (Options):
a
अ, ब, क, ड
a, b, c, d
b
ड, अ, ब, क
d, a, b, c
c
ड, क, ब, अ
d, c, b, a
d
क, ड, ब, अ
c, d, b, a
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (क, ड, ब, अ) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• क. तापी नदी खोरे: महाराष्ट्राच्या उत्तर सीमेवर सातपुडा आणि सातमाळा-अजिंठा डोंगररांगांच्या दरम्यान खान्देशात वसलेले आहे.
• ड. प्रवरा नदी खोरे: अहमदनगर जिल्ह्यातून वाहणारी गोदावरीची प्रमुख उपनदी; सातमाळाच्या दक्षिणेस आणि हरिश्चंद्र-बालाघाट रांगेच्या उत्तरेस आहे.
• ब. भीमा नदी खोरे: हरिश्चंद्र-बालाघाट आणि शंभू महादेव डोंगररांगेच्या दरम्यान पुणे-सोलापूर भागात विस्तारलेले आहे.
• अ. कृष्णा नदी खोरे: शंभू महादेव डोंगररांगेच्या दक्षिणेस सातारा, सांगली व कोल्हापूर भागातून वाहणारे सर्वात दक्षिणेकडील खोरे.
• अचूक उत्तर-दक्षिण क्रम: तापी (क) → प्रवरा (ड) → भीमा (ब) → कृष्णा (अ).
• महत्त्वाची टीप: महाराष्ट्रातील नद्यांचा उत्तरेकडून दक्षिणेकडे क्रम: तापी खोरे → प्रवरा खोरे → भीमा खोरे → कृष्णा खोरे.

The correct answer is Option D (c, d, b, a).

Key Points:
• North-to-South geographical alignment of Maharashtra's major river basins:
• c. Tapti River Basin: Located in Northernmost Maharashtra (Khandesh), flowing west between the Satpuda and Satmala-Ajanta ranges.
• d. Pravara River Basin: Flows through Ahmednagar district, a major southern tributary of the Godavari river basin, situated south of the Satmala-Ajanta hills and north of the Harishchandragad-Balaghat range.
• b. Bhima River Basin: Located south of the Harishchandragad-Balaghat range and north of the Mahadev hills, draining Pune, Solapur, etc.
• a. Krishna River Basin: Located southernmost in Maharashtra, south of the Mahadev hills, flowing through Satara, Sangli, and Kolhapur.
• Correct sequence from North to South: Tapti (c) → Pravara (d) → Bhima (b) → Krishna (a).
• Therefore, Option 4 (c, d, b, a) is the correct sequence.
• Key Takeaway: North to south river basin order in Maharashtra: Tapti → Pravara (Godavari tributary) → Bhima → Krishna.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्राची जलप्रणाली, नद्या, धरणे व संगम' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2024 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔
2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔
3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔
4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔
5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔
6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 महाराष्ट्राचा व भारताचा भूगोल (Geography) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔
2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔
3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔
4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔
5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔
6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔