अनुसूचित जाती व अनुसूचित जमाती (अत्याचारास प्रतिबंध) अधिनियम, 1989 मधील कलम 2 (क) नुसार 'अनुसूचित जाती व अनुसूचित जमाती' या शब्दप्रयोगांना, संविधानाच्या अनुच्छेद 366 चे अनुक्रमे खंड ______ व ______ यांमध्ये त्यांना जे अर्थ नेमून दिलेले आहेत तेच अर्थ या अधिनियमात असतील.
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (24, 25) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• अनुसूचित जाती व जमातींची घटनात्मक व्याख्या:
• अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमाती (अत्याचार प्रतिबंधक) कायदा, १९८९ च्या कलम २(१)(क) नुसार 'अनुसूचित जाती व अनुसूचित जमाती' या संज्ञांना संविधानाच्या अनुच्छेद ३६६ च्या अनुक्रमे खंड (२४) व खंड (२५) मध्ये दिलेले अर्थ लागू होतात.
• संविधानातील संदर्भ:
• अनुच्छेद ३६६(२४): अनुच्छेद ३४१ अंतर्गत राष्ट्रपतींनी अधिसूचित केलेल्या 'अनुसूचित जाती' (SC).
• अनुच्छेद ३६६(२५): अनुच्छेद ३४२ अंतर्गत राष्ट्रपतींनी अधिसूचित केलेल्या 'अनुसूचित जमाती' (ST).
• त्यामुळे योग्य उत्तर पर्याय (३) '२४, २५' हे आहे.
• महत्त्वाची टीप: अत्याचार प्रतिबंधक कायद्यानुसार अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमातींची व्याख्या संविधानाच्या अनुच्छेद ३६६ च्या खंड २४ व २५ नुसार आहे.
The correct answer is Option C (24, 25).
Key Points:
• Definitions of SC and ST under Article 366:
• Under Section 2(1)(c) of the Scheduled Castes and the Scheduled Tribes (Prevention of Atrocities) Act, 1989:
• *"'Scheduled Castes and Scheduled Tribes' shall have the meanings assigned to them respectively under clause (24) and clause (25) of article 366 of the Constitution;"*
• Constitutional reference in Article 366:
• Article 366(24): "Scheduled Castes" means such castes, races or tribes deemed under Article 341 to be Scheduled Castes.
• Article 366(25): "Scheduled Tribes" means such tribes or tribal communities deemed under Article 342 to be Scheduled Tribes.
• Hence, the clauses are 24 and 25 (Option 3).
• Key Takeaway: Under Section 2(c) of the SC/ST (PoA) Act, SC and ST are defined as per Article 366 clauses (24) and (25) respectively.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'मानवी हक्क संरक्षण कायदा १९९३ व ॲट्रॉसिटी कायदा १९८९ (Human Rights & SC/ST Act)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
हुंडा प्रतिबंधक कायद्यातील कलम 3 नुसार कोणतीही व्यक्ती हुंडा...
संयुक्त राष्ट्र संघटनेने मानवी हक्कांच्या जाहीरनाम्याची घोषण...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2016 - Paper 2 (PSI) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 महत्त्वाचे प्रशासकीय कायदे व हक्क (Administrative Acts & Citizen Rights) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?