खाली दिलेल्या विधानातून चुकीचे विधान ओळखा व त्याचा अचूक पर्याय लिहा.
अ. जे शब्द संस्कृतच्या मूळ रूपात बदल न होता मराठीत आले आहेत, ते शब्द तद्भव होत. उदा: हात
ब. तत् + सम = तत्सम म्हणजे संस्कृतमधील मूळ रूपात काहीही फरक न पडता जसेच्या तसे येतात, त्यास तत्सम शब्द म्हणतात.
क. 'चाक' या संस्कृत शब्दापासून 'चक्र' हा मराठी शब्द आलेला आहे.

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (अ आणि क) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• हा प्रश्न मराठी भाषेतील शब्दांच्या उत्पत्तीवर (तत्सम आणि तद्भव शब्द) आधारित आहे. विधाने पडताळून चुकीचे विधान ओळखायचे आहे.
• विधानांचे विश्लेषण:
• अ) जे शब्द संस्कृतच्या मूळ रूपात बदल न होता मराठीत येतात, त्यांना 'तत्सम' शब्द म्हणतात, 'तद्भव' नाही. पण येथे 'तद्भव' म्हटले आहे, त्यामुळे हे विधान चुकीचे आहे. (तद्भव म्हणजे मूळ रूपात बदल होऊन आलेले शब्द, उदा: हस्त -> हात).
• ब) तत् + सम = तत्सम. हे विधान पूर्णपणे बरोबर आहे. संस्कृतमधून जसेच्या तसे आलेल्या शब्दांना तत्सम म्हणतात.
• क) 'चाक' या संस्कृत शब्दापासून 'चक्र' हा मराठी शब्द आलेला आहे, हे विधान उलटे दिले आहे. खरे तर, 'चक्र' या संस्कृत (तत्सम) शब्दापासून 'चाक' हा तद्भव शब्द मराठीत आला आहे.
• MPSC अनेकदा अशी उलटसुलट विधाने देऊन विद्यार्थ्यांची दिशाभूल करते. तत्सम आणि तद्भव या संज्ञांचा नेमका अर्थ माहीत असणे अत्यंत आवश्यक आहे.
• महत्त्वाची टीप: लक्षात ठेवा: तत्सम म्हणजे संस्कृतमधून जसेच्या तसे आलेले आणि तद्भव म्हणजे मूळ रूपात बदल झालेले शब्द.